Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Alimentación

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Unha de cada tres persoas segue unha dieta insana

Na nosa contorna, cada persoa inxere entre 80 e 90 quilos anuais de alimentos ultraprocesados

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Mércores, 11deNovembrode2015

O Informe Global da Nutrición 2015 subliña que os ambientes alimentarios son un determinante subxacente das dietas insaludables, da obesidade e de moitas enfermidades. As cifras de obesidade no mundo non deixan de crecer, así que estamos ante un gran reto, tanto pola relación que existe entre o exceso de peso e as enfermidades crónicas, como polo gasto que supón a obesidade (entre un 2% e un 20% do orzamento sanitario). Con todo, os problemas nutricionais no mundo non se limitan aos excesos. Tamén abarcan as carencias, como se detalla a continuación.

Img una cada tres dieta
Imaxe: monkeybusiness

Un grupo de expertos independentes, coordinados polo Instituto de Investigación International de Política Alimentaria (International Food Policy Research Institute, IFPRI) acaba de publicar un extenso documento titulado ‘Informe Global da Nutrición’ (Global Nutrition Report). Neste informe, no que colaborou a Comisión Europea, entre outras organizacións, lese que unha de cada tres persoas no mundo segue unha dieta insana que compromete o seu estado de saúde a curto ou longo prazo.

O problema da malnutrición, en cifras

A malnutrición pode selo tanto por exceso como por defecto. Aínda que o número de persoas afectadas por distintos tipos de malnutrición non se pode sumar (porque unha persoa pode padecer máis dun tipo de malnutrición), tanto o informe como un anexo titulado ‘Os 50 números do desafío nutricional do mundo’ recollen estes sobrecogedores datos:

  • 2.000 millóns de persoas sofren malnutrición por unha insuficiente inxesta de micronutrientes.
  • 1.900 millóns de adultos teñen sobrepeso ou obesidade.
  • 794 millóns de persoas non toman suficientes calorías.
  • 161 millóns de nenos menores de cinco anos presentan un atraso do crecemento, 51 millóns non pesan o suficiente para a súa altura (perdido) e 42 millóns teñen exceso de peso. Ningún deles está a crecer de forma saudable.
  • 1 de cada 12 adultos en todo o mundo padece diabetes tipo 2.
  • As cifras de obesidade son altas e van en aumento en 127 países.
  • Ningún país do mundo reverteu as súas cifras de obesidade.

Case 90 quilos anuais de alimentos insanos

Img a b c colestero 01
Imaxe: shaiith79

En España, en todo caso, a gran maioría da poboación que presenta malnutrición faino por exceso. Iso garda relación, entre outros aspectos, co feito de que o noso sistema alimentario achéganos unha gran abundancia e variedade de alimentos de diferente calidade. Isto ten unha connotación positiva, dado que evita a desnutrición, pero tamén negativa, porque “contribúe a xerar dietas insaludables, cada vez máis frecuentes”, segundo obsérvase no informe do IFPRI.

Tamén se detalla que na nosa contorna cada persoa inxere entre 80 e 90 quilos anuais de alimentos “ultraprocesados”. Defínense como produtos que presentan unha alta densidade enerxética (moitas calorías en pouco volume) e teñen grandes cantidades de sal e azucre engadidos, pero que son pobres en micronutrientes esenciais.

Así mesmo, tomamos “grandes cantidades de carnes vermellas e procesadas”, algo que, nas súas palabras, “presenta consecuencias negativas tanto para a saúde como para o medio ambiente”. O dato non debería sorprender, dada a recente postura da Organización Mundial de Saúde de considerar ás carnes vermellas e procesadas como implicadas nalgúns tipos de cancro, segundo abordouse no artigo ‘Podemos ou non podemos comer carnes vermellas e procesadas?‘.

O noso patrón de alimentación nos predispone a padecer enfermidades crónicas e por iso é polo que o informe describise como están en España tres factores de risco moi relacionados coa alimentación: hipertensión, hiperglucemia e hipercolesterolemia. Os seus cálculos revelan que o 10% da poboación adulta española ten elevadas as cifras de glicosa sanguínea (hiperglucemia), o 56% presenta niveis de colesterol por encima do normal (hipercolesterolemia) e o 37% ten demasiado alta a tensión arterial (hipertensión). En canto ao peso corporal, o 58% dos adultos españois presenta sobrepeso, mentres que o 24% padece obesidade.

Como abordar esta situación?

Img sano insano 01
Imaxe: Subbotina

Existen moitos tipos de intervencións que poden implementarse en diversos ámbitos para previr ou xestionar as dietas pouco saudables, a obesidade e as enfermidades non transmisibles relacionadas coa nutrición. Atópanse nas campañas de mercadotecnia social en contornas comunitarias, a educación nutricional nas escolas, o asesoramento en Atención Primaria por parte de dietistas-nutricionistas e, mesmo, nalgúns casos, a cirurxía bariátrica.

Pero unha intervención que non se debe obviar é o control da mercadotecnia de alimentos. A modo de exemplo, no informe lese que moitas compañías que venden substitutos do leite materno “continúan violando o Código Internacional de Comercialización de Sucedáneos de Leite Materno de diversas maneiras, mesmo nos países nos que existe unha lexislación nacional respecto diso”. Igual de polémica é a situación, na súa opinión, na mercadotecnia de alimentos complementarios para bebés.

O informe vai máis aló da mera abordaxe das dietas insanas ou as enfermidades crónicas, dado que no mundo existen moitos casos de desnutrición. Por iso é polo que os autores do documento propoñan afrontar catro amplas áreas para solucionar ambos os problemas á vez:

  • Accións e estratexias políticas para mellorar a nutrición.
  • Desenvolvemento de contornas alimentarias que permitan seguir unha dieta saudable durante todas as etapas da vida.
  • Accións levadas a cabo durante os primeiros 1.000 días tras a concepción, así como durante o período preconcepcional.
  • Promoción de sistemas alimentarios respectuosos coa nutrición.

Seis mensaxes crave sobre a malnutrición

Tras a análise dos datos presentados no informe, os investigadores consideran importante emitir seis mensaxes crave e dez chamadas á acción. O seis mensaxes crave son os seguintes:

  • 1. Pór fin á malnutrición en todas as súas formas impulsará o desenvolvemento sustentable.
  • 2. Os avances para reducir a malnutrición son lentos e desiguais. A malnutrición por exceso (obesidade) vai en aumento.
  • 3. É preciso un maior compromiso e máis financiamento para abordar a malnutrición.
  • 4. As intervencións nutricionais deben levar a cabo sen esquecer a protección social, a política climática, os sistemas alimentarios e o sector empresarial, dado que iso mellorará a alimentación pero tamén o desenvolvemento sustentable.
  • 5. Todos os sectores interesados deben mellorar, se se quere reducir a malnutrición e promover a sustentabilidade.
  • 6. Pódense conseguir melloras significativas na malnutrición (en todas as súas formas) en 2030.

Dez chamadas á acción para mellorar a nosa alimentación

Para que sexa verdade que en 2030 cúmpranse as melloras recentemente citadas, no informe proponse “dez chamadas á acción”:

  • 1. Elevar o papel da nutrición mediante obxectivos de desenvolvemento sustentable.
  • 2. Fortalecer a responsabilidade nacional relacionada con obxectivos nutricionais.
  • 3. Mellorar a nutrición durante todo o proceso de crecemento.
  • 4. Conseguir, co financiamento existente, os mellores resultados nutricionais posibles.
  • 5. Aumentar o financiamento para as accións nutricionais.
  • 6. Implementar accións para facer fronte á malnutrición en todas as súas formas.
  • 7. Construír alianzas entre organizacións relacionadas coa nutrición e as referidas ao cambio climático, ao redor de obxectivos comúns.
  • 8. Desenvolver indicadores do impacto dos sistemas alimentarios na nutrición e na saúde.
  • 9. Construír unha maior comprensión das funcións e responsabilidades das empresas en materia de nutrición.
  • 10. Identificar as lagoas que dificultan levar a cabo acciones efectivas e encher tales lagoas.

O obxectivo do seis mensaxes ou das “chamadas á acción” é tan simple como loable: que os nosos fillos non coñezan a palabra “malnutrición” e que teñan que buscar o seu significado nos libros de historia.

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións