Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Ingurumena

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Nazio Batuek gogoratu dute Johannesburg-en ez dela garapen jasangarririk izango HIESa geldiarazten ez bada

Lurraren Goi-bileraren laugarren egunean, pandemia horren aurkako borroka izan zen topaketaren gai nagusietako bat.

  • Egilea: Egilea
  • arabera: Ostirala, 2002ko abuztuaren 30a

Nazio Batuek atzo gogorarazi zien Johannesburg-eko Goi-bilerako ordezkariei mundua garapen jasangarritik “ahaztu” egin daitekeela hies-epidemia geldiarazten ez badu, eta 2020 baino lehen 68 milioi pertsona garaiz hilko dituela, atzo aurkeztutako txosten baten arabera. NBEk adierazi zuenez, GIBa prebenitu egin daiteke, baita harekin bizi ere, gaixotasunaren aurka borrokatzeko dirua, gobernuen borondatea eta munduko gizartearen bultzada besterik ez da behar.

Goi-bilerako laugarren egunean sortu zen biltzarreko gai nagusietako bat. Thabo Mbeki Hego Afrikako presidenteak berak ere nahiago izan zuen bere lurra suntsitzen duen arazo nagusia “ahaztea” inaugurazio-hitzaldian. Hiesak milioika pertsona hil ditu Hego Afrikan, munduan gaixo gehien dituen herrialdean.

Lurraren Goi-bilera zela eta, Hiesaren Aurkako Nazio Batuen Agentziak (ONUSIDA) egindako txostenaren aurkezpenean, agentziako zuzendari exekutiboak, Peter Piotek, azaldu zuen HIESak “mundura ateratzen duela baliabiderik preziatuena, bere populazioa”. Horregatik, epidemiaren aurkako borroka eta pobreziaren aurkako borroka “banaezinak” dira. “Garapena antolatu behar duen jendea bizirik ez badago, ez dago osasuntsu, ez da gertatuko”, azaldu zuen Piotek. Hiesak eragin handia du gizartean eta ekonomian, 15 eta 49 urte bitarteko adin-tartean, “giza baliabideak agortzen ditu, ekoizpen-ahalmena boikotatzen du, pobrezia eta zailtasunak larriagotzen ditu”. Eta hori guztia jardueraren sektore guztietan, nekazaritzatik hezkuntzaraino.

Munduko eskualderik kaltetuenean, Saharaz Hegoaldeko Afrikan, planetako 40 milioi seropositiboetatik ia 30 baitaude, bizi-itxaropena 62 urtetik 47ra murriztu da, eta hori ekoizpen-sisteman islatu da: nekazariek ez dituzte jada ageriko urteetako nekazaritza-helburuak planteatzen, epe laburrean baizik, eta horrek zaildu egiten du edozein planifikazio egitea eta komunitateek aurrera egitea.

Helen Jackson Populaziorako NBEren Funtsaren (FNUAP) HIESari buruzko sailburuaren arabera, epidemiaren kalteak belaunaldiz belaunaldi aldatzen dira. Biztanleek ezagutzaren transmisio-mekanismoak galtzen dituzte belaunaldi-katea hausten denean; beraz, gurasoak hiltzen direnean, “haurrak gaitasun gutxiagoko helduak bihurtzen dira”.

Hiesak, beraz, “benetako espiral bat sortzen du beherantz”. Iaz, milioi bat haur afrikarrek beren irakasleak galdu zituzten hiesaren ondorioz. Hala, NBEren txostenak azpimarratzen duenez, “askoz zailagoa da garapenari berriro ekitea, eta epidemia hedatzen laguntzen duten baldintzak areagotzen dira”.

Piotek Goi-bilerako ordezkariei eskatu zien azken adierazpenean onar zezatela hiesa “zeharkako” erronka dela eta ezin dela “osasuna” epigrafera murriztu. “Ezinbestekoa da hiesa garapen-estrategia guztietan —ohartarazi du— txertatzea; programa eta ekimen guztiek gainditu behar dute hiesaren proba”.

Hala ere, orain arte ez dirudi izurriteak agendan lehentasuna duenik, eta, hain zuzen, ez zen aipatu ere egiten konferentziaren behin-behineko programan, harik eta Baliko (Indonesia) prestakuntza-bileretako batek hura sartzea erabaki zuen arte. “Ahaztu izan balira bezala zen”, esan zuen Piotek.

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak