Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

A preferencia por unha comida ou outra

As eleccións alimentarias esconden unha complicada armazón de experiencias fisiológicas, sociais e culturais que se inician na infancia

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 30deDecembrode2008
Img carne pescado Imaxe: Steven Tom

PIÑEIRO Por que as persoas comemos o que comemos? Segundo J. Odgen, catedrática de Psicoloxía da Saúde da Universidade de Surrey, no Reino Unido, son moitas as investigacións que se ocuparon dos complexos factores que interveñen na elección da comida. O contacto cos alimentos, a aprendizaxe social e a aprendizaxe asociativa interveñen nas eleccións dos nosos pratos do día a día e nos preparados para as ocasións especiais.

Img carneImagen: Steven Tom

A motivación e os modelos de coñecemento social, así como o papel que xoga a fame, a saciedade e os sentidos químicos (o gusto e o olfacto) son de especial relevancia pola súa relación con todo aquilo que leva a decidir se se toman verduras ou pastas, carnes ou peixes, froitas ou lácteos, nos millóns de inxestas que se realizan ao longo da vida.

Nove motivos centran a elección final
As actitudes dos pais fronte á comida e os alimentos que se compran e cociñan en casa inflúen nas preferencias dos máis pequenos

A primeira ollada parece fácil pensar que se elixe a comida segundo os costumes da contorna no que se naceu e vivido, pero á hora de exporse o tema de forma científica, a cuestión complícase. A elección da comida é o resultado dun conxunto de procesos caracterizados de moi diversas maneiras. Segundo J. Odgen, que publicou varios traballos respecto diso, “as investigacións máis antigas (Yudkin, 1956) dicían que a elección da comida estaba influenciada por factores físicos ( xeografía, estacionalidade, economía e tecnoloxía culinaria), sociais (relixión, clase social, educación, publicidade) e psicolóxicos-orgánicos (herdanza, alerxia e necesidades nutricionais)”.

Máis recentemente, en 1995, investigadores do Department of Psychology, do St George’s Hospital Medical School de Londres e do Imperial Cancro Research Fund Health Behaviour Unit, Institute of Psychiatry, de Londres, publicaron un estudo sobre como medir os motivos que hai tras a elección da comida e elaboraron o seu propio cuestionario, “The Food Choice Questionnaire”, nestes momentos de referencia. Este cuestionario conceptualizó os factores influentes en nove motivacións diferentes: o atractivo sensorial, os custos de saúde, a comodidade na adquisición e a preparación dos alimentos, o control do peso, o coñecemento do alimento, a regulación do humor, o contido natural da comida e as preocupacións éticas relativas á manufactura e ao país de orixe.

A aprendizaxe e a experiencia
Son diferentes os modelos que dan resposta a por que comemos dunha maneira e non doutra distinta. Desde o enfoque evolutivo destácase a importancia da aprendizaxe e a experiencia, e ponse o acento no desenvolvemento das preferencias alimentarias na infancia. A catedrática da Universidade de Surrey explica no seu libro “Psychology of Eating” como os nenos pequenos teñen respostas de negación fronte ás comidas novas que teñen que acabar aceptando.

Doutra banda, hai estudos que mostran unha relación directa entre o contacto coas comidas e a preferencia por elas, así como a necesidade dun mínimo de entre 8 e 10 contactos co prato novo para que as preferencias comecen a cambiar de forma significativa.
Parece ser que inflúe que a inxesta dun alimento novo non producise consecuencias negativas tras o seu consumo. Neste sentido, para pais e educadores é fácil identificar un exemplo, o momento en que se empeza a diversificar a dieta do bebé e o difícil que resulta, a maioría das veces, introducir as verduras e as froitas na alimentación, sen crear fobias alimentarias.

As actitudes dos pais fronte á comida e os alimentos que se compran e cociñan en casa inflúen tamén nas preferencias dos máis pequenos. Igualmente, resultan curiosas as experiencias científicas que mostran a influencia social ou da publicidade dos alimentos, é dicir, doutros nenos ou de heroes de ficción ou doutras persoas da contorna, sobre os costumes alimentarios na infancia. Quen non lembra as espinacas de Popeye ou as natillas que comen pola televisión famosos xogadores de fútbol.

Sen dúbida, os medios de comunicación e a publicidade tamén son un exemplo claro de influencia sobre as condutas e actitudes que se poden observar e incorporar ás de cada persoa, desde as idades máis temperás. Resulta destacable por negativo como algúns anuncios de televisión dirixidos ao público infantil fomentan o consumo de produtos que propician a obesidade dos nenos, tal e como comprobou CONSUMER EROSKI nunha recente investigación.

BIOLOXÍA E CULTURA

Os sentidos representan un papel de suma importancia xa que o aspecto externo, a cor, o cheiro e o sabor son determinantes á hora de elixir un alimento ou outro. Os seres humanos han explorado e explotado a contorna en busca de alimentos para sobrevivir e por iso están predispostos xeneticamente a identificar un tipo de sabores como atractivos ou todo o contrario.

Debe haber un mecanismo innato que seleccione un alimento saudable doutro potencialmente daniño, de maneira que a elección da comida convértese nun método de supervivencia. Segundo Paul Rozin, profesor da University of Pennsylvania, durante millóns de anos a cultura desenvolveu formas moi elaboradas de seleccionar e preparar os alimentos.

A estes complicados sistemas chamámoslles “cociñas” porque influíron nas predisposicións innatas para a elección das comidas. A atracción e o hábito para comer os pementos picantes ou os chiles en zonas xeográficas tan diferentes como Centroamérica ou India é un exemplo de como a cultura influíu e alterou unha tendencia innata a rexeitar un vexetal que causa unha sensación de malestar na boca cando se consome.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións