Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Etxeko ekonomia

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Jaraunspena jasotzea

Testamentua egitea izapide merkea da, eta herentziaren onuradun izango direnei gastu eta arazo asko ekiditen dizkie.

Img herencia Irudia: Mike Johnson

Herentzia jasotzeko tramiteak

/imgs/2008/03/herencia.jpgDirua, higiezinak, finkak, liburutegia… Ezin konta ahala ondasun mota daude, eta, jabea hil ondoren, oinordekoek eskuratuko dituzte. Zer egin testamentuan sartzea erabaki zuen pertsona hiltzen denean? Ohiko prozedura herentziaz gozatzeko izapide batzuk hastea da.

Testamentugilea hil ondoren, familiek eman beharreko lehen pausoa heriotza-ziurtagiria eskatzea da, hildakoa inskribatuta dagoen erregistro zibilera pertsonalki joanda. Posta arruntaren bidez edo Interneten bidez ere eska daiteke. Heriotza gertatu zenetik hamabost egun baliodun igaro ondoren, interesdunek Azken Borondateen Ziurtagiria eskatu behar dute, Azken Nahiaren Egintzen Erregistro Orokorrak emandako agiria, hildakoak testamentua egin duen egiaztatzeko, eta, hala bada, zein notariok eman duen azken kopia. Horrela, oinordekoek profesional horrengana jo ahal izango dute testamentuaren edukia ezagutzeko.

Azken Nahien Ziurtagiria lortzeko, nahikoa da interesdunak dagokion tasa ordaindu izanaren gordekina aurkeztea -790 inprimaki ofizialaren bidez ordaintzen da, eta 3'40 eurokoa da- eta, gainera, heriotza-ziurtagiria aurkeztea. Normalean, hiru egunetan lortzen da, nahiz eta Administrazioak gehienez ere 10 eguneko epea duen entregatzeko. Ziurtagiriak testamentua badagoela adierazten badu, interesdunek notarioarengana joko dute edukia ezagutzeko. Testamentuaren konfidentzialtasuna gordetzeko, baita heriotza gertatu ondoren ere, Legeak testamentuaren kopia bat eskuratzeko eskubidea mugatu egiten die pertsona batzuei. Pertsona horiek testamentutik eskubide edo ahalmenen bat lortzen badute edo agiri hori ez balego edo haren xedapenak baliogabetzen badituzte, testamentua ezagututa bakarrik inpugnatu ahal izango baitute.

Testamenturik gabe

Baina baliteke Azken Borondateen Ziurtagiriak hildakoak testamenturik egin ez duela adieraztea. Herentziaren ordena, beraz, honako hau da, ahaide talde bakoitzak hurrengoa kanpoan uzten duela kontuan hartuta. Hau da, bigarren taldeak aurrekoak ez daudenean bakarrik jasoko lituzke ondasunak, eta horrela hurrenez hurren:

  • Jaraunspena seme-alabek jasoko lukete lehenik eta, horrelakorik ezean, bilobek.
  • Ez seme-alabarik ez bilobik ez balego, herentzia bisbilobek jasoko lukete.
  • Aurreko guztiak falta badira, gurasoek jarauntsiko dute.
  • Ondorengoak aiton-amonak dira, edo birraiton-amonak, aiton-amonak ez badaude.
  • Aiton-amonak hilez gero, ezkontideak jasoko luke.
  • Hura ez dagoenean, anai-arrebek eta, halakorik ezean, ilobek oinordetuko dute.
  • Familiako kide horietakoren bat ere ezin bada eduki, ondasunak gainerako albo-ahaideak izanen dira, laugarren graduko odol-ahaidetasuna bitarte.
  • Estatua izango litzateke oinordetzen azkena, ildo horretatik.

Hildakoaren ondasunak jasotzeko eskubidea duten pertsonak legez nor diren jakiteko, legezko izapide batzuk egin behar dira, eta Abintestato Oinordekoen Deklarazioaren bidez egingo da. Hori egiteko bi bide daude, hildakoarekiko ahaidetasunaren arabera, bai zuzeneko ahaideak, bai albokoak.

Legez hildakoaren nahitaezko jaraunsle diren pertsonek —hau da, zuzeneko ondorengoek, ezkontide alargunak edo, aurrekoak izan ezean, hildakoaren gurasoek— hildakoak azken bizilekua izan zuen herriko edozein notario publikotara jo behar dute, Nabaritasun Akta deiturikoa altxa dezan. Helbidea hildakoaren NANean agertzen zen helbidearekin edo errolda-ziurtagiri batekin egiaztatzen da. Espainian bizilekurik izan ez badu, bizi izan den herrira joan behar du, eta, bizi izan bada, herrialdetik kanpo, kontu korronteen edo ondasunen zatirik garrantzitsuena duen tokira.

Notarioak agiri hauek eskatuko dizkio familiari:

  1. Heriotza-ziurtagiria.
  2. Azken Nahiaren Egintzen Erregistro Orokorraren ziurtagiria, testamenturik ez dagoela frogatzen duena.
  3. Hildakoaren seme-alaben jaiotza-ziurtagiria.
  4. Hil diren seme-alaben heriotza-ziurtagiria.
  5. Hildakoaren ezkontza-ziurtagiria.
  6. Nortasun Agiri Nazionala edo, bestela, hildakoaren erroldatze ziurtagiria.

Notariotasun-aktan, aurkeztutako agiriak egiaztatuta eta bi lekuko deklaratu ondoren, notarioak bere iritzia jasoko du, Jaraunsleen Deklarazioaren oinarri diren gertaerak egiaztatuta dauden ala ez adierazteko, eta, hala bada, senide horiek hildakoaren ondasunen legezko hartzaileak direla adieraziko du. Notarioak aktaren kopia bat eman eta herentziaren partizioa egin dezake, sinatzen denetik 20 egun baliodun igarotzen direnean. Notarioaren aurreko Oinordekoen Deklarazioaren kostua hirukoiztu egin daiteke testamentuaren prezioa; epaile baten aurrean egin behar bada, alboko ahaideekin gertatzen den bezala, gastuak askoz handiagoak dira, prozedura judiziala beharrezkoa baita.

Notarioaren aurreko oinordekoen deklarazioaren kostua hirukoiztu egin daiteke testamentuaren prezioa; epaile baten aurrean bada, alboko ahaideen kasuan bezala, gastuak askoz handiagoak dira.Zehar-ahaideak direnean (anai-arrebak, osaba-izebak, ilobak…), izapideak egiteko interesa dutenek hildakoaren helbideari dagokion lehen auzialdiko epaitegira jo behar dute, epaileak oinordekoen deklarazioa egin dezan eskatzeko. Ahaidetasuna frogatzen badute eta derrigorrezko oinordekorik ez badago bakarrik egin daiteke hori. Oinordekoen Deklarazio Judiziala eskatzeko, idazki bat bidali behar zaio Lehen Auzialdiko Epaitegiari. Bertan, hildakoaren inguruabar pertsonalak eta familiarrak kontatzen dira, lekukotza-informazioa ematen da eta nahitaezko oinordekoen dokumentu berak aurkezten dira, Nortasun Agiri Nazionala izan ezik.

Jaraunspeneko ondasunen zenbatekoa 2.400 eurotik gorakoa bada, abokatu batek parte hartu beharko du. Epaileak proposatutako lekukoei entzungo die eta, alegatutako gertaerak arrazoitzen direla uste badu, auto bat emango du hurbileko ahaideak jaraunspenez deklaratzeko eskubidearekin.

Eduki honen barruko orrialdekatzea


Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak