Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Alimentación

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

O índice de graxa corporal, unha ferramenta de peso

Fronte ao tradicional índice de masa corporal, este é máis preciso e axudará a definir con maior exactitude o sobrepeso e a obesidade

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 04deXaneirode2011
Img barrigas list Imaxe: geo cristian

Desde hai décadas, o Índice de Masa Corporal (IMC) utilízase como unha ferramenta sinxela que axuda a catalogar a adecuación do peso dunha persoa en función da súa altura. Fronte á facilidade para obter este dato, a comunidade científica afánase por introducir novas ferramentas que melloren a clasificación individual en función do peso. Preténdese cuantificar da forma máis fidedigna posible a cantidade de graxa dunha persoa e pola en relación coa súa situación individual por razón de idade e sexo. Ademais da determinación do contido graso, outras probas analíticas poden sumarse para axudar a definir o grao de afectación que sobre a saúde xeral dun individuo ten esa cantidade de graxa. Desta forma pódense chegar a identificar situacións que, en principio, poderían resultar paradoxais tras a soa aplicación do IMC, como adultos que cun IMC saudable (valores comprendidos entre 18,5 e 25) considérense “delgados, pero obesos desde un punto de vista metabólico”.

Definición e medición da obesidade

A obesidade e o sobrepeso defínense como unha acumulación anormal ou excesiva de graxa que pode ser prexudicial para a saúde, segundo sostén a Organización Mundial da Saúde (OMS). Ao mesmo tempo, pola súa extrema sinxeleza, a maior parte das sociedades científicas, tamén a propia OMS, convidan a utilizar o IMC como primeira ferramenta para medir a obesidade. Con todo, as súas limitacións son coñecidas entre a comunidade científica e pódense cometer erros de clasificación cando se considera como única fonte de información.

A maior limitación do IMC é que non contempla a cantidade de tecido adiposo, a variable que define o sobrepeso ou a obesidade

O seu principal inconveniente deriva de non tomar en consideración de forma directa a cantidade de tecido adiposo, é dicir, a variable que define o sobrepeso ou a obesidade. Polo xeral, un exceso de tecido adiposo cursa cun aumento de peso (variable que utiliza o IMC), pero non todas as persoas cun IMC alto teñen sobrepeso ou obesidade. En sentido inverso, tamén se pode dar o caso de quen conserve un IMC entendido saudable e, con todo, unha proporción de tecido adiposo alta para a cantidade recomendable nas súas circunstancias. A este último caso pertencen as persoas que, a pesar de considerarse delgadas, sofren as consecuencias metabólicas dun exceso de graxa similar ás do grupo de pacientes considerados obesos.

Pero esta non é a única limitación do IMC. Os valores máis coñecidos de clasificación deste índice para adultos serven para unha poboación cun rango de idade moi amplo, de 20 a 65 anos, sen facer diferenciación algunha nesta ampla franxa etaria. De igual forma, estes valores utilízanse con independencia do sexo do paciente. Este é un importante rumbo ou limitación desta ferramenta, que se puxo de manifesto en múltiples estudos e do que se dá conta nun recente artigo publicado na páxina web “PLoSOne”, a denominada Biblioteca Pública da Ciencia (Public Library of Science).

O índice de graxa corporal na actualidade
O Índice de Graxa Corporal (FMI) permite realizar unha clasificación máis precisa para catalogar ás distintas persoas en función do grao de obesidade. Para a súa obtención, de forma similar ao IMC, divídese o peso total da masa graxa dunha persoa entre a súa talla ao cadrado. A diferenza do IMC, a escala de valores do FMI distingue entre ambos os sexos e está adaptada para rangos de idade máis estreitos.

A escala de valores do FMI distingue entre sexos e se adecua a rangos de idade máis estreitos

As boas expectativas na utilización deste novo valor puxéronse de manifesto en Estados Unidos a partir da Enquisa Nacional de Saúde e Exame Nutricional de 2008 (NHANES), que nunha investigación á parte da enquisa comparou a clasificación obtida co IMC e o FMI en máis de 5.000 persoas. Tras a comparativa, quedaron en evidencia algúns dos “erros” de clasificación do IMC.

De igual modo, nun artigo publicado o pasado mes de outubro na revista “American Journal of Human Biology”, o FMI medido en 538 individuos definiu con moita máis precisión a situación de sobrepeso ou obesidade, fronte aos resultados obtidos a través do IMC.

No entanto, na maior parte dos estudos que tentan resaltar as carencias do IMC e as virtudes do FMI convídase á cautela en canto á súa utilización. Ata o momento non hai unha categorización estandarizada que, de forma universal, estableza os criterios do FMI, tal e como sucede no caso do IMC. Ao mesmo tempo, moitos destes traballos conteñen certas limitacións referentes á mostra participante no estudo (grupos étnicos ou de idade moi concretos). Por tanto, suxírese que no futuro deberían realizarse máis investigacións, en poboacións distintas, co fin de facer do FMI unha ferramenta global con criterios definidos con precisión.

Obtención do valor da masa graxa
Sen dúbida, a maior das limitacións con respecto ao FMI radica na dificultade de estimar o contido graso dunha persoa para obter o citado índice. Aínda que calcular o IMC é moi sinxelo (basta contar cunha báscula e un tallímetro), obter a cantidade de graxa dunha persoa con precisión non é tarefa fácil. Na actualidade, popularizáronse algúns métodos que tempo atrás non eran tan accesibles. Un destes métodos que gozan dunha relativa accesibilidade é a bioimpedancia, que cun formato similar ao dunha báscula, achega unha cifra orientativa da porcentaxe que representa a graxa no total do peso. Sobre este método, hai unha diferenza importante entre os aparellos que se venden para uso doméstico con respecto aos destinados á súa aplicación no ámbito sanitario, moito máis fiables, exactos e, en xeral, de prezo máis elevado.

A gran limitación do FMI radica na dificultade para determinar o contido graso dunha persoa

Outras ferramentas aplicadas en exclusividade ao seu uso profesional son: a absorciometría dual de raios-X (DEXA ou DXA), o bod-pod ou pletismografía, a tomografía axial computerizada (TAC) e a resonancia nuclear magnética. Entre todos eles, ademais da bioimpedancia, DEXA e bod-pod destínanse con máis frecuencia á determinación da masa graxa no ámbito clínico, un valor co que, con posterioridade, poder achar o índice de graxa corporal.

DELGADOS, PERO OBESOS DESDE O PUNTO DE VISTA METABÓLICO

A detección dun grupo de poboación que mantén un peso normal, en aparencia saudable, pero que polo seu maior contido graso comparte unha gran parte das complicacións vinculadas á obesidade, parte dun artigo de 1981 publicado na revista “American Journal of Clinical Nutrition”. Desde entón, foron múltiples as investigacións levadas a cabo nesta particular poboación.

En 2007, unha revisión desta materia publicada na revista “Applied Physiology, Nutrition and Metabolism” concluíu que este tipo de pacientes tiñan unha cantidade maior de graxa abdominal e visceral que o suxeitos control, o que lles conduce a un risco aumentado de sufrir diabetes tipo 2 e enfermidades cardiovasculares.

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións