Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Elikagaien Segurtasuna

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Publizitate engainagarria duten arrautzak

EBko Justizia Auzitegiaren iritziz, publizitatea kontsumitzaile ertain informatu eta adeitsu eta arduratsu bati egokitu behar zaio.

Kasu jakin batzuetan, batez ere azken kontsumitzailearentzat ustez engainagarriak diren aipamenen inguruan Europar Batasuneko zuzenbidea zuzen interpretatu ote den zalantzak daudenean, estatu kideetako auzitegi nazionalak Europako Erkidegoetako Justizia Auzitegiaren (EEJA) iritzira jotzen dute. Kasu horietako bat arrautzak merkaturatzeari buruzko Europar Batasuneko araudiaren kasuan gertatu zen. Araudi hori aldatu egin da 2003ko azaroaren 22an Europar Batasunaren Aldizkari Ofizialean argitaratutako 1907/1990 Erregelamenduaren aldaketa batekin.

Epaitegi alemaniar batek planteatutako zalantzei erantzunez, EEJNk erabaki zuen Epaile nazionalak, salmentak sustatzeko berariaz egindako aipamen baten aurrean dagoenak eta eroslea akatsera eraman dezakeenak, eskumena duela auzia ebazteko, aipamen horri dagokionez kontsumitzailetzat jotzen den itxaropena erreferentziatzat hartuta, normalean informatuta eta adeitsu eta maltzurra. Erkidegoko zuzenbideak ez dio aurka egiten epaile nazionalak zailtasun bereziak baldin baditu kasuan kasuko aipamenaren izaera engainagarria ebaluatzeko, bere Zuzenbide nazionalean aurreikusitako baldintzetan, iritzi-zundaketa edo peritu-irizpena agindu ahal izateari bere erabakia instruitzeko. Gai horri buruzko Europar Batasuneko araudiak argi uzten du ez dela inoiz kontsumitzailea nahastu behar argibide osagarriek -arrautzen salmenta sustatzeko bilgarrietan ager daitezkeenak-.

Planteatutako gaia
Akatsak eragiten dituzten etiketetan aipamenak sartzea publizitate engainagarritzat har daiteke.Alemaniako enpresa batek arrautza paketatuak merkaturatzen zituen, "10 arrautza fresko/6 zereal" aipatuz, eta aipatu zuen aipatutako sei zerealek oiloak elikatzeko erabiltzen zen nahasketaren %60 osatzen zutela, eta arrautza-kaxa bakoitzean ohar bat sartzen zuen, non elikagai horrek arrautzei ematen zizkien ezaugarriak goraipatzen baitziren.

Herrialdeko Elikagaien Ikuskaritzak behin baino gehiagotan eman zizkion aipatutako sozietateari aipamen horri buruzko erreserbak, eta, gero, kendu egin zuela adierazi zion. Azkenik, sozietateko kudeatzaileari isuna jarri behar izan zion hori ez betetzeagatik. Lehen auzialdiko epaimahaiak ezetsi egin zuen zehapen horren aurka jarritako errekurtsoa, Alemaniako Elikadura Kodeak aipamen engainagarriak debekatzen zituela argudiatuz.

Apelazio-epaimahaiak ere ezetsi egin zuen aurreko erabakiaren aurka jarritako errekurtsoa, kontuan hartuta eztabaidatutako aipamenak eta notak 1. paragrafoko a) letra eta 1907/1990 Europako Erkidegoko Erregelamenduaren 10. artikuluko e) letra urratzen zituztela; izan ere, «10 arrautza frescos-6 zereal» aipatzeak, aldi berean marka komertzial bat kontsideratzen denak, eta horrekin batera zetorren oharrak, aipatutako arrautzen zati handi bat hutsegitea eragin zezaketen.

Enpresak eta zehatutako kudeatzaileak azken berrikuspen-errekurtsoa aurkeztu zioten Alemaniako kasazio-auzitegiari, eta alegatu zuten auziaren aipamena eta oharra guztiz beharrezkoak zirela kontsumitzaileei informazioa emateko, eta apelazio-auzitegiak ez zuela erabaki peritu-froga batean oinarritu, eta, horren bidez, frogatu zen arrautza-enpresak errorez eragiten ziela azken kontsumitzaileari. Errekurtsoa aurkezteak zenbait zalantza sortu zizkion Alemaniako Auzitegiari, arrautzak merkaturatzeko Europar Batasuneko araudiaren interpretazioari buruz, prozedura geldiaraztea erabaki baitzuen, eta EEAOri zenbait kontu planteatzea.

Auzitegi nazionalaren zalantzakAlemaniako kasazio-epaimahaiak, nahiz eta uste zuen auziaren irtenbidea 1907/1990 Erregelamenduko 10. artikuluan oinarritu behar zela, zalantza egiten zuen 2. ataleko e) letrari eman behar zitzaion interpretazioari buruz; horren arabera, «zilegi da bilgarrietan salmentak sustatzeko emandako oharrak estanpatzea, baldin eta erosleari akatsik eragiten ez badiote». Jurisdikzio-organoaren arabera, xedapen hori bi modutan interpreta zitekeen:

  • Aipamenen izaera engainagarriari buruzko iritzia kontsumitzaileen benetako itxaropenaren arabera egin behar zen. Kasu horretan, itxaropen hori kontsumitzaileen lagin adierazgarri baten artean egindako zundaketaren bidez edo perituen irizpen baten bidez zehaztu beharko litzateke.
  • Xedapen hori eroslearen kontzeptu objektibo batean oinarritzen zen, eta interpretazio juridiko hutsa eskatzen zuen, kontsumitzaileen itxaropen zehatzetik aparte.

Horregatik, interpretazioari buruzko zalantzak zirela eta, abian zegoen auzia bertan behera uztea erabaki zuen, eta judizio aurreko arazo hauek planteatzea Justizia Auzitegiari:

  • Zehaztu behar al da zein diren adierazpen horien hartzaile den kontsumitzailearen benetako itxaropenak edo arau hori interpretazio juridiko hutsa eskatzen duen eroslearen kontzeptu objektibo batean oinarritzen da?
  • Erabakigarria al da kontsumitzaile ertain perspikazaren edo kontsumitzaile konorterik gabearen iritzia?
  • Zehaztu al daiteke erreferentzia gisa balio duen kontsumitzailearen itxaropena zehazteko balio duen kontsumitzaile-portzentajea?
  • Nola zehaztu behar da eroslearen kontzeptu objektibo bat?

JUSTIZIA AUZITEGIAREN ERANTZUNA

Europako Erkidegoetako Justizia Auzitegiak erabaki zuen batez besteko kontsumitzailea zela arrautzen salmenta sustatzeko egindako aipamen batek eroslea okertzea eragin ote zezakeen zehazteko erreferentzia gisa hartu behar zena, Europar Batasuneko araua hautsiz, normalean informatuta eta zentzuz informatuta eta arduraz informatuta zegoen kontsumitzailea.

Ildo horretatik, Alemaniako auzitegiari gogorarazten dio publizitate-aipamen baten balizko izaera engainagarriari buruzko erabakia Justizia Auzitegiak ebatzi duela beti, bere esku zeuden autoen datuak nahikoak zirela iruditu zaion bakoitzean, epaile nazionalaren aldeko azken iritzia ukatu ordez. Eta horregatik, zehazten du, oro har, jurisdikzio-organo nazionalek, baldintza horietan bertan, publizitate-aipamen batek efektu engainagarria sortzen duen ikusi ahal izango dutela. Auzitegiak ez du baztertzen, berariazko inguruabarretan, epaile nazional batek erabaki ahal izatea, Zuzenbide Nazionalaren arabera, peritu-txosten bat egitea edo iritzi-zundaketa bat agintzea, publizitate-aipamen baten balizko izaera engainagarriari buruzko instrukzioa egiteko.

Gai horretan Europar Batasunean inolako xedapenik ez badago, estatuko jurisdikzio-organoaren esku dago, eta beharrezkotzat jotzen du horrelako zundaketa bat enkargatzea. Horretarako, bere Zuzenbide nazionalaren arabera, publizitate-aipamen batek engainatutako kontsumitzaileen ehunekoa zehaztu behar du. Aipamen hori nahiko esanguratsua izango litzateke, hala badagokio, debekua justifikatzeko.

Bibliografía

ARAUDIA

  • Kontseiluaren 1907/1990 EEE Erregelamendua, 1990eko ekainaren 26koa, arrautzak merkaturatzeko zenbait arauri buruzkoa (1990eko uztailaren 6ko 173/1990 EEAO). 2003ko azaroaren 18a baino lehen aldatu zen, 1993ko irailaren 21eko 2617/1993 Erregelamenduaren, 1996ko apirilaren 29ko 818/1996 Erregelamenduaren, 2000ko abenduaren 19ko 5/2001 Erregelamenduaren eta 2003ko azaroaren 17ko 2052/2003 Erregelamenduaren bidez.
EPAIA

  • Europako Erkidegoetako Justizia Auzitegiko 5. Salaren 1998ko uztailaren 16ko epaia. C-210/1996 gaia.

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak