Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Alimentación

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Pódese facer o test de intolerancia alimentaria coa Seguridade Social?

A Seguridade Social non cobre o test de intolerancia alimentaria, xa que non teñen respaldo científico, os seus resultados non son fiables e poden xerar decisións equivocadas

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 22 de Xullo de 2014
img_test sangre hd

O terreo das alerxias e intolerancias alimentarias é moi esvaradío. Por unha banda, moitas persoas cren que padecen alerxia cando non é así. Por outra, crece sen cesar o número de falsos diagnósticos destas doenzas, algo que empeora a situación. Ademais, cada vez hai máis ofertas de centros privados que realizan este tipo de estudos, en ocasións, con aparellos de dubidosa fiabilidade. O seguinte artigo explica a diferenza entre unha alerxia e unha intolerancia alimentaria, valora a eficacia destas probas e analiza se a Seguridade Social debe contar co “test de intolerancia alimentaria”.

Img test sangre
Imaxe: Alisha Vargas

Diferenciar unha alerxia dunha intolerancia

Moitas persoas cren que son alérxicas, aínda que non o son. E algunhas cifras déixano moi claro. Un recente comunicado da Asociación Española de Pediatría detalla que, aínda que só dun 2% a un 5% dos nenos presenta unha alerxia alimentaria, a cantidade de pais convencidos de que o seu fillo ten unha é bastante superior. Pode ascender, de feito, ata o 27%, segundo a Autoridade Europea de Seguridade Alimentaria (EFSA). En adultos, a EFSA tamén sinala que o número de individuos que considera que ten alerxia (ata un 25%) é moi superior ao real (menor ao 3%).

Por iso é moi importante realizar de forma correcta o diagnóstico dunha alerxia. O principal motivo é que exporse ao alimento ou ao produto ao que se é alérxico pode ter consecuencias graves, que mesmo poden ser mortais (provocar unha anafilaxia). Pero hai máis razóns, como non cometer o erro de excluír da dieta, de maneira inxustificada e para sempre, un alimento ou un fármaco. Isto sucede moi a miúdo co glute, como se explica no artigo de EROSKI CONSUMER ‘Dieta sen glute: un consello imprudente?‘. Pero tamén ocorre cos medicamentos. A modo de exemplo, só unha pequena porcentaxe de persoas que cren ser alérxicas á penicilina sono en realidade, tal e como detallou en febreiro de 2011 o doutor Scott Gavura.

En todo caso, de igual forma que aumenta o número de persoas que pensan que padecen unha alerxia, tamén o fai o das que sospeitan sufrir unha “intolerancia alimentaria“. Devandito termo debe restrinxirse a reaccións adversas ante a inxesta de alimentos ou os seus ingredientes, nas que non está implicado o sistema inmunitario. Atópanse exemplos na intolerancia á lactosa (“hipersensibilidad á lactosa”), na hipersensibilidad aos sulfitos (aditivos usados, en ocasións, para conservar carne picada, crustáceos, froitas secas, etc.) ou nunha nova entidade denominada “sensibilidade ao glute non celíaca“. Tamén neste último caso é imprescindible facer un correcto diagnóstico e un bo seguimento dietético.

Test sanguíneo de intolerancia alimentaria ou Test IgG

Hai quen non acoden ao médico para dilucidar se sofren ou non unha verdadeira intolerancia alimentaria. No seu lugar, recorren ao chamados “test de intolerancia alimentaria”, “test IgG de intolerancia aos alimentos” ou “test de sensibilidade alimentaria”, cada vez máis dispoñibles no mercado. Ás veces reciben outros apelativos, como “Test Alcat”, “Novo by Immogenics”, “Test A200”, “Test Fis”, “Yorktest Food Intolerance” ou “ImmuPro30”, entre outros. Aínda que non é imposible que realicen este tipo de probas profesionais sanitarios acreditados (en ocasións están dispoñibles na farmacia), o normal é que as leven a cabo terapeutas alternativos ou “profesionais do medicamento naturista”. Prométense melloras en diversas condicións, e iso inclúe o control do peso corporal.

O test ten diferentes modalidades, pero o máis común é que a suposta intolerancia por centos de produtos alimenticios ou aditivos diagnostíquese “” mediante unha simple proba de sangue. Acto seguido, aparece unha (longa) lista de alimentos aos que, en teoría, ése “intolerante”.

Este tipo de prácticas pode xerar un gran desequilibrio, e non só dietético, tamén emocional. Moitos pais teñen serios problemas para que os seus fillos coman na escola despois de que alguén enfundado nunha bata branca díxolles (e posto por escrito) que o neno non pode tomar lácteos, ovos, froitos secos ou plátanos.

Test de intolerancia alimentaria, son válidos?

Moitos deste test non son baratos. A proba pode chegar a custar máis de 500 euros, polo que convén preguntarse se de verdade unha análise de sangue pode diagnosticar a nosa intolerancia a alimentos ou grupos de alimentos. O Grupo de Revisión, Estudo e Posicionamento da Asociación Española de Dietistas-Nutricionistas revisou esta cuestión en 2010. O seu documento, titulado Os tests de sensibilidade alimentaria non son unha ferramenta útil para o diagnóstico ou o tratamento da obesidade ou outras enfermidades, subliñou algúns aspectos moi serios. Entre eles, que o chamados “test de sensibilidade alimentaria”:

  • Non foron validados mediante métodos científicos rigorosos.
  • Non mostraron ser fiables nin reproducibles, ademais de non correlacionarse cos síntomas do paciente.
  • Promóvense para o diagnóstico e tratamento de patoloxías nas que non se demostrou a participación do sistema inmunitario.
  • Poden dar lugar a resultados confusos e á instauración de tratamentos dietéticos ineficaces e, en determinadas ocasións, potencialmente prexudiciais.
  • Poden atrasar o diagnóstico e o tratamento adecuado tanto na obesidade, como na (verdadeira) intolerancia alimentaria.
  • Son custosos.
  • Están desaconsellados polas sociedades de alergología e inmunología clínica de referencia.

O doutor Scott Gavura tamén criticou, en febreiro de 2012, a ausencia de validez analítica ou clínica deste test. Ademais, cuestionou a súa utilidade clínica e falou das súas posibles implicacións éticas, legais ou sociais. Citou diversas entidades internacionais con gran reputación científica que coinciden en que estas probas “non se deben realizar”.

Varias asociacións de consumidores tamén as desaconsellan desde hai anos. En xullo de 2012, a Sociedade Canadense de Alerxia e Inmunología Clínica (CSACI) sumou argumentos en contra do seu uso. A súa postura é ben clara: “O CSACI desaconsella encarecidamente a práctica da proba de IgG específica de alimentos para identificar ou predicir as reaccións adversas aos alimentos”.

Test de intolerancia: non no Sistema Nacional de Saúde

Non ten sentido que estes test se integren na Seguridade Social, dada a clara ausencia de probas científicas que avalen a súa eficacia. A pesar de que existen investigacións rigorosas que demostran a inutilidade destas técnicas, séguense promovendo con total impunidade.

Como se indicou ao principio, neste momento, a superficie das alerxias e intolerancias é moi esvaradía. Para pisar “terra firme” nada mellor que acudir a un médico acreditado e, en caso de dúbida, pedir unha segunda opinión médica. Ningunha proba debe substituír a consulta cun profesional sanitario acreditado e capacitado. E, se de verdade hai que eliminar alimentos ou grupos de alimentos, tras un correcto diagnóstico por parte dun alergólogo ou inmunólogo, convén consultar a un dietista-nutricionista: as restricións dietéticas inadecuadas poden ter serias implicacións na saúde, sobre todo nos nenos.

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións