Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Elikagaien Segurtasuna

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Elikagaiak intoxikatzeko kasu bat froga argirik gabe ebatz daiteke

Batzuetan, zaila izaten da zehaztea zer eragilek eragiten duen elikadura-intoxikazioa. Baina hori ez da eragozpen bat, osasunari kalterik eginez gero, auzitegi batek produktore, banatzaile edo merkatari bat kondena dezan kutsatutako edo egoera txarrean dagoen produktu bat zirkulazioan jartzeagatik. Erantzukizuna eragilearen ziurtasunean oinarritzen da, baina baita eragilea izateko aukeran ere.

Artikulu hau Palentziako Probintzia Auzitegiaren epai baten analisia da. Epai horretan argi eta garbi frogatzen da elikaduran eragindako intoxikazio kasu bat, kasu honetan ostrak kontsumitzeagatik, agente eragilearen probabilitatearen arabera ebatzi dela. Ostrak kontsumitzailearentzat kaltegarriak ez direla ziurtatzeko betebeharra merkataritza-zentroko arduradunen betebehar nagusi bat da, batez ere, kontuan hartzen badugu ezagutza publikokoa dela eta, kutsatuta badaude, intoxikazio oso larriak eragin ditzakeela.

Eragindako kontsumitzailearen
erreakzio edo suszeptibilitate indibidualak ez du salbuesten merkaturatzen dituenarekiko erantzukizunetik, are gehiago kontuan hartzen badugu establezimendu ezagun batetik egoera onean zeuden elikagaiak erosten dituela, eta ez duela inoiz horien kontrako erreakziorik izan. Kontsumitzaileak erabateko konfiantza zuen produktuarekiko. Ondorioak, erabat ezustekoak.

Dozena erdi ostra

1997ko urtarrilaren 18an, Palentziako merkataritza-zentro bateko ohiko bezero batek sei ostra erosi zituen familiako kontsumorako. Merkataritza-zentro horrek bere hornitzaileari erositako 5 kiloko partidatik zetozen. Egun horretan bertan kontsumitu zituzten ostrak familiako kide batzuek, kontsumitu zituztenek, senar-emazteek eta seme-alabetako batek, elikagaiak intoxikatzearen ondorio tipikoak jasan zituztenek. Emakumea eta seme-alabetako bat zauritu arinak izan ziren, eta senarra hil egin zen.

Bere
heriotzaren inguruko gorabeherak ezagutzeko asmoz, epaitegi penal batek supermerkatuko arduradunen aurkako aurretiazko eginbideak ireki zituen. Auzitegiko medikuak ezin izan zuen diagnostiko etiologikoa baieztatu, hau da, germena edo heriotzaren eragilea. Ikerketa judiziala eta, horrekin batera, prozedura penala 1998ko urtarrilaren 22an amaitu ziren, eta behin-behineko largespen autoa eman zen.


Prozedura penalak ez zuen aurrera egin, erantzukizun penalaren eskakizun bat oinarritzeko elementuak ez zirelako nahikoak izan, ezin izan zelako medikoki zehaztu ere biktimaren heriotzaren eragilea.

Demanda zibila jartzea

Biktimaren senideei geratzen zitzaien bide bakarra demanda zibila jartzea zen, kalte-galeren ordaina lortzeko. Eremu zibilean errua ere alde batera utz daiteke, kondena bat oinarritzeko kaltea eragiten denean. Batez ere kontuan hartzen badugu kontsumitzaileei zerbitzatutako elikagaiak direla eta, halakotzat, babes berezia dutela, Kontsumitzaileak eta Erabiltzaileak Babesteko Lege Orokorrean xedatzen denaren arabera.

Palentziako Lehen Auzialdiko Epaitegi batek ezagutu zuen kalte-galeren erreklamazioko demanda zibila. 1999. urtearen hasieran epaia eman zen, eta, horren bidez, supermerkatua kondenatu zen 15 milioi pezetako kalte-ordaina ordaintzera. Kalte-ordaina erdibitu egin behar zen alargunaren eta biktimaren seme-alaben artean. Kalte-ordaina erdira jaitsi zen, senarraren erreakzioa indibidualki suszeptibilitate baten ondorio izan zela eta, nahiz eta ostrak egoera onean egon.

Hala
ere, epaiak ez zuen alderdietako bakar bat ere bete, eta horregatik errekurritu zuten Palentziako Probintzia Auzitegian. Alderdi kondenatuak hura ezeztatzeko eskatu zuen, uste baitzuen ez zirela kondena egiteko beharrezko baldintzak betetzen, ez baitzegoen kausaltasun-harremanik ostren ingestaren eta kontsumitzailearen heriotzaren artean; eta biktimaren familiaren ustez, emandako kalte-ordaina ez zen nahikoa jasandako kalteak arintzeko. Familiak 40 milioi pezetako kalte-ordaina eskatu zuen.

Kondena baten oinarriak: litekeena da nahikoa izatea

1999. urtearen amaieran, Palentziako Probintzia Auzitegiak Lehen Auzialdiko Palentziako Epaitegiaren epaia errebokatu zuen, neurri batean familiaren errekurtsoa baietsiz eta kalte-ordaina 30 milioi pezetara igoz, alargunaren eta seme-alaben erdibitze-formula berarekin. Probintzia Auzitegiaren iritziz, biktimak izan zuen suszeptibilitatea edo banakako erreakzioa ezin da nahikoa izan kalte-galeren ordaina murrizteko, ez baita errurik egozten establezimendu ezagun batean egoera onean zeuden elikagaiak erosi zituen biktimari, aldez aurretik normaltasun osoz kontsumitu zituenak.


Auzia, a priori, konplexua zen, ez baitzegoen ziurtasunik heriotza eragin zuen agenteari buruz, eta, beraz, ez zen agerikoa egoera txarrean zeuden ostrak izatea hain emaitza txarra eragin zutenak. Epaimahaiak argudiatzen du kasu horietan kausaltasun-harremana (eragilea eta heriotzaren emaitza) probabilitate hutsez egiazta daitekeela.


Kasu honetan, seguruenik ostrak izan ziren intoxikazioaren errudunak, kontsumitu zituzten familiako kideak bakarrik intoxikatu baitziren. Gainera, beste elikagai batzuk ere baztertu ziren, intoxikazioa eragin zezaketenak. Supermerkatuari ez zitzaizkion mesedegarri izan ostra-partida egoera txarrean egon izan balitz beste erreklamazio batzuk jasotzea. Jaki susmagarri bakarrak ostrak izan ziren. Eta kondena nagusitzen da biktimaren heriotzari buruzko beste teoria batzuk falta direnean, zantzurik ere ez dutenak.

Kondenatutako
supermerkatua kexu da “deabru-proba” moduko bat izan duelako, baina gogorarazi zaio ezen, ostrek egin ahal izan zizkioten osasun-kontrolak aurkeztu ahal izan zizkiola prozedurari, halakorik baldin bazegoen. Jakite publikoa da hori, eta, kutsatuta badago, intoxikazio larriak eragin ditzake. Egoera hori ezin da ohartarazi, osasun-ikuskaritza zorrotzaren ondoren ez bada; (…)

Bibliografía

ERREFERENTZIAK

  • Palentziako Probintzia Auzitegiaren 439/1999 epaia, 1999ko abenduaren 31koa

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak