Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Elikadura > Ondo jaten ikasten > Bitxikeriak

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Ogia, eguneroko elikadurako elikagai osasungarria

Betidanik izan da herrien elikadurarako oinarrizko elikagaietako bat. Xumetasunaren, balio nutritiboaren eta prezio baxuaren aldetik nabarmendu behar da.

  • Egilea: Egilea
  • arabera: Osteguna, 2001eko azaroaren 08a

Ogiaren garrantzia historian zehar

Ogia elikagai gozoa da,
oso osasungarria, eta gure elikaduraren eta kultura gastronomikoaren
zati garrantzitsua da. Zerealak, zereal horietatik
abiatuta egiten baita, gizateriaren euskarri nagusia izan dira nekazaritzaren hasieratik,
eta gaur egungo munduan ere bai.

Ikus daitekeenez, askotariko zerealen mende daude zenbait zibilizazio:

  • Europa mediterranearra: GARIA
  • Iparraldeko Europa: ZEKALEA
  • Hiru Amerika: ARTOA eta ARROZA
  • Ekialde Ertaina: GARAGARRA
  • Asia: ARROZA
  • Afrika: MIJO eta SORGO

Ale egosizko eratorriekin egindako ogia
elikagai gisa erabili izan da historiaurretik. Baliteke lehenak ezkurrak edo pagadi
birrinduak eramatea urarekin nahastuta eta bero natural edo artifizialaren eraginpean
masa finkatzeko. Ogi azidoa zen, ez baitzuen
legamiarik.

Egiptoarren artean, K.a.
XX. mendea baino lehen egiten zen ogia, eta uste da ustekabean aurkitu zutela hartzidura (aireak garraiatutako
onddo basatien eraginez, gari-irinaren
masa sinplean pausatu ziren, haziz eta testura leunagoko
ogia sortuz). Israeldarrak eta egiptoarrak izan ziren,
seguruenik, lehertutako ogia (legamiarekin) egiten lehenak. Gero, Greziara eta Erromara
zabaldu zen, eta, handik, mundura. Erroman, erabilera publikoko labeak ezarri
ziren Errepublikaren garaian.

Erdi Aroan, okindegia hainbat ogi ekoizten
hasi zirenean bultzatu zen. Kontsumitutako ogi
motak ondorio sozialak zituen: zuria aberatsen
pribilegioa zen eta beltza pobreentzat erreserbatuta zegoen.

XIX. mendearen amaiera arte, eskuz egiten zen etxean bertan edo tokiko
labe txikietan. Ordutik aurrera, eskuzko lanaren ordez
makina bereziak jarri ziren.

Gaur egun, kontsumitzen dugun ogiaren zatirik handiena industrian egiten da;
zenbait okindegik oratzeko makinak, zinta garraiatzaileak,
labe automatikoak eta
hainbat ogi hoztu, ebaki eta biltzeko makinak erabiltzen dituzte…

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak