Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Etxeko ekonomia

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

EBko energia-liberalizazioak eragin txikia du oraindik energiaren prezioetan, Europako Banku Zentralaren arabera.

Diru-erakundeak uste du estatuek gehiago egin behar dutela lehia egon dadin eta kontsumitzaileei onura atera diezaieten.

  • Egilea: Egilea
  • arabera: Larunbata, 2005eko urtarrilaren 08a

Europako Batasunak (EB) hasitako energia-liberalizazioak eragin txikia du sektore horrek eurogunean dituen prezioetan, nahiz eta zerbait nabaritzen hasi den, elektrizitatean gasean baino gehiago, Europako Banku Zentralaren (EBZ) sektore arautu horren liberalizazio-prozesuaren jarraipen-txostenaren arabera. Abantailak azkartzeko eta kontsumitzaileei mesede egiteko, Europako Banku Zentralak uste du estatu kideek jarrera beligeranteagoa hartu behar dutela “izatezko” lehia egon dadin.

Elektrizitatearen merkatuaren %70 baino gehiago eta gas-merkatuaren %80 eurogunean irekita badaude ere, kontzentrazioa oraindik oso handia da, batez ere sorkuntzan, eta, beraz, hiru hornitzaile nagusiek %68ko kuotak dituzte elektrizitatean eta %63koak gasean, eta egoera horrek ondorio positiboak murrizten dizkie azken bezeroei.

Elektrizitatearen merkatuan, interkonexio eskasa da beste oztopoetako bat. Gasari dagokionez, lehia ahuldu egiten da, gainera, herrialdeen eta eskualdeen arteko sareetara sartzeko tarifetan desberdintasunak daudelako; izan ere, produkzioaren kontzentrazioa enpresa gutxi batzuen arteko gas-inportazioetara zabaltzen da, eta gasa banatzeko zentroen garapen motela dela eta.

EBZak egiaztatu du zenbait estatu kidek —Espainiak haien artean— beren energia-merkatuak formalki ireki dituztela lehia askera. Beste herrialde batzuek salatu dute ez dutela bete merkatuak nahitaez irekitzeko hasierako egutegia. Nahiz eta enpresek duela urte erdi aukera izan behar zuten beren gas- eta elektrizitate-hornitzaileak libreki aukeratzeko, euroguneko herrialde gehienek ez dute oraindik dagokien legeria onartu.

Kanpoko faktoreak

Txostenak adierazten duenez, gasaren eta elektrizitatearen prezioetan eragin handia dute aukeratutako erregimen erregulatzailearekin zerikusirik ez duten faktoreek, hala nola energia-iturri primarioek, petrolioaren prezioen bilakaerak eta herrialdeak aplikatzen dituen politiken ondorioek (zeharkako zergek, esaterako).

Barne-eskumen handiagoa izateko, marjinak murriztu behar dira, eta energia-prezioen eta, oro har, ekonomiarentzako etekinen jaitsiera erraztu. Hala gertatzen da, baina proportzio txiki batean, EBZaren kalkuluen arabera. 1998ko urtarriletik 2004ko urrira bitartean, euroguneko elektrizitatearen prezioa %5,6 jaitsi zen eremuko prezioen indize orokor harmonizatuarekiko, eta horrek esan nahi du merkatua irekitzeak prezio-murrizketa batzuk eragin dituela. Aldiz, gasaren prezioa %11,2 igo zen.

Hala ere, txostenak dio gasaren prezioaren igoera desarautzearen aurreko aldian (1998-2001) kontzentratu zela, eta, 2002tik aurrera, gasaren azpiindizea jaisten joan dela indize orokorraren aldean. Gasean faktore gehiagok eragiten dute -petrolioaren bilakaera, euroaren kotizazioa, nazioarteko merkatuak-, eta, gainera, irekiera fenomeno berriagoa da, eta horren ondorioek ziurrenik denbora bat beharko dute prezioetara transmititzeko.

Azterlan horren arabera, espero izatekoa da, halaber, EBn gasaren eta elektrizitatearen merkatu bakarra sortzeak jaitsiko dituela, seguruenik, herrialdeen arteko prezioen diferentzialak. Izan ere, zerga garbiak konparatzen direnean, “kontuan hartzeko modukoak” dira.

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak