Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Elikagaien Segurtasuna

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Higiene-arau malguagoak animalia-jatorriko produktuak egiten dituzten establezimendu txikientzat

Errege-dekretu berri bat, produkzio gutxiko edo produktu tradizionalak egiten dituzten elikagai-establezimendu txikien higiene-baldintzei buruzkoa.

Animalia-jatorriko elikagaiak egiten dituzten establezimendu txikiek gauzak errazago egingo dituzte beren jarduera garatzeko eta ekoizten dutena merkaturatzeko. 2020ko abenduan onartu zen errege-dekretu berri batek malgutu egiten ditu elikagaien higienearen baldintzak, orain arte produktuak ezin baitzituzten jendeari saldu edo zailtasunak baitzituzten indarrean dagoen araudia betetzeko. Aldaketa horrek, dokumentuak berak dioenez, hurbileko elikagaien kontsumoa, hurbileko merkataritza eta landa-inguruneko garapen ekonomikoa bultzatuko ditu. Hona hemen xehetasunak.

Duela aste gutxi onartutako 1086/2020 Errege Dekretua arintze bat da ustiategi txikientzat; izan ere, ezin diete beti aurre egin elikagaien segurtasunari eta higieneari buruzko araudi guztiei, tamaina handiagoko ekoizpenetara bideratuta baitaude. “Elikagaien lehen mailako ekoizpenerako higiene-baldintzak, betiere, higiene-paketearen erregelamenduetan aurreikusitako gutxieneko betekizunen berdinak izan behar dira”, dio EDk. Hau da, kontua ez da kontrolak eta higiene-baldintzak lasaitzea, baizik eta establezimendu tradizionalen errealitatera egokitzea.

Elikaren Segurtasunerako Euskal Fundazioak (Elika) azaltzen duenez, ED honen argitalpenari esker, produkzio gutxiko edo produktu tradizionalak egiten dituzten elikagai-establezimendu txikiek errazago lor ditzakete higiene-araudien helburuak. “Arau berri honetan, ekoizpen-sektore jakin batzuen eskaera historikoa ageri da”, izan ere, “aukera ematen du “higiene-paketea” deritzona produkzio- eta merkataritza-testuinguru berrira egokitzeko, ekoizpen-teknika tradizionalak egokitzeko, eta, gainera, hurbileko merkatuan jartzeko, landa-inguruneari lotutako ekonomia sortzeko eta despopulazioa ekiditen laguntzeko”.

Alde horretatik, Kontsumo Ministerioak eta Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Ministerioak adierazi dute “hartutako neurriek Garapen Jasangarrirako 2030 Agendan finkatutako zenbait helburu lortzen lagunduko dutela, hurbileko elikagaien kontsumoa sustatzearen lehentasuna zehazten baitu”, eta, halaber, “neurri horiek bat datoz NAOS osasun-estrategiarekin (Elikadura, Jarduera Fisikoa eta Obesitatea).

1086/2020 Errege Dekretuaren berrikuntza nagusiak

Zein dira aldaketa zehatzak? Zer berrikuntza ditu dekretu berriak? Elikak dioenez, “araua 640/2006 Errege Dekretua berrikustea da, eta Europako araudiaren bidez salbuespenak, egokitzapenak edo malgutasunak ezartzea ahalbidetzen du”, eta alderdi hauetan laburbiltzen du:

  • Elikagaien segurtasun eta higieneko baldintzak sinplifikatzen ditu ustiategi txikietarako animalia-jatorriko produktuetan.
  • Ekoizpen-teknika tradizionalak egokitzea eta hurbileko merkatuan jartzea ahalbidetzen eta errazten du, landa-inguruneari lotutako ekonomia sortzeko eta despopulazioa saihesten laguntzeko.
  • Egiturazko baldintzak ezartzen ditu hiltegi txiki edo mugigarrientzat, eta baserrian bertan hazitako hegaztiak eta untxiak hil ahal izateko. Agintaritza eskudunak kontrolak ezarriko ditu haragi xehatua ekoizten duten establezimenduetan, laginketen emaitzen arriskua aztertu ondoren.
  • Hurbiltasun-kontsumoa eta merkaturatze-kanal laburrak bultzatzen ditu, eta, horri esker, zuzenean saldu ahal izango zaizkie haragi- eta esne gordinaren kopuru txikiak kontsumitzaileei edo txikizkako salmenta-establezimenduei. Kopuru hori ustiategian bertan edo noizbehinkako edo aldizkako merkatuetan saldu ahal izango da, baina inoiz ez ustiategiaren eta merkatuen arteko 100 kilometro baino gehiagotara.
  • Adinekoen egoitzetarako, eguneko zentroetarako edo eskola jantokietarako prestatutako janarietarako irizpideak homogeneizatzen dira, azterketa epidemiologikoetarako lekukoak diren janariekin.
  • Kontsumitzaileei eman beharreko informazioari dagokionez, produktuek honako hauek adierazi beharko dituzte: RGSEAA zenbakia (Elikagaien Enpresen Osasun Erregistro Orokorra), salgaiaren deskribapena (produktuaren pisu garbia, ustiapen-, ehiza- edo abeltzaintza-etxea) eta hilketa-data.

Esne gordinaren zuzeneko salmenta

Errege dekretu berriak dakarren berrikuntzetako bat da kontsumitzaile partikularrei edo txikizkako saltokiei esne gordina zuzenean saltzea ahalbidetzen duela, betiere higiene eta osasun berme handienak betetzen baditu. Salmenta hori ustiategian bertan edo noizbehinkako edo aldizkako merkatuetan egin daiteke, esnearen jatorritik 100 kilometro baino gutxiagora. Txikizkako merkataritza-establezimenduek esne gordina aurrez irakiten badute soilik erabili ahal izango dute produktuak egiteko; talde ahulei elikagaiak ematen dizkieten jatetxe-establezimenduek, berriz (ospitaleak, zaharren egoitzak, ikastetxeak…), ezin izango dute esne gordinik erabili.

Azken puntu hori oso garrantzitsua da, esne gordinaren kontsumoak elikagaien segurtasuna arriskuan jartzen baitu, artikulu honetan zehaztu bezala. “EFSAk (Elikagaien Segurtasunerako Europako Agintaritza) 2015. urtean eta AESANek (Elikagaien Segurtasunerako eta Elikadurarako Espainiako Agentzia) 2020. urtean argitaratutako txosten zientifikoek argi uzten dute esne gordina kontsumitzea arriskutsua dela kontsumitzaileen osasunerako, eta beharrezkoa dela baldintza gehigarri batzuk ezartzea, esne gordina kontsumitzaileari zuzenean saltzeko erabil dadin”, azpimarratu du Elikak.

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak