Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Elikagaien Segurtasuna

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Elikagaien arriskuaren pertzepzioa EBn

Produktu kimikoak, pestizidak eta elikagaietako substantzia toxikoak dira Europako kontsumitzailea gehien kezkatzen duten gaiak.

img_comprando 4

Elikagaien segurtasuna hobetu al da azken 10 urteotan? Komunitatean egindako makroinkesta baten arabera, iritzi-banaketa dago. Europako kontsumitzaileen %38k egoera hobetu egin dela dio, eta %29k ia berdin mantentzen dela uste du. Gainerako %28ak uste du egoerak okerrera egin duela, batez ere elikagaietan pestiziden hondakinak egoteagatik. Analisiaren arabera, gainera, Europako kontsumitzailea gehiago arduratzen da kanpoko faktoreez berak kontrola ditzakeenez baino.

Halal2 irud.

Europako kontsumitzaileen %60k onartzen du elikagaien segurtasunari buruzko Europako araudia oso ondo ezagutzen duela; hamarretik seik uste dute osasun-agintariek hartutako erabakiak irizpide zientifikoetan oinarritzen direla; bietatik batek uste du elikagaiekin lotutako arriskuei buruzko informazio-lan ona egiten dela, eta gehienek ez dituzte aipatzen izandako elikadura-krisi handienak («behi eroen» edo dioxinen gaitza, esaterako). Oro har, horixe izango litzateke Elikagaien Segurtasunerako Europako Agintaritzak (EFSA, ingelesezko sigletan) egin eta duela astebete aurkeztutako Eurobarometroaren ondorioa.

Elikagaien gaineko arriskuaren pertzepzioan alderdi sozioekonomikoek eta kulturalek eragiten dute? Baietz dirudi. Izenburuaren azpian Elikagaien arriskua eta segurtasuna hautematea: zein egoeratan dago Europako kontsumitzailea? , Europako Elikagai Segurtasuneko Agintaritzak (EFSA), Europako Batzordeko Osasun eta Kontsumitzailearen Babeserako Zuzendaritza Nagusiarekin batera, Europako kontsumitzaileak osasun-arriskuei buruz dituen balorazioak zehazten ditu, eta balorazio horiek, askotan, «ez-koherenteak, arrisku gutxiko egoerei uko egiten dietenak», azterketaren arduradunek ziurtatzen dute.

«Arriskuaren aurreko erantzuna, askotan, ez da koherentea, guztiz irrazionala ez bada. Arrisku txikiko egoerak ezaba ditzakegu, arrisku handiagoko egoerak onartzen ditugun bitartean», aitortu zuen David Byrnek 2003ko abenduan, orduan Kontsumitzailearen Osasun eta Babeserako komisario europarrak. Byrne-ren aburuz, arriskuaren ebaluazioaren, kudeaketaren, analisiaren, komunikazioaren eta hautematearen osagaietatik, azken hori da, beharbada, «ulertzeko eta ebaluatzeko zailena». Hala eta guztiz ere, berriki aurkeztutako makroinkestaren arabera, iritzi orokorra positiboa da, baita agintari publikoek kontsumitzailea babesteko duten zeregina ere.

Arrisku nagusiak
Europako kontsumitzaile gehienek zaporearekin eta plazerarekin lotzen dituzte elikagaiak, eta bostetik batek bakarrik osasunarekin.
Europarrentzat, elikagaiak gustuarekin (inkestatutakoen %31) eta plazerarekin (%29) lotzen dira batez ere. Bostetik batek bakarrik ematen dio osasunari. Elikagaiekin zerikusia duten berariazko arriskuei buruzko galderari dagokionez, gehienen erantzuna, espero zitekeenetik urrun, ez da arreta jarri azken urteetan izan diren elikadura-krisietan, hala nola "behi eroen" edo pentsuetako dioxinen gaitzean, baizik eta kezkarik handiena duten gaiak produktu kimikoek, pestizidek, substantzia toxikoek eta obesitateak eragiten dituztenekin lotuta daude.

Inkestaren arduradunek azpimarratzen dute arriskua hautematea «faktore irrazionala» eta konplexua dela, eta ez duela zertan herrialdearen benetako egoerari erantzuten. Alde horretatik, beren portaera edo praktikarekin lotutako arriskuek kezka gutxiago sortzen dutela nabarmentzen da. Horren adibide garbia da obesitatea, Europako kontsumitzaile askok ia «espontaneoki» aipatzen baitute elikagaiari lotutako arrisku gisa, eta gutxik lotzen dute hori prebenitzeko duten erantzukizunarekin.

Joera, beraz, kezka kanpoko faktoreekin zerikusia duten arriskuetara bideratzea da, kontrolarekin baino gehiago. Orain arte egindako azterketek erakutsi dutenez, pertsonek modu desberdinean hautematen dute arriskua, norberaren borondatez edo nahi gabe gertatzen den edo onura pertsonalak ikusten dituzten kontuan hartuta. Horrek esplikatuko luke, adibidez, genetikoki eraldatutako organismoek (GEO) edo akrilamidak Salmonellaren arriskuak baino alarma handiagoa sortzea, askotan errealagoa baita.

Hala, pestiziden hondakinak dira kezka gehien sortzen dutenak (% 60); horien atzetik, birus berriak daude, hala nola, hegazti-gripea; haragi-hondakinak; elikadura-higienea (etxetik kanpo) eta bakterioek eragindako kutsadura, hala nola salmonella arrautzetan edo listeria gaztan. Europako kontsumitzaileen %65 kezkatuta daude elikagaietan bakterioak daudelako, eta horietatik %26 oso kezkatuta daude. Dioxinak edo merkurioa bezalako kutsatzaileek sortzen duten kezka-mailaren antzekoa da.

JAKINTZA-MAILA

Barometroa1
EBk urteak daramatza elikagaien higieneari buruzko politika legegilea garatzen. Politika hori erabilgarria izan dadin, osasun publikoko, kontsumitzaileen babeseko eta elikagaien segurtasuneko berariazko programetan oinarritzen da (alderdi horrek, besteak beste, animalien osasuna eta ongizatea biltzen ditu). 2002an, EBk gorputz zientifiko berri bat ezarri zuen, EFSA, elikagaien segurtasunari buruzko aholkuak ematea helburu duen erakunde independentea.

Orain, Eurobarometroaren arduradunek ziurtatzen dute lege-neurri horiek aukera ematen dutela kontsumitzaileekin elkarreragiteko eta iritzi orokorretara egokitutako ekimenak garatzeko. Inkesta hori EBko 25 estatuetan egin zen, 2005eko irailaren 2tik urriaren 6ra bitartean. Inkestatuen % 61ek dio EBk elikagaien higieneari buruzko arauak ezagutzen dituela, eta % 54k, gainera, EBk elikadura-arriskuez arduratzen dela adierazi du. Hala ere, nolabaiteko eszeptizismoa dago interes ekonomikoek elikagaien segurtasunak berak baino garrantzi handiagoa dutelako.

Kontsumitzailearengan konfiantza gehien sortzen duten sektoreei dagokienez, kontsumitzaileen elkarteak (% 32), medikuntzako espezialistak (% 32), zientzialariak (% 30), agintari publikoak (% 22) eta komunikabideak (% 17) daude. Ekoizleek eta fabrikatzaileek sortzen dute konfiantza gutxien.

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak