Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Alimentación

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

O pito de curral non existe e outras curiosidades que seguro non sabías

A carne de pito deteriórase máis rápido canto máis troceada estea, a cor amarela non ten que ver co tipo de crianza e anunciar caldos de pito que case non teñen pito é legal

pollo de corral no existe Imaxe: Goumbik

A carne de pito é a que máis se consome España. A pesar diso, aínda hai moito descoñecemento ao redor deste alimento. Isto pónnolo difícil ao facer a compra. Ademais, favorece a difusión de bulos e crenzas sen fundamento e mesmo pode pór en risco a nosa saúde. Por iso convén coñecer algúns detalles importantes que nos permitan facer una elección consciente e un consumo seguro deste produto.

Fai tan só unhas décadas o pito era considerado un artigo de luxo, reservado paira ocasións especiais, como a cea de Nadal. Desde entón até hoxe o panorama cambiou de maneira radical, até o punto de que na actualidade a carne de pito é a máis consumida. Paira facernos una idea, durante o ano 2019 en España cada persoa consumiu 12,4 kg, una cantidade bastante superior á de carne de porco, que foi de 9,6 kg por persoa, e moito maior que a de vacún, que foi de 4,9 kg.

Estas diferenzas débense sobre todo ao prezo, xa que a carne de pito é notablemente máis barata que as outras dúas, debido a que os seus custos de produción son máis baixos. Pero, a pesar da súa popularidade, aínda descoñecemos moitos detalles importantes sobre este alimento. A continuación veremos algúns deles.

📌 O pito de curral non existe

En moitos envases podemos ver a indicación “pito de curral”, o que nos leva a pensar que son animais criados ao aire libre. Con todo, é un reclamo ambiguo que non está definido na lexislación, así que ten máis de literatura que de significado real.

As categorías que si están recollidas na normativa e que podemos ver nalgúns envases son as seguintes: extensivo en interior, campero, campero tradicional e campero criado en total liberdade. As diferenzas entre elas débense a varios aspectos, entre os que se atopan:

  • a idade mínima do animal no momento do sacrificio: 56 días nos dous primeiros e 81 nos dous últimos.
  • o acceso ao aire libre: o primeiro se cría no interior dunha nave, mentres que os camperos teñen acceso ao exterior, o tradicional con menos superficie dispoñible.
  • ou a alimentación: o campero tradicional e en liberdade deben alimentarse cunha ración que conteña un mínimo de 70 % de cereais.

Por outra banda, o pito que máis se vende non é ningún dese catro, senón o pito broiler, coñecido coloquialmente como “industrial”, que se cría no interior de naves, cunha densidade de animais maior que no caso do pito extensivo de interior.

Pero aí non acaba a cousa. Independentemente destas categorías, tamén existe o pito “ecolóxico”, que pode cualificarse desa forma só si cumpre una serie de requisitos, como ter acceso ao aire libre, una idade mínima de sacrificio de polo menos 81 días ou unhas determinadas horas de descanso. É dicir, só podería cualificarse de “ecolóxico” un pito campero criado en total liberdade, sempre que cumpra os requisitos da normativa de produción ecolóxica.

A forma de produción determina o benestar dos animais e as características da súa carne. Sobre estas últimas inflúen por exemplo o tipo de alimentación, o exercicio físico (maior en aves con acceso ao exterior), a velocidade de crecemento e a idade de sacrificio.

📌 A carne amarela non é necesariamente “de curral”

Tradicionalmente asociamos a cor da carne de pito coas súas características. Por exemplo, nalgúns lugares prefírese que teña tons amarelos porque moita xente pensa que dese modo será “máis natural” e terá mellor sabor, mellor textura ou mesmo que será máis segura e máis sa. Esta relación débese a que normalmente esa carne procedía de pitos “caseiros”, que foran alimentados con cereais como o millo, cuxos pigmentos achegábanlle esas tonalidades amarelas.

Hoxe en día isto non ten por que ser así necesariamente, xa que os produtores poden lograr que a carne teña esas tonalidades amareladas elixindo una determinada dieta, independentemente da forma de cría. Por exemplo, pódese incorporar millo ou zanahoria. De feito, nin sequera faría falta facer iso porque basta con engadir ao penso os pigmentos que posúen eses alimentos e que son responsables desas tonalidades amarelas, como carotenos.

📌 Ese pito tan barato e tan tenro non é soamente pito

Debemos andarnos con ollo porque algúns produtos que a primeira vista parecen carne de pito, en realidade teñen ingredientes engadidos, como auga e sal. Nestes casos, esa salmuera inxéctase na carne paira conseguir que sexa máis tenra e tamén paira abaratar o produto. Cando iso faise, o produto xa non se pode vender como “pito”, porque deixa de ser “carne” e pasa a ser un “preparado de carne”, é dicir, un derivado cárnico. Dito doutro xeito, na súa etiqueta non se pode indicar que é pito, senón que debe mostrarse a súa denominación concreta (por exemplo, “pito salmuerizado” ou “preparado de carne elaborado a partir de pito con salmuera”), así como una lista cos ingredientes que contén.

pollo inyecta salmuera
Imaxe: RitaE

O problema é que en moitos casos esta información indícase na parte posterior da bandexa, así que é fácil que a pasemos por alto, en especial si na parte frontal non se deixa claro, como adoita ocorrer nestes casos. Por exemplo, en lugar de indicar con claridade que estamos ante un preparado de carne, móstranse palabras como “ao ajillo”, “supertierno”, etc.

📌 Nesa sopa “de pito” non hai moito pito

Tamén debemos facer uso da lupa paira mirar con atención os produtos que contan con pito entre os seus ingredientes e destácano no seu envase, porque ás veces a cantidade na que está presente é case anecdótica. Pero non basta con ler a etiqueta. Tamén hai que interpretala de modo correcto.

Paira iso debemos saber que na lista de ingredientes indícanse os elementos que compoñen o produto, enumerados en orde, segundo o peso no que se atopan. Ademais, se algún deles destácase no envase, xa sexa con palabras ou con imaxes, debe indicarse a súa cantidade concreta.

Así poderemos ver, por exemplo, que nun caldo “de pito”, só o 3 % corresponde a este ingrediente. Pero non só iso. Se nos fixamos nos detalles, é posible que, ademais, vexamos que dese 3 % de “pito” só o 33 % é “carne de pito” (é dicir, tan só un 0,99 % sobre o produto total), mentres que o resto é “graxa de pito”. Unha absoluta lea.

Paira aclaralo, convén entender que a carne é a parte comestible do animal e que está formada basicamente por tecido muscular, graxa e tecido conectivo. Se a etiqueta refírese só á graxa, debe mostrarse como “graxa de pito”. E si quérese especificar que é carne sen graxa, pódese indicar como “carne magra de pito”. É dicir, a indicación “pito” é ambigua. Por iso en moitos produtos dese tipo especifícase entre paréntese que esa palabra se refire á suma de carne e graxa.

Ademais, non existe ningún límite mínimo paira ingredientes como leste. É dicir, ese caldo “de pito” podería ter por exemplo un 0,1 % de pito e seguir vendéndose con ese nome sen problema.

📌 Sen hormonas nin antibióticos… como todos

Nas etiquetas dalgunhas bandexas de pito podemos ver mensaxes do tipo “pito sen hormonas nin antibióticos”. Isto alimenta aínda máis a estendida crenza de que a carne está repleta deste tipo de medicamentos, unha mensaxe que está omnipresente ao noso ao redor. Dise, por exemplo, que fai 50 anos os animais eran moitísimo máis pequenos que agora e que si creceron tanto en tan pouco tempo é polas hormonas que lles inxectan. Mesmo hai persoas que aseguran que viron pór inxeccións aos pitos en canto nacen. Tamén se fala moito da aparición de bacterias resistentes aos antibióticos polo abuso destes medicamentos e cóntase que se utilizan de forma especialmente esaxerada en España. É normal que esteamos despistados neste aspecto porque o que acabamos de enumerar non son mentiras tallantes, senón máis ben verdades a medias.

O primeiro que debemos ter claro é que en Europa o uso de hormonas e antibióticos como promotores do crecemento está prohibido desde hai anos. Estes medicamentos só pódense utilizar cando é necesario (por exemplo, paira tratar una enfermidade), debe facerse de forma supervisada e cando se fai, debe respectarse un tempo de espera para que esas sustancias sexan metabolizadas e non estean presentes no produto final (por exemplo, na carne ou nos ovos). Ademais, paira comprobar que isto se cumpre, establécense límites máximos de residuos e realízanse controis de forma rutineira. Os resultados son publicados cada ano pola Autoridade Europea de Seguridade Alimentaria (EFSA). No último informe, o 99,68 % das mostras analizadas cumpría con eses requisitos, así que parece claro que non debemos temer neste sentido.

carne de pollo hormonas antibioticos
Imaxe: RitaE

É certo que o tamaño dos animais incrementouse moito en poucas décadas, pero iso non se debe ao uso de hormonas, senón á mellora dos sistemas de produción e das razas produtivas (por selección e cruzamiento dos animais).

Tamén é verdade que se pon inxeccións de forma rutineira aos pitos, pero non conteñen hormonas nin antibióticos, senón vacúas, en concreto contra a Salmonella.

E aumentou de forma alarmante a resistencia das bacterias aos antibióticos, pero iso non é porque estes medicamentos estean presentes na carne que comemos. O que ocorre é que o mal uso e o abuso dos antibióticos favorece esa resistencia nas bacterias que están presentes nos animais (por exemplo, Salmonella ou Campylobacter, que poden estar albergadas no seu intestino e contaminar a carne). Este mal uso e abuso dos antibióticos produciuse durante anos, tanto en medicamento como en veterinaria, pero afortunadamente estanse tomando medidas paira restrinxir a súa utilización e facer un uso máis responsable.

En definitiva, a carne de pito non contén hormonas nin antibióticos. Indicar este aspecto no seu envase incumpre a lexislación porque dá a entender que outras marcas si os conteñen. Pero, como din os anglosaxóns, o diaño está nos detalles. O que din moitas desas marcas non é “carne de pito sen antibióticos”, senón “carne de pito criado sen antibióticos”. É dicir, significa que eses pitos non necesitaron ser medicados en ningún momento porque non sufriron enfermidades. En calquera dos casos, a carne dos pitos que si o necesitaron tampouco contén estes medicamentos.

📌 O pito non se lava

Moitas persoas teñen costume de lavar a carne de pito baixo a billa paira retirar posibles restos de ósos, plumas, sangue, etc., ou simplemente paira tratar de eliminar a sucidade que non se ve. Con todo, isto é contraproducente.

Na carne de pito crúa pode haber presenza dunha bacteria patógena chamada Campylobacter —é bastante frecuente—, de modo que se lavamos baixo a billa, favorecemos a súa dispersión por toda a cociña, contaminando todo o que se atopa ao noso ao redor: meseta, utensilios, alimentos, etc. Esta bacteria procede do tracto intestinal do animal e si chega até nós a través de alimentos contaminados pode causarnos gastroenterites —en Europa é a causa máis frecuente de toxiinfección de transmisión alimentaria—.

Así pois, é preferible non lavar o pito. Se queremos retirar algo da súa superficie, podemos utilizar un papel de cociña. Paira eliminar as bacterias, é suficiente con cociñalo ata que estea ben feito por dentro. Tendo isto en conta, non fai falta dicir que comer pratos elaborados a partir de pito cru (tipo ceviche, tartar ou sashimi) é una absoluta temeridade.

📌 A data é importante

A carne de pito crúa deteriórase con rapidez, debido sobre todo á acción das bacterias que pode conter. Por iso é recomendable mantela en todo momento en frío e ademais afastada doutros alimentos paira evitar que estes se contaminen (se a compramos a granel podemos almacenala por exemplo nunha fiambrera hermética). A deterioración prodúcese máis rápido canto máis troceado estea o pito, porque deste xeito ten máis superficie exposta á acción desas bacterias e doutros factores que tamén aceleran ese proceso (osíxeno, humidade, luz, etc.).

En calquera caso, é recomendable consumilo canto antes, preferiblemente dentro das 24 horas posteriores á compra.

Se non podemos facelo, podemos optar por outras alternativas, como elixir pito envasado, onde a data de caducidade adoita ser de varios días debido a que se utilizan atmosferas protectoras. É dicir, no envase introdúcense gases inertes (e inocuos), como osíxeno, dióxido de carbono e nitróxeno, que prolongan a súa vida útil. Iso si, debemos respectar sempre esa data de consumo.

Tanto si compramos pito a granel coma se adquirímolo envasado, podemos prolongar a súa vida útil facendo uso do conxelador. Por exemplo, se vemos que ao día seguinte se vence a data de caducidade, podemos conxelalo e dese modo alargaremos a súa duración varios meses máis (dependendo das características do conxelador). Iso si, cando queiramos comelo, debemos descongelarlo no frigorífico (en recipiente hermético paira evitar os goteos) e consumir antes de 24 horas.

Etiquetas:

bulos pollo-gl

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións