Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Os riscos de automedicar á nenos

Tres de cada dez menores automedicados non reciben a dose do fármaco correcta
Por Marta Vázquez-Reina 19 de Outubro de 2017
Img riesgos automedicar ninos hd
Imagen: ArturVerkhovetskiy

Os especialistas da Asociación Española de Pediatría (AEP) téñeno claro: automedicar a un neno é unha práctica irresponsable e pode ter potenciais efectos adversos difíciles de prever. Con todo, as conclusións dun estudo recente desvelan que, do mesmo xeito que nos adultos, a taxa de automedicación dos menores en España excede o aconsellable, con todo o que iso implica. Neste artigo detállanse catro razoes polas que é recomendable non administrar fármacos aos nenos sen prescrición do especialista, ademais de explicar que é a medicación “por poderes” e describir o perfil da persoa que a realiza con máis frecuencia.

Automedicarse é unha práctica frecuente entre os adultos do noso país, xa sexa ante algúns trastornos leves, como unha dor de cabeza ou de estómago, ou ante doenzas de maior envergadura, como infeccións ou procesos víricos. E é que, tal como revela a última Enquisa Nacional de Saúde, “máis do 20% da medicación consumida para os catarros, a dor, a febre e os reconstituyentes é automedicada”. Ademais, a sondaxe tamén ratifica que España destaca por ser un dos países “con maior grao de automedicación con antibióticos de Europa”.

A medicación por poderes aos nenos

A administración de fármacos sen prescrición médica no caso dos adultos realízase de forma libre e voluntaria e baséase, polo xeral, nos síntomas que o propio paciente é capaz de percibir.

O 32% dos menores que acoden a urxencias foron automedicados con anterioridade
Con todo, cando se trata de menores, o concepto cambia de forma substancial e pasa a denominarse medicación “por poderes”, posto que a decisión de medicar non a toma o pequeno, senón o adulto responsable del, en función da súa interpretación subxectiva da doenza que sofre. Unha investigación recente publicada na revista da AEP desvela que a automedicación dos nenos en España alcanza tamén unhas porcentaxes moi elevadas e que o 32% dos menores que acoden a urxencias “foron automedicados previamente”.

Os datos deste estudo, levado a cabo no departamento de pediatría da Universidade de Granada, sinalan que no 90% dos casos é a nai quen resolve administrar o fármaco. A proxenitora basea a súa decisión na experiencia previa con enfermidades doutros fillos; por iso é polo que a automedicación sexa máis habitual en familias numerosas. O diagnóstico e a prescrición farmacolóxica que fixese o especialista nun caso anterior facilita á nai a identificación dos síntomas e do medicamento que pode ser de utilidade para combatelos; de feito, o 85% dos medicamentos “son restos de tratamentos anteriores”.

Tras analizar preto de 2.000 casos, os investigadores concluíron que a medicación “por poderes” é máis frecuente por parte de nais con estudos medios e superiores. Ademais, ten como protagonistas aos irmáns máis pequenos, sempre que superasen os dous anos de idade, posto que en idades máis temperás as nais perciben maior vulnerabilidade e prefiren medicar aos seus fillos por prescrición dun especialista.

Catro razoes para non automedicar aos nenos

1. Erros na dose. Segundo un estudo realizado no Hospital Rei Don Jaime de Castelló, tres de cada dez nenos automedicados non reciben a dose correcta, xa sexa por exceso ou por defecto. Mentres que cando a dose é superior á indicada existe perigo de intoxicación, no caso contrario o risco é que o medicamento non teña o efecto desexado.

2. Atraso no diagnóstico. Ao administrar o medicamento sen ningún tipo de valoración, os pais demoran o momento de acudir ao especialista. O fármaco pode, así mesmo, enmascarar unha patoloxía máis grave e retardar o seu diagnóstico e tratamento.

3. Exceso de antibióticos. Algúns pais por erro automedican aos seus fillos con antibióticos para tratar procesos víricos. O exceso deste medicamento pode provocar que o organismo do pequeno cre resistencia a el e cando sexa necesario administralo para tratar un proceso infeccioso, xa non sexa efectivo.

4. Reaccións adversas. Algúns fármacos, se non se administran na dose correcta ou non corresponden para tratar unha determinada patoloxía, poden ocasionar algunhas reaccións adversas nos pequenos, como erupciones cutáneas, vómitos ou diarreas.