Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Complemento de iodo durante a lactación

A comunidade científica coincide en recomendar un suplemento de iodo durante o embarazo e ata o final da lactación para favorecer o correcto desenvolvemento cerebral do bebé

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Xoves, 13deXaneirode2011

O iodo é un oligoelemento indispensable para a saúde humana. A glándula tiroides necesítao en cantidades mínimas pero determinantes para a síntese de tiroxina, a hormona que modula o crecemento e desenvolvemento de todos os órganos e, en especial, do cerebro. O achegue de iodo durante a xestación e a primeira infancia é crítico para evitar a deficiencia, que pode afectar de maneira negativa ao desenvolvemento do cerebro e á capacidade cognitiva. O feto recibe o iodo a través da placenta e o recentemente nado que aleita, por medio do leite materno. Se é leste o caso, a nai terá que asegurarse que os alimentos que come repórtenlle iodo suficiente para cubrir os seus requirimentos e os do bebé. A Organización Mundial da Saúde (OMS), na súa última revisión, estima que as necesidades de iodo da muller embarazada e lactante aumentan ata 250 microgramos (mcg) ao día. Esta cantidade, polo xeral, non se cobre coa dieta, polo que a organización sanitaria propón un complemento extra de iodo desde o embarazo ata o final da lactación.

Leite materno rica en iodo

O bebé a quen se aleita depende por completo da súa nai, a mesma que lle proporcionará a través do leite a nutrición idónea para o seu crecemento e desenvolvemento. A evidencia científica ha demostrado que son varios os nutrientes condicionantes da saúde da nai e do bebé durante o embarazo e, algúns deles, tamén durante a lactación. Son nutrientes específicos para o desenvolvemento óptimo de distintos órganos nos diferentes períodos. É o caso do ácido fólico durante os primeiros meses de xestación, do ferro na segunda metade do embarazo e as primeiras semanas tras o parto, e do iodo e os acedos grasos poliinsaturados omega 3 (DHA) ata o final da xestación e durante os meses que a nai dea peito. No caso do iodo, o seu achegue durante a xestación e a primeira infancia é crítico para evitar hipotiroxinemia, un estado de deficiencia que afecta de forma negativa e irreversible ao desenvolvemento do cerebro. Por iso é determinante que a muller que planea ter fillos revise a súa dieta con tempo co fin de optimizar a calidade nutricional dos alimentos que a compoñen. É unha forma segura de evitar problemas derivados da deficiencia ou do exceso dalgún nutriente.

Na “Guía para a prevención de defectos congénitos”, publicada polo Ministerio de Saúde, Política Social e Igualdade, infórmase de que a mellor estratexia para evitar o déficit de iodo na poboación xeral é o consumo habitual de sal yodada. Esta recomendación expresa da Organización Mundial da Saúde (OMS), o Fondo das Nacións Unidas para a Infancia (Unicef) e o Consello Internacional para o Control dos Trastornos por Déficit de Iodo (ICCIDD), débese respectar aínda máis en períodos da vida onde as necesidades deste oligoelemento son maiores, como sucede durante o embarazo e a lactación. Aínda así, dada a transcendencia dunha inxesta suficiente deste elemento, propoñen considerar o consumo diario dun complemento de iodo (en forma de yoduro potásico) de 200-250 mcg durante todo o período de embarazo e ata o final da lactación. É a maneira de que o bebé reciba a través do leite materno a cantidade de iodo que necesita. Estes organismos sanitarios suxiren tamén unha inxesta mínima suficiente de iodo de 150 mcg durante un tempo antes da concepción.

Alimentación selecta para a nai

De orixe natural, os peixes e os mariscos son os alimentos de maior concentración de iodo. Isto tradúcese nun consumo regular, case diario de peixe, como fonte do oligoelemento. A auga e os vexetais son alimentos que se deben considerar, aínda que a concentración de iodo neles depende da cantidade que haxa na terra de cultivo e nas augas de rega. Se o terreo é deficiente en iodo, os vexetais cultivados tamén o serán.

Se non hai seguridade dun consumo suficiente do nutriente, en períodos sensibles como a infancia, o embarazo e a lactación, as autoridades sanitarias propoñen o consumo de sal yodada.

As algas, ao ser vexetais mariños, son outros alimentos dos que se ten referencia por ser fonte de iodo. A ración de consumo estimada é de 8 gramos, aínda que, a concentración de iodo é tal, que o seu consumo habitual non é seguro e non está recomendado, dado que pode resultar contraindicado.

IODO NO LACTANTE E NO NENO PEQUENO

O desenvolvemento cerebral ten lugar durante a vida prenatal e a primeira infancia. Unha deficiencia de hormonas tiroideas nestes períodos vitais pode afectar de forma negativa e irreversible.

Durante a primeira metade da xestación, o feto utiliza as hormonas tiroideas de orixe materna, mentres a glándula tiroides fetal comeza a funcionar de forma progresiva. Entre as 10 e 12 semanas de xestación, estímase que o tiroides fetal adquire a capacidade de concentrar o iodo e sintetizar iodotironinas, un grupo de moléculas ao que pertencen as hormonas tiroideas triiodotironina e tetraiodotironina. A deficiencia de iodo é causa de hipotiroxinemia tanto na nai como no neno, unha situación que pode danar ao cerebro en desenvolvemento.

Aos 3 ou 4 días despois do nacemento, mídese nos recentemente nacidos a concentración de tirotropina en sangue. Este dato considérase un indicador sensible da deficiencia leve de iodo. Nas zonas de grave carencia de iodo, a hipotiroxinemia pode causar cretinismo e afectar negativamente o desenvolvemento cognitivo nos nenos, con atraso mental e serias anomalías neurológicas. Estímase que a media do coeficiente intelectual (CI) redúcese ao redor de 13,5 puntos. En palabras da experta Gabriella Morrande, profesora da Universidade Autónoma de Madrid e investigadora do Instituto de Investigacións Biomédicas, “os estudos epidemiolóxicos realizados en zonas con déficit de iodo en España indican que hai un 35% máis de nenos cun coeficiente intelectual menor de 100”. Outro dato rechamante destes estudos é que o 70% dos nenos rexistraban, ademais, Déficit de Atención e Hiperactividade.

Acéptase que a cantidade mínima de iodo necesaria desde o nacemento ata os 6 anos é de 90 mcg ao día. O leite materno, se a nai coida a súa dieta e recibe o complemento adecuado, contén máis de 100 mcg por litro de iodo e cobre as necesidades do neno. A partir dos 6 meses e ata os 3 anos, o achegue de iodo necesario conséguese se se inxeren alimentos ricos en iodo, como os peixes, e sal yodada como condimento.

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións