Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Etxeko ekonomia > Artilea

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Espainiako langabezia

Emakumeen behin-behinekotasuna eta langabezia handia dira Espainiako lan-merkatuaren gabezia handienetako bi.

  • Egilea: Argitaratze-dataren
  • arabera: Osteguna, 2007ko martxoaren 01a
img_paro01p

Img
Azken urteotan egoera zertxobait hobetu den arren, langabezia-tasa handia (langabezian dauden biztanleen eta biztanleria aktiboaren arteko zatidura, ehunekotan adierazia) Espainiako ekonomiak gainditu gabeko irakasgaietako bat da oraindik. Gaur egun, 2.082.508 espainiar langabezian daude, biztanleria aktiboaren %8,5. Kopuru hori nahiko desberdina da Estatu Batuetakoarekin alderatuz gero; izan ere, herrialde horietan langabezia-tasa ez da ia %5era iristen (2007ko urtarrilaren amaieran %4,6 zen), edo Ingalaterran %5,4ko langabezia dago.

Espainiako langabeziak, oraindik ere, emakumeei, lehen enpleguaren bila dabiltzan gazteei eta kualifikazio maila apalagoko langileei eragiten dien arazoa da. Guztira, 2007ko urtarrilaren amaieran, 1.273.249 emakume zeuden langabezian Espainian; gizonen artean, berriz, 809.259 langabe zeuden. Halaber, intentsitate desberdinarekin agertzen da, kasuan kasuko autonomia erkidegoaren arabera, eta horrek biztanleriaren mugikortasun eskasa adierazten du.

Langabeziaren arrazoiak

Espainiako langabeziaren arrazoi nagusiak hauek dira: behin-behinekotasun handia, malgutasun txikia, enpresen irekiera teknologiko eskasa eta Gobernuaren pizgarri-politikak, eta beste alderdi garrantzitsu bat, oraindik ere emakumeen enplegu-maila txikia (Europako beste herrialde batzuetako mailetatik behera).

Zehazki, ekonomialarien arabera, behin-behinekotasuna da Espainiako langabezia handiaren arrazoi nagusietako bat. 2007ko urtarrilean, adibidez, 1.653.150 kontratu sinatu ziren, 2006ko urtarrilean baino 180.611 gehiago, eta urtarrilean lortu zen kopururik handiena. Kontratu horietatik 255.422 mugagabeak izan ziren, kopuru osoaren %15,4. Urtarrileko kontratu finko guztietatik, 197.714 lanaldi osokoak izan ziren (urtebete lehenago baino %60,7 gehiago) eta 57.708 lanaldi partzialekoak (%57 gehiago). Gainerako kontratuak prestakuntza arlokoak (16.967) eta bestelako aldi baterakoak (1.380.761) izan ziren.

Aldi baterako kontratazioak ondorio negatiboak ditu, besteak beste, enpleguaren ezegonkortasuna eta langile askoren gehiegizko errotazioa.

Gainera, aldi baterako kontratuek areagotu egiten dute lan-merkatuaren segmentazioa, eta langile mugagabeen soldata-bereizketa —kaleratze-kostu nahiko handiekin— eta aldi baterakoen artekoa —kaleratze-kostu txikiekin edo baliogabeekin—.

Era horretako enpleguen beste alderdi negatibo eta egiaztagarri bat da, oro har, aldi baterako langileak ez direla mugagabe kontratatuak bezain produktiboak. Alderdi negatibo horrek eragina du enpresen lehiakortasunean, besteak beste, lanpostuan esperientzia gutxi dagoelako eta enpresaburuek langile horiek mugagabeen prestakuntzan inbertsio txikiagoa egiten dutelako. Era berean, aldi baterako kontratudunen laneko ezbehar-kopuru handia gainerako langileena baino askoz handiagoa da.

Herrialde bakoitzaren egoeraz gain, Espainiako langabeziaren azterketan ere eragin nabarmena du hobekuntza teknologikoak. “Herrialde batek teknologia erabiltzen duenean, garapen mota horren alde egiten ez duen beste batek baino enplegu gehiago sortzen du. Teknologiak lotura estua du enpresen eraginkortasunarekin. Herrialde batek zenbat eta garapen teknologiko handiagoa izan, orduan eta hobeak izaten dira enplegu-tasak; izan ere, herrialde horretako enpresak eraginkorragoak izaten dira, eta horrek pertsona gehiago kontratatzeko aukera ematen die”, dio Gregorio Izquierdo Azterlan Ekonomikoen Institutuko azterketa-zuzendariak. Laburbilduz, garapen eta teknologia gutxiko herrialdeen ezaugarria langileen soldata apalak dira. Alde horretatik, Espainia da teknologia-kontuetan oraindik asko hobetu behar duen herrialdeetako bat. Horrela bakarrik lortuko ditu enpresa eraginkorragoak eta lehiakorragoak.

