Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Alimentación

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Lácteos sen lactosa

O consumo destes produtos por parte de quen non os necesitan limita a dieta sen ningunha xustificación nin beneficio para a saúde

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Mércores, 26deMaiode2010
Img vaso leche Imaxe: Anandin

Cada vez son máis frecuentes os produtos lácteos con baixo contido en lactosa ou “sen lactosa” como un valor engadido para a saúde. Con todo, non todos os consumidores que cren ser intolerantes á lactosa o son, tal como certificou unha investigación levada a cabo por expertos do Hospital Universitario Vall d’Hebron de Barcelona. Por este motivo, o consumo de produtos sen lactosa por parte de quen non os necesitan non responde a unha necesidade de saúde e limita a dieta sen ningunha xustificación.


As persoas afectadas de intolerancia á lactosa non poden, ou lles custa moito, dixerir e absorber este azucre presente de forma natural no leite e, en menor cantidade, nos produtos lácteos elaborados con esta. As dificultades na súa dixestión provocan molestias gastrointestinales. Respecto da prevalencia da intolerancia á lactosa, é moi variable. Estímase que preto do 10-15% da poboación española pode sufrila, mentres que é moito máis frecuente noutras zonas xeográficas, sobre todo entre a poboación negra africana e a asiática, onde a prevalencia oscila entre o 65% e o 100%. Nas poboacións nórdicas e escandinavas, apenas alcanza o 5%.

Distinguir a verdadeira intolerancia

Un recente estudo epidemiolóxico realizado en España por expertos do Hospital Universitario Vall d’Hebron, de Barcelona, conclúe que máis da metade dos pacientes que pensaban que non podían dixerir a lactosa, é dicir, que se crían intolerantes, estaban equivocados. Os autores, cuxo traballo se publicou en Clinical “Gastroenterology and Hepatology”, afirman que hai unha crenza demasiado estendida, á vez que errónea, entre os pacientes con síntomas gastrointestinales. Cren que están causados pola lactosa do leite e derivados, cando non é así.

Con todo, non queda claro o motivo polo cal estas persoas, que en realidade non teñen problemas para dixerir a lactosa, desenvolven os mesmos síntomas que se fosen intolerantes. Os investigadores especulan no estudo con que algúns deles poderían sufrir a chamada síndrome do intestino irritable, patoloxía coa que comparte síntomas.

Lácteos baixos en lactosa e sen lactosa
Ata hai pouco tempo, o tratamento da intolerancia á lactosa pasaba por seguir unha dieta que excluíse o alimento xerador dos síntomas, neste caso, o leite e os lácteos. Ao mesmo tempo, propúñanse alternativas dietéticas co fin de non padecer ningunha carencia nutricional. Desde hai uns anos, a industria alimentaria ha creado unha gama de lácteos cun contido reducido de lactosa ou sen lactosa para que as persoas afectadas non teñan que renunciar a estes alimentos. Tanto os comestibles como as bebidas reciben un tratamento que garante un contido máximo no produto final, que evita os síntomas e molestias ocasionados nas persoas afectadas.

Pacientes con síntomas gastrointestinales cren, de maneira errónea, que estes os causa a lactosa do leite e os seus derivados

O procedemento tecnolóxico para obter o produto consiste en engadir lactasa, a encima encargada da dixestión da lactosa durante o proceso de elaboración dos produtos. Desta forma, o resultado final é idéntico a calquera outro tipo de leite equivalente (enteira, semidesnatada ou desnatada), pero sen lactosa, e conserva unhas características nutricionais moi similares en canto a valor enerxético, principios inmediatos (hidratos de carbono, proteínas e lípidos), vitaminas e minerais.

No entanto, se se atende ás cifras reais de prevalencia da intolerancia á lactosa (ao redor do 15% da poboación), non parece razoable, en termos de utilidade, a actual profusión destes produtos baixos en lactosa ou sen ela. Esta cuestión queda manifesta cando se comproba a publicidade que destaca afirmacións como “leite máis dixestivo”, “a que mellor senta”, “mañás lixeiras” ou “fácil de dixerir”. Nos anuncios non se fai mención algunha a que esta circunstancia, o seu maior digestibilidad, será de utilidade só entre as persoas intolerantes á lactosa, mentres que quen non o son non atoparán beneficio algún ao consumilos. Por tanto, a inxesta destes produtos específicos por parte de quen non os necesitan non resulta necesaria, á vez que limita a dieta sen xustificación algunha.

Parece conveniente que, antes de comprar un novo produto, e ante a menor sospeita de intolerancia alimentaria, consúltese cun profesional sanitario que asesore de forma adecuada no diagnóstico deste tipo de trastornos. Ademais, as novidades nas investigacións apuntan a que algunhas persoas con esta intolerancia, aínda que non todas, poden consumir leite e produtos lácteos, en particular fermentados como o iogur e o queixo, sen desenvolver os síntomas. Así o confirmou o Departamento de Gastroenterología da institución Guy’s and St Thomas’ NHS Foundation Trust de Londres (Reino Unido) nunha revisión sobre os numerosos estudos clínicos realizados acerca da intolerancia á lactosa. Isto sucede cando a inxesta de lactosa limítase a 12 g ao día (equivalente a 240 ml de leite) repartidos durante a xornada (cereais con leite, cortado, té con leite, ou outros).

A lactosa

A lactosa é un azucre composto por dous azucres máis pequenos, a glicosa e a galactosa, unidos entre si e que para poder absorbelos han de separarse. Esta hidrólisis da lactosa realízaa unha encima, a lactasa, presente nas células epiteliales do tracto dixestivo. En ausencia de lactasa, a lactosa non se separa nos seus azucres constituíntes e permanece na luz intestinal, o que xera un aumento da presión osmótica que atrae líquido a este espazo e xera feces acuosas ou diarrea. É posible que parte da flora intestinal fermente a lactosa non absorbida, o cal favorece o aumento de gases, a distensión abdominal e malestar dixestivo.

DISTINTOS GRAOS DE INTOLERANCIA

Non todos os diagnósticos de intolerancia á lactosa son iguais. Desde o nacemento, é un trastorno xenético raro e pouco frecuente. O leite materno contén lactosa e o bebé neonato dispón dunha correcta función lactásica (da encima) para dixerila de forma adecuada. Co tempo, dos 3 aos 5 anos, e en persoas predispostas, esta actividade pódese perder de forma paulatina, o que representaría un diagnóstico de intolerancia primaria. Nestes casos, os niveis de actividade encimática están diminuídos, aínda que é posible, na súa maioría, a inxesta de cantidades limitadas de lactosa sen sufrir molestias. Hai un último diagnóstico, a intolerancia secundaria debida á ausencia temporal de actividade lactásica motivada por algunha circunstancia, que limita de forma reversible a produción de lactasa no tracto dixestivo, como diarreas infecciosas ou un brote celiaco.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións