Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Alimentación

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Datos: leste foi o efecto de Nutri-Score nas vendas de EROSKI

Analizamos o impacto de Nutri-Score nas vendas de produtos envasados tras dous anos da súa implantación e cos datos de case 1.900 referencias

cómo influye Nutri-Score en las elecciones de compra Imaxe: Getty Images

Desde fai máis de dous anos, os produtos da marca propia de EROSKI inclúen nos seus envases a etiquetaxe Nutri-Score. Neste tempo, baixaron ou aumentado as compras destes produtos segundo a súa cualificación? No seguinte artigo analizamos os datos das vendas de 1.860 alimentos envasados e descubrimos como se comportaron os consumidores ante este sistema paira comprobar si funciona ou non.

A chegada da etiquetaxe nutricional frontal Nutri-Score aos produtos de alimentación do noso país xerou unha acesa discusión pública que non presenta visos de aplacarse. O mundo académico, investigadores de renome, fabricantes e distribuidores, entidades que representan a diferentes especialidades médicas e dietistas-nutricionistas, entre outros, debaten desde hai meses sobre a conveniencia de implementar esta sinxela etiquetaxe sen terminar de porse de acordo; e o consumidor do montón escoita, entre a sorpresa e o escepticismo, argumentos cuxo fundamento non sempre sabe discernir e pregúntase o realmente importante: Nutri-Score funciona?

A maneira máis obxectiva de respondernos a esta pregunta é asomarse aos datos e ver que está a suceder. Sabemos que en Francia , tras varios anos desde que Nutri-Score fixo a súa aparición no mercado, o que se vende de cada una das cinco letras deste sistema está a cambiar: increméntase o peso en vendas dos produtos mellor cualificados, A e B, mentres ceden posicións os que teñen peor puntuación, D e E. É a experiencia francesa extrapolable ao noso país?

Dous anos de probas

EROSKI introduciu o Nutri-Score en todos os produtos da súa marca en marzo de 2019, polo que se cumpriron recentemente dous anos completos desde que os seus clientes pódeno ter en conta á hora de facer as súas compras. Paira polo fácil, EROSKI decidiu dispolo na etiqueta de prezo que acompaña a cada produto no andel da tenda: poucos lugares máis visibles e máis atendidos que ese por os clientes. Introduciuno tamén na súa tenda online. Como establece a normativa que regula esta etiquetaxe, incluíuno en todos os seus produtos envasados, con independencia de que a letra fose favorable (A e B, ambas as en distintos tons de verde), neutra (C, en amarelo) ou desfavorable (D e E, en laranxa e laranxa escuro).

Este artigo analiza o comportamento das vendas durante estes dous anos nos produtos EROSKI de alimentación envasada, que suman preto de 1.900 referencias presentes na práctica totalidade das categorías de produtos, e que teñen una gran importancia nas vendas. De feito, máis do 25 % das vendas das seccións de alimentación dos establecementos do grupo fanse precisamente con estes produtos: non son nin de lonxe algo residual, senón, realmente, os que compoñen a gama máis extensa das tendas EROSKI e a que vertebra a súa proposta de valor ao cliente. A chegada de Nutri-Score foi, por tanto, algo notorio e que non pasou desapercibido paira os clientes de EROSKI. Como se comportaron as vendas ? Vexamos o que din os datos.

Prexudicou ás vendas dos produtos que non o levan?

Algúns produtos saudables, como as froitas e as verduras frescas, non levan Nutri-Score. Paira algúns críticos, este feito ía penalizar e a reducir as vendas destes produtos. É así? A resposta é non. Tanto en 2019 (antes da chegada da covid-19) como en 2020, a venda destas categorías comportouse mellor que a dos produtos de alimentación envasada. Así, as vendas de froita e verdura crecen 1,7 puntos porcentuais máis que as de alimentación envasada durante o primeiro ano desde que se implantou Nutri-Score na marca EROSKI. O resto dos produtos frescos –como carnicería, panadaría ou pescadería– tamén crecen por encima da alimentación, de maneira semellante: entre 1,5 e 1,8 puntos porcentuais máis.

Estes crecementos son aínda maiores en 2020, pero o efecto da pandemia pode haber influído. En todo caso, a conclusión é rotunda: Nutri-Score non influíu negativamente na venda dos produtos frescos, que non o levan e que deben ser a base da nosa alimentación, como os consumidores parece que teñen claro (polo menos cando compran en EROSKI).

Supuxo un problema paira o aceite de oliva, que se puntúa cunha C?

nutriscore aceite de oliva
Imaxe: Getty Images

Una das controversias máis acesas centrouse no aceite de oliva. Do exame dos datos inférese que a chegada do Nutri-Score non minguou as vendas de aceite: o comportamento das unidades vendidas pola totalidade da categoría resulta mesmo algo mellor (con case un punto porcentual de crecemento diferencial en 2019) que a media das vendas dos produtos de alimentación envasada.

O consumidor non deixou de elixir o aceite de oliva como un produto habitual na súa cesta da compra e parece entender que a letra C (a mellor que pode obter una graxa de cociña ou aderezo, por encima do D e E, que reciben manteigas, manteigas, margarinas…) non debe supor que postergue este tipo de aceite á hora de facer a compra.

Os produtos con Nutri-Score A e B véndense máis que os peor cualificados (D e E)?

Poderiamos esperar que os consumidores, agora con maior capacidade paira comparar a calidade nutricional dos produtos grazas a Nutri-Score, tendesen a elixir máis os produtos con mellor nota, postergando en ocasións a compra dos peor cualificados. Sucede, realmente, isto? De novo os datos son concluíntes: si.

Sabemos que Nutri-Score opera de maneira óptima cando comparamos produtos da mesma categoría (dous cereais de almorzo, dous pans de molde, dous iogures…) ou cando comparamos produtos de diferentes categorías, pero que poden cubrir a mesma necesidade (uns cereais e una peza de bollería; un pan de molde e un pan convencional; un iogur e unhas natillas). Pero o consumidor utiliza Nutri-Score paira elixir una opción nutricionalmente mellor dentro de una familia de produtos ou ben paira saír da categoría cara a unha claramente saudable? É dicir, se os seus cereais de almorzo teñen un Nutri-Score con mala letra, opta por outros cunha mellor ou decide substituílos por un alimento máis saudable como a froita?

Os datos avalan que os consumidores tenden a non facer cambios drásticos e, neste momento, seguen consumindo produtos da mesma ou parecida categoría (neste exemplo, cereais), pero con mellor Nutri-Score; non sabemos si o resultado sería diferente se todos os produtos mostrasen o seu respectivo Nutri-Score.

Se atendemos o comportamento de categorías saudables, como as verduras conxeladas (onde a inmensa maioría dos produtos son A), a chegada do Nutri-Score supuxo un incremento da categoría, que crece varios puntos por encima da media da alimentación envasada (datos anteriores á chegada da pandemia). O mesmo sucedeu co peixe e marisco conxelado.

Evolución de vendas segundo valoración Nutri-Score

ventas por nutriscore
Imaxe: Eroski Consumer

Como pode verse no gráfico da esquerda, a participación en vendas dos produtos coas mellores letras progresan de maneira notable (sobe 2,46 puntos nos A e B, que é practicamente o que perden as letras D e E, dado que a C presenta un perfil case plano). Esas participacións correspóndense cun incremento de case cinco puntos nas vendas dos produtos A e B, e cun retroceso de algo máis de 10 puntos nos produtos D e E, como se observa no gráfico á dereita.

A alta representatividade dos datos (case 2.000 produtos nunha rede comercial de máis de 1.000 puntos de venda, durante dous anos consecutivos) non deixa lugar a dúbidas sobre a influencia favorable de Nutri-Score na elección dos consumidores. Os datos son tamén positivos si miramos o primeiro ano de vida de Nutri-Score, 2019, antes da chegada da pandemia.

Como se comportaron as diferentes categorías de produtos?

Máis interesante é ver categorías nutricionalmente máis variadas e complexas, como as que presentamos a continuación:

Cereais de almorzo

nutriscore cereales
Imaxe: Eroski Consumer

Esta categoría, na que en EROSKI conviven 55 referencias de todas as letras do Nutri-Score, non sofre no seu conxunto (compórtase mesmo un pouco mellor que o total das vendas de alimentación envasada). Agora ben, o peso das vendas dos cereais A, B e C crece nada menos que case 15 puntos en dous anos, á conta da perda de vendas dos cereais D e E. É precisamente a letra C a que mellor se comporta: cara a ela migran principalmente os consumidores que, consumindo cereais E e, sobre todo, D, deciden, alertados pola chegada do Nutri-Score, mellorar a calidade nutricional dos seus almorzos.

Bebidas refrescantes

refrescos nutriscore
Imaxe: Eroski Consumer

Nesta gama obsérvase que hai desprazamento de vendas entre as que teñen peor letra (D e E, por ser azucaradas) cara ás que teñen a mellor letra posible nesa categoría (a B, por ser edulcoradas). Obviamente, una mellor decisión sería elixir a auga como solución saudable paira aplacar a sede ou refrescarse, pero elixir una bebida B, algo non recomendable segundo os expertos en saúde, en lugar dunha E, moito menos recomendable aínda, evita a inxesta gratuíta de moitas calorías baleiras.

Galletas e bollería

O mesmo sucede nestas dúas categorías que adoitan relacionarse co almorzo: a pesar de que a elección de produtos é complicada a nivel nutricional (máis que en cereais), observamos de novo cambios de interese, como é a migración de vendas de produtos E a D e mesmo a C.

Xeados

helados nutriscore
Imaxe: Eroski Consumer

Nesta categoría, na que non hai produtos por encima da C, é esta a letra que recolle vendas que antes facían produtos D e E.

Pratos preparados conxelados

platos preparados
Imaxe: Eroski Consumer

Nesta tipoloxía de produtos hai un lixeiro desprazamento de vendas cara ás mellores letras da categoría (B e C).

Que lugar ocupa o Nutri-Score entre as prioridades do cliente?

Paira poder determinar a relevancia que Nutri-Score poida ter na decisión do cliente, analizamos o comportamento das vendas separando aquelas que se producen cando os produtos están en oferta das vendas dos produtos cando non o están. Os resultados son contundentes.

As ofertas e promocións teñen un efecto sobre as vendas de moitísima maior influencia que o Nutri-Score dos produtos ofertados, sexa cal for a súa letra. Por exemplo, as vendas do leite repártense entre A e B (desnatada e enteira) de maneira moi distinta segundo cal sexa a oferta de cada momento (cando de maneira natural os seus pesos relativos debesen ser moito máis constantes). O consumidor elixe atendendo ao prezo mellorado que os produtos teñen en cada momento. Só cando os produtos non están en oferta vemos que hai una continuidade na progresión de vendas (a mellor na e B, a peor en D e E).

A conclusión é dunha clara aprendizaxe paira marcas e distribuidores: a promoción dunha alimentación saudable debe realizarse pondo en xogo diferentes pancas, e a promoción comercial é una de primeira orde. Se a influencia das ofertas é tan notable, por que non actuar responsablemente e promocionar máis os produtos da base da pirámide nutricional e os produtos procesados máis saudables? É un imperativo ético insoslayable nun contexto de obesidade e sobrepeso galopantes e especialmente prevalentes na poboación infantil.

Estes resultados son satisfactorios desde a perspectiva da saúde pública?

Os resultados obtidos abonan a idea de que a etiquetaxe Nutri-Score inflúe positivamente na composición dunha cesta máis saudable nos produtos de alimentación envasada sen que haxa retroceso algún nas categorías de produto fresco. É probable que os datos sexan cada vez máis robustos, na medida en que o Nutri-Score esténdase por máis produtos, marcas e distribuidores, facilitando ao consumidor una elección rápida e sinxela. O impulso da normativa que prepara o Ministerio de Consumo e a incorporación de Nutri-Score nos produtos de fabricantes como Danone, Nestlé, Carretilla e outros que se van sumando posibilitará una maior influencia sobre os consumidores.

A pesar deste probable desenvolvemento, cabe preguntarse se provocará un cambio que poida, en por si, reverter os problemas que os actuais patróns de consumo alimentario e o incremento do sedentarismo están a ocasionar (sobrepeso e obesidade, con todas as doenzas que levan aparelladas: incremento da diabetes tipo 2, enfermidades cardiovasculares, perda de esperanza e calidade de vida, problemas de autoestima…).

Probablemente iso só sexa posible si abórdase o problema desde moitas frontes; a etiquetaxe nutricional é soa un deles. A formación e información dos consumidores, a reformulación dos produtos (paira a que Nutri-Score é sen dúbida un claro aliciente), a reconsideración dos criterios en publicidade infantil, a promoción da actividade física, a incorporación de dietistas-nutricionistas na sanidade pública (como xa fan outros países), entre outras, serían medidas necesarias paira reverter as moi preocupantes tendencias actuais. Pero Nutri-Score pon a elección consciente do consumidor no centro, e iso é una gran noticia paira quen creemos na información do consumidor como panca de transformación social.

Conclusión

En categorías de produtos nas que existe capacidade de elección entre letras, hai una tendencia a que as vendas se despracen uns puntos porcentuais na boa dirección. Cando a categoría é eminentemente saudable, tende a crecer máis que a media (sobre todo cando a marca propia, que leva Nutri-Score, é relevante dentro da categoría). Cando a categoría é nutricionalmente complicada, os efectos son máis variados, aínda que se aprecia desprazamento á mellor solución, cando a hai. En algunhas, probablemente por outros factores diferentes ao nutricional (como o sabor, o prezo ou a calidade), estes movementos non se producen.

Ficha técnica

  • Analizáronse as vendas de todas as referencias da área de alimentación envasada entre marzo de 2019 e abril de 2021 (1.860 produtos) da rede comercial de Hipermercados e Supermercados EROSKI e Caprabo.
  • En concreto, o peso de cada letra en número de referencias é: A, 27 %; B, 20 %; C, 25 %; D, 19 %, e E, 9 %.
  • Nestes dous anos, a rede comercial ha cambiado e o mercado viuse sacudido pola pandemia. Por todo iso, adoptamos a participación en vendas como principal indicador de referencia, dado o seu maior grao de comparabilidad en diferentes escenarios ao longo do tempo (sen que iso obste a que a análise se complemente con outros datos).
  • Dado que a estacionalidade das vendas cambia ao longo do ano, só compáranse os datos de períodos equivalentes de 12 meses.

Para acceder a máis contidos, consulta a revista impresa.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións