Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Bebé

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Así usan Internet os teus fillos tras a pandemia

Durante o confinamento, a actividade en Internet e as redes sociais dos menores incrementouse un 180 %. E agora? En pór límites está a clave. Contámosche como

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 28 de Xullo de 2020
redes sociales menores Imaxe: ghcassel

Que as pantallas son practicamente unha extensión do noso corpo é algo que levamos ouvindo, cal ruído de fondo, desde fai xa bastantes anos. O que poucos podiamos imaxinar é que sucedería algo que consolidaría esta idea ata cotas dificilmente imaxinables. A pandemia do coronavirus, ao recluírnos entre catro paredes, fixo que o mundo dixital sexa máis que nunca a nosa xanela ao mundo. E este efecto intensificouse nos mozos, para quen a Rede non só implica lecer, senón comunicación interpersoal e mesmo educación. Nas seguintes liñas veremos que fan os menores en Internet e as redes sociais, ademais dos riscos que entraña o seu uso. E, tamén, da man dun psicólogo, damos algúns consellos para pais e nais respecto diso.

Un estudo desenvolvido por Qustodio revela que, mentres a actividade en Internet dos adultos do OCDE (Organización para a Cooperación e o Desenvolvemento Económicos) incrementouse nun 60 % durante o confinamento, no caso dos nenos, nenas e adolescentes alcanza o 180 %. Este traballo céntrase na análise de tres países (España, Reino Unido e EE.UU.) e agrupa o uso da Rede en catro categorías: vídeo en liña, redes sociais, videoxogos e educación. E, aínda que a variación non é en realidade notable, hai que sinalar que os españois pasamos menos tempo que americanos e británicos en todas elas. Para dar unha cifra aproximada, os menores invisten ao redor de tres horas diarias no tres primeiras categorías, excluíndo a educación.

Que fan os menores en Internet?

Para entender mellor que implica isto, a continuación daremos algunhas claves sobre o uso que os nosos fillos fan de Internet e analizaremos cal debe ser o noso rol como pais en relación con el:

  • Aínda que xa hai moitos adultos que creceron coa World Wide Web —Internet fíxose popular a mediados dos anos 90—, aínda non asistimos á maduración dos menores de idade para quen as redes sociais —Facebook chegou en 2008 a España— xogan un papel fundamental nas súas vidas. Por tanto, descoñecemos que efectos concretos terán no seu desenvolvemento. Referímonos a a Xeración Z, é dicir, os nados a partir de 1995, a pesar de que aínda moitos utilicen erroneamente o termo millennial para referirse a eles.
  • Igual que o estudo citado compartimenta a vida en rede en catro áreas, debemos fixarnos en que invisten o seu tempo os nosos fillos cando navegan pola Rede. Por pór un caso extremo, non é o mesmo dedicar algunhas horas a ver charlas sobre ciencia ou arte en Youtube que investilas en actualizar de forma obsesiva Instagram, nin tampouco o é consumir información de calidade en blogues e xornais que limitarse a ver vídeos de dez segundos en TikTok. Non se trata de elaborar unha xerarquía, pero si de ter en conta que “pasar x tempo en Internet” é un concepto demasiado impreciso.
  • Mentres que na televisión os contidos redúcense ao que emite unha serie de cadeas e a nosa recepción é máis ben pasiva, na Rede o noso papel vólvese moito máis activo, e non hai límite para as actividades que podemos desenvolver nela. Hai numerosas guías para ensinar aos menores a facer un uso seguro de Internet, como Se xenial en Internet da Policía Nacional ou esta de a Xunta de Andalucía, orientada a pais e nais que desexen minimizar os riscos do ciberacoso, os hackers, suplantadores de identidade, etc.
  • Existe unha preocupación moi comprensible entre moitos pais, que temen parecer abusivos ou autoritarios cando tratan de vixiar o lecer dixital dos seus fillos. Con todo, e en especial cando falamos de menores de pouca idade, deixar de facelo pode ser equivalente a deixalos xogar sós na rúa. Como nos xogos no exterior, o importante é permanecer atento, pero sen resultar demasiado intrusivo ou impor restricións inxustas. Neste artigo de ABC analízanse as claves para facelo mentres se respecta a intimidade dos menores, un dereito garantido por lei.
  • É fundamental coñecer ben as páxinas, xogos en liña e redes sociais máis populares. Evitar que, cando nos falen de TikTok, de influencers ou de Fortnite, sóenos a chinés. Así, por exemplo, poderemos saber cal é a rede social máis segura, aprender a utilizar as ferramentas de control parental de TikTok ou coñecer os riscos que implican os micropagos en moitos xogos.

Os riscos do uso de Internet nos menores

internet tableta ninos
Imaxe: Vitoria_Borodinova

Falamos co psicólogo e psicoterapeuta Pedro Xara Beira para que nos informe sobre os riscos do uso de Internet polos menores de idade:

➡️ Menos relacións sociais. “Está acreditada a importancia extrema e de carácter irreemplazable das interaccións humanas directas para o desenvolvemento do neno e o adolescente. No entanto, canto máis se intensifica o uso dos dispositivos dixitais e as relacións virtuais, máis se debilitan esas interaccións“, comenta.

➡️ Máis tensión. Ademais, “as apps, os videoxogos de acción e as redes sociais fomentan o funcionamento multitarea do cerebro, pero o cerebro humano está deseñado para a execución dunha soa tarefa ao mesmo tempo”, asegura o experto. Non son poucos os neurólogos e psiquiatras que alertan sobre os niveis de tensións que fomenta o uso disperso das redes.

➡️ Afecta o soño, a vista e as capacidades cognitivas. “Sumemos os contrastados efectos negativos sobre a síntese de melatonina (hormona do soño), sobre o desenvolvemento da miopía (o ollo tampouco está deseñado para isto) ou sobre os sistemas bioquímicos de recompensa do cerebro, e o resultado é que a dixitalización actual nos nenos e adolescentes propicia demostradamente o empobrecimiento da linguaxe, problemas de atención ou soño, aumento da hiperactividade, impulsividad e asunción de riscos, redución da tolerancia á frustración e propensión a adiccións. En definitiva, os danos nas capacidades cognitivas e no desenvolvemento cerebral son profundos e persistentes”, explica Xara. Non en balde, un  estudo da Universidade Autónoma de Barcelona (UAB) vincula o fracaso escolar co uso intensivo de Internet: mentres que este alcanza o 16 % entre quen o utilizan menos dunha hora diaria, entre quen o fan máis de tres horas ao día chega ao 27 %.

Consellos de expertos para pais e nais

Por suposto, é imposible evitar que os menores invistan tempo na Rede, e tal cousa tampouco sería desexable. “Os nenos e os adolescentes viven, gústenos ou non, nun mundo dixital, e non sería adaptativo para eles que os seus pais lles privasen de certas habilidades respecto diso”, recoñece o psicólogo. Entón, que facer?

“É fundamental limitar de maneira moi importante o acceso, tanto en tempo de dedicación como en horarios, primando as actividades que se conectan coas súas necesidades e capacidades naturais”, afirma Xara. “É igualmente fundamental entender que o acceso a Internet e a certas redes como WhatsApp ou outras non ha de facerse de ningunha maneira en idades tan temperás como estamos a ver (polo mesmo motivo que non lles deixariamos conducir o coche con 12 anos aínda que os nosos veciños fixéseno), nin cunha durabilidad tan ampla nin sen un bo control dos contidos aos que teñen acceso”, conclúe.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións