Saltatu nabigazio-menua eta joan edukira

EROSKI CONSUMER, kontsumitzailearen egunkaria

Bilatzailea

Fundazioaren logotipoa

EROSKI CONSUMERen kanalak


Kokaleku honetan zaude: Azala > Etxebizitza > Erosketa

Artikulu hau itzulpen automatikoko sistema batek itzuli du. Informazio gehiago, hemen.

Euskarara itzultzeko sistemek aurrerapen handiak izan dituzte azken urteotan, baina oraindik badute zer hobetua. Hobekuntza horren parte izan nahi? Aukeratu esaldi osoak nahieran, eta klikatu hemen.

Babes ofizialeko etxebizitzak

Etxebizitza librearen merkatuan sartu ezin diren herritarrentzako baldintza onuragarriak

Babes ofizialeko etxebizitzak, Autonomia Erkidegoko araudiren batean babes publikoko etxebizitzak ere deitzen direnak, izenak berak adierazten duen bezala, alternatiba bat dira herritarrek etxebizitza eskuragarria eskuratzeko aukera izan dezaten. Horrela, etxebizitza libreen merkatuetara arrazoizko ahaleginen bidez iritsi ezin diren herritarren beharrak hobeki asetzeko tresna bihurtzen da.

Estatuko 2005-2008 Planak, herritarrek etxebizitza eskuratzeko aukera izan dezaten, atarikoan ezartzen duenez, nahiz eta horrek eragin unibertsala izan, etxebizitza duina eskuratzeko zailtasun handienak dituzten kolektiboei zuzentzen zaie bereziki. Beraz, babes ofizialeko etxebizitza horien funtzio nagusia da konstituzio-agindua gauzatzea, herritar guztiek etxebizitza duin eta egokia izateko duten eskubidea ezartzen baitu, eta botere publikoek beharrezko baldintzak sustatzeko eta eskubide hori gauzatzeko behar diren arauak ezartzeko betebeharra.

Erregimen desberdinak

Bada, interes publikoko helburu hori betetzen saiatze aldera, gobernuek, bai zentralek, bai autonomikoek, etxebizitza jakin batzuk jartzen dituzte herritarren eskura, merkatu askekoek baino baldintza onuragarriagoekin. Hala, etxebizitza horien prezioa batez bestekoa baino nabarmen txikiagoa da, eta, gainera, haiek erosteko laguntzak edo diru-laguntzak izaten dituzte.

Etxebizitza babestu gisa kalifikatu edo deklaratu diren eta salmentarako direnak, finantza-laguntzak kudeatzeari dagokionez, mota hauetan sailkatzen dira, nahiz eta beste izen bat izan autonomia-erkidegoetako plan edo programetan:

Erregimen bereziko babes ofizialeko etxebizitzak
Prezio orokorreko etxebizitza babestuak
Prezio itunduko etxebizitza babestuak,
azken horiei autonomia ere deitzen zaie, adibidez, Euskadi, erregimen tasatuko babes ofizialeko etxebizitzak.

Araubide horiek ezarri dira azalera erabilgarriko metro karratu bakoitzeko gehieneko salmenta prezioaren eta etxebizitza horien onuradunen gehieneko diru-sarreren arabera.

Gehieneko salmenta prezioak

Araubide bereziko babes ofizialeko etxebizitzetan, azalera erabilgarriko metro karratu bakoitzeko gehieneko salmenta prezioa ez da Oinarrizko Prezio Nazionala baino 1,40 aldiz handiagoa izanen. Prezio orokorreko etxebizitza babestuetan ezin izanen da Oinarrizko Prezio Nazionala baino 1,60 aldiz handiagoa izan, eta prezio itundukoetan 1,80 aldiz handiagoa. Oinarrizko Prezio Nazionala azalera erabilgarriko metro karratu bakoitzeko zenbatekoa da, eurotan, etxebizitza babestuen gehieneko salmenta prezioak zehazteko erreferentzia gisa balio duena. Hala ere, autonomia-erkidego bakoitzak babes ofizialeko etxebizitzen metro karratuko gehieneko salmenta prezioak ezarri ahal izango ditu esparru horretan. .

Etxebizitza babestuen gehieneko azalera erabilgarriak ezin dira izan 90 metro karratu baino gehiago, oro har. Mugikortasun murriztu iraunkorra duten pertsona ezinduentzat egokitutako etxebizitza babestuak direnean, muga hori gainditu ahal izango da, gehienez ere azalera erabilgarriaren %20 arte, autonomia erkidegoetako araudiarekin bat. Bereziki, azalera horrek muga hori gainditzen ahalko du, eta 120 metro koadro bitarte, familia ugarien kasuan. Babestutzat jotako garaje eta trastelekuen azalera erabilgarria 25 eta 8 metro karratukoa izanen da, hurrenez hurren.

Baldintzak

Jakina, horrelako etxebizitzak eskuratu ahal izateko, onuradunek baldintza batzuk bete behar dituzte, Estatuko araudian eta gai hau arautzen duten araudi autonomikoetan ezarritakoak.

Horrela, babes ofizialeko etxebizitzak jabearen edo, hala badagokio, maizterraren ohiko bizileku iraunkor gisa erabili beharko dira, eta hark okupatu beharko ditu legeria aplikagarrian ezarritako epeetan. Gainera, etxebizitza horiek zenbait muga dituzte; besteak beste, autonomia-erkidego bakoitzak arautzen duenaren arabera, epe bat ezarriko da etxebizitza hirugarren bati eskualdatu ahal izateko, eta, epe hori igaro ondoren, prezio mugatu batez saldu beharko da. Prezio hori autonomia-erkidego bakoitzak finkatuko du, baina ezin izango da inolaz ere gainditu etxebizitzaren hasierako prezioaren bikoitza, KPIa aplikatuz eguneratu ondoren.

Etxebizitza babestu bat jabetzan eskuratzeko, onuradunek familiaren dirusarrera batzuk izan beharko dituzte, baremo batzuen barruan.

Era berean, autonomia-erkidegoek lehentasunez erosteko eta atzera eskuratzeko eskubideak ezarri ahal izango dituzte etxebizitza babestuen gainean, hau da, saltzeko jabeak aldez aurretik dagokion administrazioari eskaini beharko dizkio, eta administrazioak epe jakin bat izango du etxebizitza nahi duen ala ez erabakitzeko. Lehentasunez eskuratzeko eskubide hori ez erabiltzea erabakitzen badu, etxebizitza babestuaren jabeak eskualdatu ahal izango du, baldin eta ezarritako gainerako mugak betetzen baditu, besteak beste, saltzeko gehienezko prezioa.

Azkenik, baina ez hori bezain garrantzitsua, kontuan hartu behar dugu etxebizitza babestuak jabetzan eskuratzeko onuradunek baremo hauei dagozkien diru-sarrerak izan behar dituztela:

a) Ondorio Askotarako Errentaren Adierazle Publikoa halako 6,5 ez gainditzea, prezio itunduko etxebizitza babestuak badira.

b) Ondorio Askotarako Errentaren Adierazle Publikoa halako 5,5 baino gehiago ez izatea, prezio orokorreko etxebizitza babestuak badira.

c) Ondorio Askotarako Errentaren Adierazle Publikoa halako 6,5 ez gainditzea, araubide bereziko etxebizitza babestuak badira.

Etxebizitza babestuen gehieneko azalera erabilgarriak ezin dira 90 m2 baino gehiago izan, oro har.

Era berean, gogoratu behar dugu etxebizitza babestuak jabetzan eskuratu nahi dituzten pertsonak ezin direla babes publikoko erregimeneko beste etxebizitza baten titular izan, ez eta etxebizitza libre baten titular ere, baldin eta etxebizitza horien balioa jarduera babestuaren xede den etxebizitzaren gehienezko salmenta-prezioaren %40 baino handiagoa bada. Balio hori %60ra igoko da familia ugarien kasuan eta beren familia-unitateko kideen kopurua handitzeagatik azalera handiagoko etxebizitza bat erosi behar dutenean, eta 65 urtetik gorako pertsonen kasuan, ezgaitasuna duten pertsonen kasuan edo genero-indarkeriaren edo terrorismoaren biktimen kasuan.

Zenbait autonomia erkidegotan, arautegian ezartzen da etxebizitza babestu baten onuraduna ezin dela beste etxebizitza baten titularra izan inolako bereizketarik egin gabe. Beste kasu batzuetan, etxebizitzarik “ez” izatearen baldintzaren ordez “etxebizitza-beharra” jarri da, eta, kasu batzuetan, etxebizitza babestu baten onuraduna beste etxebizitza libre baten titular izan daiteke, lehenengoaren ordez.

Babes ofizialeko etxebizitzei buruzko erregulazioari buruzko zertzelada orokor horiek autonomia-erkidego bakoitzak araututakoari lotuta daude; izan ere, estatutu-eskumenen arabera, etxebizitza propioko politika zehaztu eta gauzatu ahal izango dute, Estatuak gai horretarako aurreikusitako babes- eta sustapen-jarduerak osatuz. Horrela, gobernu autonomiko bakoitzak erabakitzeko askatasuna du, eta, horri esker, estatuaren neurriak aplikatu ahal izango ditu, bere lurraldeko egoera berezietara egokituz.

Hau interesa dakizuke:

Infografiak | Argazkiak | Ikerketak