Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Haurtxoa > Haurdunaldia

Testu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du, eta itzultzaile profesional batek gainbegiratu du. Informazio gehiago, hemen.

Zein izango da nire haurtxoaren odol-taldea?

Haurrak duen odol-mota gurasoengandik jasotzen duen informazio genetikoaren araberakoa izango da, eta, askotan, ustekabekoa eta harrigarria izan daiteke

  • Egilea: Egilea
  • arabera: Astelehena, 2011ko azaroaren 28a

A, B, AB, 0… Haur baten odol-taldea harrigarria izan daiteke —are beldurgarri samarra ere— genetikaren oinarriak ezagutzen ez dituzten edo ahaztu dituzten gurasoentzat. Normala da. Amaren taldea “A” denean eta aitarena “B” denean, logikak pentsarazten du haurra talde horietako batekoa izango dela edo, gehienez ere, bien konbinaziokoa: “AB”. Zailagoa da haurtxoa “0” izango dela imajinatzea, baina posible da, eta askotan gertatzen da. Era berean, gerta daiteke Rh negatiboa izatea, bi gurasoena positiboa izan arren. Baina nola liteke? Nola azaltzen da bi kideak A Rh+ dituen bikote batek 0 Rh- seme-alaba bat izatea? Eta are gehiago, nola liteke odol-talde desberdinetako senideak egotea?

Img tripa 2

Irudia: hagit.

Odol-taldearen funtzionamendua ulertzea

Kontu horiek ulertu eta ezustekorik ez izateko, zenbait lege genetiko berrikusi behar dira, oso sinpleak izateaz gain, logikari erantzuten diotenak (nahiz eta hasieran ez dirudien).

  • Lehenik eta behin, kontuan hartu behar da gure organismoaren ezaugarri bakoitzean (begien kolorea, ilearen kolorea edo altuera) bi genek parte hartzen dutela beti: bata amarena eta bestea aitarena.
  • Hurrengoa da jakitea gene horiek gainartzaileak edo azpirakorrak izan daitezkeela, hau da, batzuek besteek baino “pisu” edo agertzeko aukera gehiago dutela. Begien kolorea horren adibide ona da, erraz ikus daitekeelako. Gurasoetako batek begi argiak baditu eta besteak ilunak, seguru asko, haurrak ere ilunak izango ditu. Haren informazio genetikoan, ordea, begi argien genea “ezkutuan” geldituko da. Haur hori hazten denean, heldua denean eta familia osatzen duenean, seme-alabek begi argiak izan ditzakete, bikotekideak ere baditu.
  • Odolaren kasuan berdin gertatzen da, begi hutsez ikusten ez bada ere. “A” eta “B” geneak gainartzaileak dira, eta “0” genea azpirakorra da, “A” eta “B” ez daudela adierazten baitu. Beraz:
    • “AB” pertsona batek “A” eta “B” geneak ditu.
    • “A” pertsona bat “AA” edo “A0” izan daiteke, baina “A” genea nagusituko da beti, “0” genea, azpirakorra, ez delako agerian jartzen.
    • “B” pertsona bat “BB” edo “B0” izan daiteke, baina, aurreko kasuan bezala, “0” genea azpiratuta geldituko da.
    • Orduan, “0” pertsona batek bi geneak “0” ditu, bakarra balu ez litzatekeelako agerian jarriko.
  • Hala, aita “A” batek “A0” geneak dituenean, eta ama “B” batek “B0” geneak dituenean, seme-alabek “A”, “B”, “AB” edo “0” izateko aukera bera dute.
  • Eta Rh-a? Antzekoa da. Rh negatiboa duen pertsona bat “- -” da nahitaez, baina positiboa duena “+ +” edo “+ -” izan daiteke. Horregatik, Rh+ faktorea duten guraso batzuek Rh- duen haurtxo bat izan dezakete. Izan ere, Rh positiboa “+ -” duten bi guraso daudenean, izaten dituzten lau seme-alabatik bat negatiboa izango da, “- -“. Horregatik, eta arestian azaldutako konbinazioengatik, sarritan gertatzen da odol-taldea ez dela berdina senideen artean.

Odol-taldea zehazten duten konbinazioak

Baina, orduan, zein izango da haurtxoaren odol-taldea? Taula oso erraz batzuek konbinazioak argi ikusten laguntzen dute.

Odol-taldea:

AmaAitaSemea
AB taldea0 taldeaA edo B taldea
A taldeaA, B edo AB taldea
B taldeaB edo AB taldea
AB taldeaA, B edo AB taldea
A taldea0 taldea0 edo A taldea
A taldeaA edo 0 taldea
B taldeaA, B, AB edo 0 taldea
AB taldeaA, B edo AB taldea
B taldea0 taldea0 edo B taldea
A taldea0. taldea, A, B edo AB
B taldeaB edo 0 taldea
AB taldeaA, B edo AB taldea
0 taldea0 taldea0 taldea
A taldeaA edo 0 taldea
B taldeaB edo 0 taldea
AB taldeaA edo B taldea

Rh faktorea:

AmaAitaSemea
Rh –Rh –Rh –
Rh + (+ +)Rh +
Rh + (+ -)Rh + / Rh –
Rh + (+ +)Rh –Rh +
Rh + (+ +)Rh +
Rh + (+ -)Rh + / Rh –
Rh + (+ -)Rh –Rh + / Rh –
Rh + (+ +)Rh +
Rh + (+ -)Rh + / Rh –

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak