Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Haurtxoak: noiz arte komeni da amaren esnea bakarrik hartzea?

Amagandiko edoskitzearen iraupen optimoa sei hilabetekoa da, eta ez laukoa, zenbait artikuluk iradokitzen dutenez
Egilea: Laura Caorsi 2014-ko urtarrilak 7
Img breast feeding hd

Duela urte batzuk, amagandiko edoskitze esklusiboaren iraupen optimoa eztabaida zientifiko sutsua da. Eztabaidaren intentsitatea handitu egin da, une batzuetan; izan ere, laster argitaratu dituzte glutena duten zerealak glutenoarekin lotzen dituzten azterketak, gaixotasun zeliakoa arrisku gutxiagorekin. Azterketa horien arabera, zenbaitek frogatu du egokiena glutena haurraren lau hilabeteetan sartzea dela, are hobea bularra hartzen ari bada. Testu honek azaltzen du zer den amagandiko edoskitze esklusiboa, zer organismok gomendatzen duten sei hilabete arte eta zergatik, eta, aldi berean, eztabaidaren oinarriak desbideratzen dituen.

Amagandiko edoskitzea: zer den eta nork gomendatzen duen

“Amagandiko edoskitzea” esaten zaio haurtxoaren dietan amaren esnea ez den beste elikagai bati, solidoak nahiz likidoak izan, eta horrek ura barne hartzen du. Bitaminak, mineralak edo botikak agintzen diren arren, haurtxoa bularra ematen jarraitzen du.

Munduko Osasun Erakundeak (OME) 2001ean egindako munduko 54. batzarrean gomendatu zuen haurrak 6 hilabetez bularra emateko modu esklusiboan bularra emateko. Jarrera hori, gaur egun, ez da aldatu, eta 2002, 2003 eta 2004an argitaratutako ikerketa zientifiko zorrotzak egin zituzten. 2012ko martxoan, Amerikako Pediatria Akademiak (AAP) ere egin zuen, “Amagandiko edoskitzea eta giza esnearen erabilera” izeneko dokumentu bat argitaratu zuen eta bertan honako adierazpen hau eman zuen:“Ameriketako Pediatria Akademiak haurrak bularra emateko lehen 6 hilabeteetan bakarrik bularra emateko gomendioa berresten du, edoskitzaroarekin jarraitzea, elikagai osagarriak barne, eta urtebete edo gehiago amagandiko edoskitzearekin jarraitzea, amak eta haurrak nahi duten moduan”.

Handik bost hilabetera, 2012ko abuztuan, The Cochrane Database of Systematic Reviews aldizkari ospetsuan, gai honi buruzko berrikuspen zabala argitaratu zen. Horren ondorio nagusia da, hain zuzen ere, sei hilabete geroago, haur garatuetan zein garapen-bidean dauden herrialdeetan ez dela inolako gabeziarik agertu, politika orokor gisa praktika hori gomendatzeko. Era berean, ondorioztatu zen praktika hau infekzio gastrointestinalen tasa txikiagoarekin lotzen dela haurtxoetan, eta “amari pisua galtzen eta haurdunaldiari aurrea hartzen laguntzen diola”.

Amagandiko edoskitzeari buruzko eztabaida

Hala ere, hasieran esan bezala, badira berriki agertzen diren zenbait ikerketa, eta, horien bidez, zerealak glutenik gabe agertu dira haurraren dietan, gaixotasun zeliakoa izateko arrisku txikiagoa baitute. Azterketa horietan oinarrituta, zenbait erakundek glutena haurraren lau hilabeteren buruan sartu behar izaten dute. Gomendio oso polemikoa da kontuan hartzen badugu Ameriketako Pediatria Akademiak, lehen aipatutako dokumentuan, honako hau dioela:

  • Lau hilabetez baino gehiagoz bularra ematea, haurtxoaren bizitzako lehen urtean beheko arnasbideetako infekzioengatiko ospitalizazio-arriskua %72ko gutxitzearekin lotuta dago.
  • Bularra ematen duten haurtxoek, 6 hilabetera arte bakarrik, lau aldiz arrisku gutxiago dute edoskitzea 4 hilabetera arte bakarrik jasotzen dutenen aldean pneumonia izateko.

Hori dela eta, oso egokia izan zen 2013ko apirilean Suediako Umeåko Unibertsitateko Elikagaien eta Nutrizioaren Saileko ikertzaileek egindako azterketa sistematikoa. “Amagandiko edoskitzea, beste elikagai batzuk sartzea eta osasunean eragina” izeneko ikerketetan, azterketa xehatu bat egiten da (besteak beste) glutena lau hilabetetan sartzeak dakartzan arriskuak eta onurak, baita zeliako gaixotasunarekin lotutako beste alderdi batzuk ere, gaiari buruzko azken azterketa zientifikoen arabera. Hona hemen ondorioak:

  • Amagandiko edoskitzeak babesten ditu haurtxoak eritasun zeliakoa, baldin eta glutena duten elikagaiak kantitate txikietan sartzen badira, eta haurtxoa edoskitzen ari den bitartean, nahiz eta ez dagoen argi gaixotasun zeliakoa agertzea edo etengabeko babesa ematen duen. Estrategia horrek 1 motako diabetesa ere babestu lezake.
  • Ez dago proba zientifikorik glutena haurren dietan txertatzeko adina egokiena zehazteko.

  • Haurrak 4 hilabete eta 6 hilabete artean hartzea bermatzen duen ebidentzia sendorik ez dago, eta horrek mesede egiten dio osasunari.

Laburbilduz, OMEk 2001ean emandako gomendioa balio berekoa da gaur egun: “semea maitalearekin, 6 hilabetera arte”.