Malgutasun gutxiko atalean, Gregorio Izquierdo jaunak langile langabeen mugikortasun geografiko txikia aipatzen du. Ez dago pizgarririk langileak bizilekuz lan egitera bultzatzeko. Horrez gain, aipatu behar da Espainia bezalako herrialde batean soldatak apalak izaten direla, eta pizgarri hori ez dela nahikoa maiz bizilekuz aldatzeko.

Martxan dagoen erreforma

Aipatutako ahultasunak bazirela jakinda, 2006an lan-erreforma bat jarri zuen martxan Gobernuak, eta emaitzak ematen hasi da. Beste helburu batzuen artean, mugagabeko kontratazioa gehitu nahi da, aldi baterakoaren aldean, eta kalitate handiko enplegu gehiago sortu (kualifikazio txikia behar duten zerbitzuen sektoreko edo sektoreetako enpleguen aurrean). 2006ko bigarren seihilekoan, neurri batean, erreformaren alderdi dinamizatzaileak nabarmendu ziren. Ekitaldi osoan, Espainiako ekonomiak 687.600 lanpostu berri sortu zituen 2006an, hau da, hazkunde-erritmo ona, %3,5ekoa. Behin-behinekotasuna sei hamarren jaitsi zen lan erreformaren talka planarekin.

Lehen aldiz, Espainiako ekonomiak 20 milioi pertsonen muga gainditu zuen 2006an

Zehazki, 2006. urtearen amaieran 20.001.800 langile zeuden, iaz 687.600 lanpostu berri sortu ondoren, ekitaldi osoko Biztanleria Aktiboaren Inkestaren (EPA) datuen arabera. Hala ere, ia enplegu horiek guztiak produkzio gutxiagoko sektoreetan kokatu ziren, hala nola zerbitzuetan eta eraikuntzan: 540.900 lanpostu berri zerbitzu-sektorean, eta 200.000 eraikuntzan, gehien hazi zen sektorea (%8,2). Bi sektoreek garrantzia irabazi zuten enpleguaren banaketan, zerbitzuan lan egiten dutenen kopurua langile guztien %65,7 baita, 2005ean baino zazpi hamarren gehiago. Eraikuntza-sektoreko kontratuak guztizkoaren %12,4 izatetik %13 izatera igaro ziren.

Industriak balio erantsia duten lanpostuak ditu, eta 31.300 lanpostu baino ez zituen sortu, guztiak azken hiruhilekoan. Zeinu positibo gisa, industria-sektoreak ez zuen lanik suntsitu, eta hori ohikoa da azken urteetan.

Egiturazko akatsak

Espainian, beste edozein herrialdetan bezala, langabezia-tasak zuzeneko erlazioa du bilakaera ekonomikoarekin eta barneko nahiz gizarteko egitura-alderdiekin. Datuek erakusten dutenez, ekonomia irekiak, malguak eta oso liberalizatuak, hala nola Irlanda, Zeelanda Berria, Estatu Batuak edo Erresuma Batua, oso langabezia-tasa txikiak dituzte. Herrialde horiek eredu anglosaxoia osatzen dute, gutxieneko araudi batekin, malgutasun handiarekin eta kaleratze kostu txikiekin. Bestalde, enplegu asko eta langabezia gutxi duen beste ekonomia bat Herbehereak da, nazioarteko merkatuetara oso irekia dagoen herrialdea. Kasu horietan guztietan, lan-erreformak esku-hartze politikoak murriztera bideratu izan dira beti. Espainiak asko du oraindik ikasi eta aurrera egiteko, aurreko herrialde horietan sartzeko.

Hala ere, Espainiak baino langabezia-tasa handiagoak dituzte beste herrialde batzuek, hala nola Alemaniak eta Frantziak, 2006ko abenduaren amaieran langabezia-tasak % 10,5 eta % 8,7 baitziren, hurrenez hurren. Gaur egun, merkatu horien gainean dago azken urteetan izan duten bilakaera ekonomiko negatiboa, gutxieneko hazkundeekin. Baina, gainera, beste kontu batzuk ere aipatu behar dira, hala nola Frantziak definitzen duen atzerapen soziala. Aldaketak ez onartzeak eragin negatiboa du bere lan merkatuaren martxa onean.

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak