Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Elkartasuna

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Familia-plangintza Afrikan

Kontinenteak populazioa bikoiztu egingo du 2036 baino lehen, ez baita gai eztanda demografiko horren ondorioei erantzuteko.

Img nina africa listado Irudia: Steve Weaver

John May Munduko Bankuko biztanleria-adituak Afrikako hazkunde-erritmoari buruzko alerta-mezua bidali zuen apirilean: munduko beste eskualde batzuetakoa baino bi aldiz azkarragoa. Kontuak eginez, kalkuluaren arabera, Afrikako populazioa bikoiztu egingo da 2036 baino lehen; “demografia-leherketa” hori bereziki kezkagarria da Saharaz hegoaldeko Afrikan. Eskualde horretan, biztanleria %2,5eko erritmoan hazten da urtero, “Latinoamerikako eta Asiako %1,2ko tasarekin alderatuta”, ohartarazi zuen.

Igoera horren atzean, badirudi haurren heriotza-tasa eta ugalkortasun-tasa handiak daudela: “Afrikako emakumeek 5,5 seme-alaba dituzte batez beste, Afrikako hegoaldean izan ezik”, azpimarratu du Mayk. Egoera erronka da. Batzuetan, baliabideak urriak izaten dira herritar guztiei laguntzeko, eta beharrezkoa izaten da adingabeei eta haien amei laguntzeko hezkuntza edo osasunerako inbertsioa handitzea. “Haurdunaldi goiztiarrek, berantiarrek edo sarriek eragin negatiboa dute osasunean”, azpimarratu du.

Plangintzarako oztopoak

Familia-plangintzako programek jaiotza-kopuruari eusten laguntzen dute, munduko beste eskualde batzuetako esperientziak adierazten duen bezala. Asian eta Latinoamerikan, adibidez, ugalkortasuna emakume bakoitzeko seme-alaba baten inguruan murriztea lortu da. Antzeko helburua lortu nahi da Afrikarentzat. Izan ere, populazioaren hazkundearen ondorioez jabetuta, Afrikako herrialdeak ere interesa pizten hasi dira balizko irtenbideekiko.

Lan horretan, Munduko Bankuak datu estatistikoak bildu eta eskualde bakoitzaren egoera aztertzen du. Munduko Osasun Erakundearen (OME) kalkuluen arabera, 120 bat milioi bikotek ez dute metodo antikontzeptiborik erabiltzen, nahiz eta haurdunaldiak atzeratu edo mugatu nahi izan; emakume asko, ordea, haurdun geratu dira, nahiz eta erabili. Aitzitik, seme-alabak izan nahi dituzten beste bikote batzuk antzuak dira edo ez dute inoiz lortzen.

Gizarte-, familia- edo norbanako-oztopoek, printzipioz, programa horietan parte hartzeko prest dauden emakume asko disusta ditzakete.

Azken finean, OMEren arabera, hauek dira familia-plangintzako zerbitzuentzako oztopo nagusiak: zerbitzu horiek ez izatea edo zerbitzu horiek eskuratzeko oztopoak izatea; abian diren zerbitzuen kalitate eskasa (materiala banatzeko behar den informazio edo azpiegiturarik eza); baliabideak mugatzea; proposatutako metodoak erabiltzeko beldurra izatea; eta gizarte-oztopoak, familiakoak edo banakakoak, baldintza normaletan programa horietan parte hartzeko prest egongo liratekeen emakume askori ez eragiteko arriskua.

Munduko Bankuaren “XXI. mendeko biztanleria-arazoak” txostenak dioenez, herrialde pobreek, dohaintza-emaile aberatsek eta laguntza-erakundeek “antisorgailuen erabilgarritasuna, familia-plangintza eta ugaltze-osasuneko beste programa batzuk galtzen ari dira”. Bere ondorioetan dio programa horiek hazkunde ekonomikoa sustatzen eta jaiotza-tasa handiak jaisten laguntzen dutela, “endemika-pobreziarekin, hezkuntza desegokiarekin eta ama-haurren eta haurren heriotza-kopuru handiekin estu lotuta”. Era berean, aitortzen du etxeetako portaeraren aldaketa “funtsezkoa” dela familia-plangintzako programen erabilera sustatzeko.

Emakumeak eta haurrak salbatzea

Milurtekoko Garapen Helburuei buruzko Goi Mailako Bilera (MGH) joan den ostegunean egin zen New Yorken, eta bertan izan ziren munduko liderrek 5. helburuari (Amen osasuna hobetzea, “aurrerapen txarrenak dituen MGH”) laguntza areagotzeko konpromisoa hartu zuten. Konpromiso hori epe luzera ezarri da, bost urtera, tasa okerrenak dituzten herrialdeei beren osasun-sistemak indartzen laguntzeko.

Haurdunaldi guztiak desiratuak izatea eta erditze guztiak seguruak izatea da helburua. Horretarako, baterako lanak barne hartuko ditu plan nazionalen behar eta kostuei buruzko zenbatespenak, beharrezko baliabideak “azkar” mobilizatzeko, kalitateko osasun-zerbitzuak eta langile kualifikatuak zabaltzeko eta finantza-oztopoen aurka borrokatzeko. Gainera, hezkuntzarako erraztasunak bilatuko dira, bereziki nesken kasuan, eta nerabeen ezkontza goiztiarrak eta haurdunaldia borrokatuko dira.

Niger, munduko ugalkortasunik handiena

Herrialde bat bereziki kezkatzen bada, horixe da Niger. Munduko ugalkortasun-tasarik altuena du: 7,1 seme-alaba emakume bakoitzeko. Hain zuzen, Munduko Bankuak sektore anitzeko proiektu demografiko bat prestatu du herrialdean; Gobernuak, berriz, Biztanleria Ministerioa sortu du eta Sustapenerako Nazioarteko Elkarteari laguntza eskatu dio. Osasunerako Mundu Erakundearen Haurdunaldiaren Arriskuak Murrizteko Sailaren (MPS- Making Pregnancy Safer) lehentasunezko 75 herrialdeetako bat da Niger, eta Nigeriako emakumeek haurdunaldiarekin lotutako arrazoiengatik hiltzeko aukera dute zazpiren artean. Suedian, probabilitate hori bat da 17.400 artean.

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak