Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Elikagaien Segurtasuna

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Anisakis eta legezko kontrola

Anisakis parasitoaren kasuan, beste kasu batzuetan bezala, araudiari arriskuen informazio egokia erantsi behar zaio.

Img salmon2p

Kontrol sistematikoak egitea, bai lonjetan, bai itsas zabalean, funtsezkoa da parasitoak izan ditzakeen arraina botatzea. Batzuetan, kontrol horiek ez dira nahikoak aurrez informatutako kontsumo-jarraibide jakin batzuk betetzen ez badira. Argitu beharreko gaia da kontsumitzailea arrisku horretatik behar bezala babestuta dagoen ala ez, araudiak edo jasotzen duen informazioak.

Arrainaren irud.

Batzuetan, arauak ezarritako legezko kontrola baino zerbait gehiago behar izaten da, eta kontsumitzaileari behar bezala informatu behar zaio elikagai jakin batzuk jateak ekar ditzakeen arriskuei buruz, ez bakarrik agintari eskudunek, baita arraina edo hortik eratorritako produktuak merkaturatzen dituenak ere azken kontsumitzaileari. Orain, Elikagaien Segurtasunerako Espainiako Agentziak (AESA) etxean kontsumitzeko manipulazio-jarraibide sinple batzuk eskaini ditu, anisakirik ez izateko.

Izan ere, anisakis parasitoa, beren esanetan, arrain gordina, marinatua edo gutxi prestatua hartuz gero soilik da arriskutsua. Egia esan, arrisku erlatiboa da, baina Espainiako kontsumitzaileak gutxi ezagutzen du, eta gero eta interes handiagoa du gastronomia berriak aurkitzeko, baita arrain gordina bere sukaldaritzaren oinarri gisa erabil dezaketenak aurkitzeko ere. Izan ere, badirudi argi dagoela kontsumitzaile batzuen elikadura-ohitura berriek anisakis kasu gehiago eragin dituztela, eta hori kontrolatzea komeni dela, horretarako ezarritako araudia zorrotz kontrolatuz eta aplikatuz, eta kontsumitzaileari informazio gehiago emanez, bai agintariek bai operadoreek, batez ere arrain-saltzaileek eta sukaldariek.

AESAren arabera, arrainaren eraginak prebenitzeko funtsezko arauak arraina izoztea dira (gordinik edo marinatuta jan behar bada, hala nola sushia, ceviche edo ozpinetan), gutxienez 24 orduz (hobe bi edo hiru egunez, etxean izozten badira). Bestalde, anisakis parasitoa prestatzeko prestatzen den arrainean (frijitua edo errea, besteak beste) 60 °C-tik gorako tenperaturan desaktibatzen dela adierazi dute, EBk 1991ko Arteztarau baten bidez ezarrita zuen bezala.

Osasun arauak arrantzako produktuetan
Arrantza-industriaren ardura da produktuak Europar Batasuneko arauak ezartzen dituen osasun-baldintzak betetzen dituela ziurtatzea.

Portu eta lonjetako ikuskapen-zerbitzuek parasitatutako arraina baztertzeko aukera ematen dute, merkaturatzeko berme egokirik ez badu. EBko Zuzentarau batek, 1991ko uztailean onartutakoak, arrantzako produktuen ekoizpenari eta merkaturatzeari aplikatu beharreko osasun-arauak ezartzen ditu. Lege hori 1992ko azaroaren 27ko 1437/1992 Errege Dekretuaren bidez sartu zen gure ordenamendu juridikoan, eta epearen barruan bete zen gure arauak Erkidegoko zuzenbidera egokitzeko modua, 1993ko urtarrilaren 1ean amaitzen zen epearen barruan.

Europar Batasuneko arauak ahalik eta harmonizazio handiena ezarri nahi zuen arrantzako produktuak ekoitzi eta merkaturatzean bete beharreko osasun baldintzei dagokienez. Alde horretatik, funtsezkotzat jotzen zen funtsezko baldintzak ezartzea, arrantza-produktu freskoak edo ekoizpen-fase guztietan eraldatutakoak manipulatzean eta biltegiratzean eta garraiatzean higiene egokia egon dadin.

Eta, estatu kideetako agintari eskudunek, ikuskapenen eta kontrolen bidez, ekoizleek eta fabrikatzaileek aipatutako osasun-baldintzak betetzen dituztela bermatzea badute eginkizun nagusia, lehenik eta behin, arrantza-industriari dagokio produktuek Europar Batasuneko arauan ezarritako osasun-baldintzak betetzen dituztela ziurtatzea.

Parasitoen kontrako kontrola

Espainiako arauak, Europar Batasunaren transposizioa gure araudira ekartzen duenak, parasitoen presentziari buruzko berariazko atal bat ezartzen du. Horrela, bada, produktua ekoiztean eta giza kontsumorako erabili aurretik, arrainei eta arrainei ikusizko kontrola egingo zaie ikusten diren parasitoak detektatu eta kentzeko. Alde horretatik, argi eta garbi parasitatutako arrainak edo erretiratzen diren nabarmen parasitatutako arrainen zatiak giza kontsumorako ez komertzializatzeko betebeharra ezartzen da.

Gainera, eta arrainarekin egindako arrain eta produktuentzako prebentzio-neurri gisa, gero eraldatu gabe kontsumitzeko badira, izozte bidezko tratamendua egin beharko da, gutxienez hogeita lau orduz, arrain barruan -20 °C edo gutxiagoko tenperaturan. Izozte bidezko tratamendu bat, produktu gordinari edo produktu bukatuari aplikatu behar zaiona, eta arrainari eragiten diona gordinik edo ia gordinik kontsumitzeko, hala nola, sardinzarra (maatje); hainbat espezieri, hala nola hareatzari, berdelari, Atlantikoko edo Pazifikoko izokin basatiari, hotzetan keztatuz tratatzen direnean, non arrainaren barruko tenperatura 60 ºC-tik beherakoa baita.

Datu zientifiko berrien arabera alda daitekeen zerrenda. Eremu horretan, parasitoen eremuan, ekoizleek zaindu behar dute aipatutako arraina eta arrantza-produktuak kontsumitu aurretik aipatutako izozte-tratamendua izan dezaten. Ezartzen den bermea da, merkaturatzen direnean, fabrikatzailearen ziurtagiria eraman behar dutela, zer tratamendu eman zaien adierazteko.

IKUSKAPENETIK INFORMAZIORA

2. irteerako irud.
Araudiak xedatzen duenaren arabera, agintari eskudunek kontrol- eta ikuskapen-sistema bat sortu behar dute, arau hauetan ezarritako baldintzak betetzen direla egiaztatzeko, besteak beste, parasitoen aurkako kontrolari buruzkoak. Izan ere, giza kontsumorako erabili baino lehen, arrainen eta arrain-produktuen laginketa bidezko ikusizko kontrola egin beharko da, parasito ikusgarriak hautemateko. Argi eta garbi parasitoak izateagatik erretiratu diren arrainak edo arrain-zatiak ezin izango dira helburu horrekin merkaturatu.

Kontrol- eta ikuskapen-sistemaren barruan, honako hauek sartzen dira: arrantza-ontzien kontrola, deskargatzeko eta lehen salmentarako baldintzen kontrola, establezimenduen aldizkako kontrola, handizkako merkatuen eta enkante-lonjen kontrola, eta biltegiratzeko eta garraiatzeko baldintzen kontrola. Eta, salbuespenak salbuespen, arrantza-produktuen lote bakoitza agintaritza eskudunari aurkeztu beharko zaio, deskargatzeko unean edo lehen salmenta baino lehen ikuskatzeko, giza kontsumorako egokiak diren egiaztatzeko.

Ikuskapen hori laginketa bidez egindako proba organoleptikoa izanen da, Europar Batasuneko erregelamendu batean ezarritakoa oinarri hartuta. Proba organoleptikoek adierazten badute arrantza-produktuak ez direla giza kontsumorako egokiak, neurriak hartuko dira merkatutik kentzeko eta desnaturalizatu egingo dira, giza kontsumorako berriro erabil ez daitezen.

Hala ere, agintariek gomendatutako jarraibideen bidez saihestu badaiteke anisakisari buruzko auzia, berehala ezarri behar da, aurreikus daitekeen arriskuari erreparatuta. Informazio-kanpainak dira, batetik, kontsumitzaileak jakin dezan produktua etxean gaizki manipulatzeak zer arrisku ekar ditzakeen, anisakisaren ondorioak zein arrainek eragin ditzakeen eta hori saihesteko zein prebentzio-neurri erabil daitezkeen.

Osasun publikoa zaintzea helburu duten agintari publikoei dagokie zeregin hori. Hala ere, azken kontsumitzaileak bere osasunerako arrisku bereziko produktuak zuzenean erosi edo kontsumitzen dituenean, jakin gabe, bere eskura jartzen duenak ohartarazteko eskubidea du, gai horri buruz egiten diren kanpaina publikoak edozein direla ere. Izan ere, badirudi, anisakisaren kasuan, legez ezarritako kontrolak eta ikuskapenak, zientzialariren batek salatu duen bezala, ez direla nahikoak haien ondorioak saihesteko, baldin eta arriskuen informazio eta komunikazio egokirik ez badu.

Bibliografía

ARAUDIA

  • Kontseiluaren 493/1991 Zuzentaraua (EEE), 1991ko uztailaren 22koa, arrantza-produktuen ekoizpenari eta merkaturatzeari aplikatu beharreko osasun-arauak finkatzen dituena (268/1991 EEAO, 1991ko irailaren 24koa).
  • Azaroaren 27ko 1437/1992 Errege Dekretua, arrantzako eta akuikulturako produktuen ekoizpenari eta merkaturatzeari aplikatu beharreko osasun-arauak finkatzen dituena (1993ko urtarrilaren 13ko 11/1993 BOE).

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak