Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Economía doméstica

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Dicionario de urxencia para entender que ocorre cos bancos españois

Risco de crédito, "core capital", provisións ou FROB son algúns conceptos unidos á banca que o pequeno aforrador debe asimilar para comprender a situación actual

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Xoves, 17 de Maio de 2012
img_diccionariolistado 1

A debilidade do sistema financeiro, dos nosos bancos, copa o protagonismo mediático. A falta de créditos para as familias, a elevada exposición ao sector inmobiliario que presentan as entidades xunto cunha infinidade de novas normas legais que cambiaron as regras do xogo explican, en parte, a súa difícil conxuntura actual. Moitos aforradores pregúntanse agora se o seu diñeiro está seguro ou non nos bancos e como lles afecta unha nacionalización ou unha intervención da súa entidade. Para non perderse neste novo mundo, convén ter na cabeza unha serie de termos que pasaron de ser descoñecidos a ocupar as informacións de maior relevancia. Once conceptos básicos, que se expoñen a continuación, son agora imprescindibles no dicionario do pequeno aforrador.

1. Nacionalización bancaria

Imaxe: John Boyer

A pesar de que poida parecer o mesmo, convén diferenciar entre os termos nacionalización ou intervención bancaria. A nacionalización é a toma de control dunha entidade por parte do Estado. É dicir, prodúcese cando o Estado toma parte do capital dun banco e convértese en accionista maioritario.

Unha nacionalización implica que o Estado toma parte do capital dun banco e convértese en accionista maioritario

É o que ocorreu con Bankia. Hai nacionalización e non intervención cando o banco mantén aos xestores que había antes da entrada do capital público. Hoxe, o organismo para a toma de control de bancos que utiliza o Estado é o FROB (Fondo de Reestruturación Ordenada Bancaria).

2. Intervención bancaria

Prodúcese intervención cando, ademais de tomar o control do banco tras a inxección de diñeiro público, o Estado cambia os xestores e coloca os seus propios administradores na entidade.

3. FROB

O Fondo de Reestruturación Ordenada Bancaria púxose en marcha no ano 2009 para mellorar a intervención e facilitar as fusións bancarias. Nos últimos anos de crises, este organismo foi o que inxectou diñeiro público nas entidades. Pódeo facer de varias formas: comprando títulos de renda fixa dos bancos, outorgando préstamos ou tomando directamente parte do seu capital.

Ata agora, esta entidade inxectou diñeiro público nalgunhas das entidades que desvelaron problemas de solvencia: Bankia, CAM (Caixa de Aforros do Mediterráneo), Unnim (Caixa Manlleu, Caixa Sabadell e Caixa Terrassa), CatalunyaCaixa (fusión de Caixa Catalunya, Caixa Tarragona e Caixa Manresa) e Banco de Valencia.

4. Fondo de Garantía de Depósitos

Foi creado polo Real Decreto-lei 16/2011, de 14 de outubro. Unha das súas funcións é garantir 100.000 euros por depositante e entidade. A reestruturación financeira ha rebaixado significativamente a garantía do aforro dos clientes. Desde o 9 de xullo de 2009, o Real Decreto 11/2010 obrigaba ás entidades fusionadas a traspasar o seu negocio bancario a unha nova sociedade. Ata entón, se un cliente tiña contas en varias entidades reunidas nun mesmo grupo contaba coa garantía de 100.000 euros por cada unha delas.

Durante o “boom” inmobiliario, os bancos non dubidaron en dar préstamos para pór en marcha promociones de pisos que se quedaron sen vender

Desde 2010, a garantía redúcese a 100.000 euros por grupo. É dicir, quen teña unha conta en Bancaja e outra en Caixa Madrid, agora só terá unha protección de 100.000 euros, xa que ambas as entidades traspasaron o seu negocio a Bankia, o banco que instrumenta agora a actividade do sete caixas de aforros que o integran (Caixa Madrid, Bancaja, Caixa de Ávila, Caixa Rioxa, Caixa Canarias, Caixa Laietana e Caixa Segovia).

5. Prima de risco

É un termo relacionado indirectamente cos bancos, pero de gran repercusión para as súas contas de resultados nestes momentos. O concepto fai referencia á diferenza que ten que pagar o Goberno español por colocar a súa débeda no mercado respecto ao Estado alemán. A súa estreita relación cos bancos explícase xa que estes son os maiores tenedores de débeda española.

Se sobe a prima de risco (como así ocorreu nos últimos meses, que chegou a superar os 490 puntos esta mesma semana), as carteiras de débeda dos bancos valen menos, co que lles obriga a recapitalizarse por outras vías. Para as entidades financeiras españolas é claramente negativo que suba a prima de risco. Se se visen forzadas a vender os títulos de débeda pública nos que invisten para maximizar o seu capital, en moitos casos obterían perdas.

6. Risco de crédito

É a posibilidade de que un prestatario non poida afrontar a devolución dun préstamo ou crédito e de que non poida cumprir, por tanto, coas condicións pactadas. É o mellor concepto que resume o problema que afronta actualmente a banca en España e que reside na elevada carteira de créditos para financiar a construción de vivendas que ten en balance. Durante a época do “boom” inmobiliario, bancos e caixas non dubidaron en outorgar préstamos (nalgúns casos de elevadísima contía) para pór en marcha amplas promocións de pisos que, en moitos casos, quedáronse sen vender.

Como consecuencia, os bancos contan hoxe cunha infinidade de créditos dubidosos (de difícil pago) ou directamente morosos (que concederon a inmobiliarias que han ido á quebra). Por exemplo, a nacionalizada Bankia ten 37.500 millóns de euros en activos vinculados ao sector do ladrillo, a cifra máis alta do sector concentrada nunha entidade. O Goberno aprobou en febreiro do 2012 un decreto que obriga á banca a incrementar as coberturas de activos inmobiliarios ou vendelos.

7. Morosidade

A taxa de morosidade é a proporción de clientes que non poden devolver as cotas dos seus créditos. Considérase moroso a quen non paga durante tres meses consecutivos. A peche de marzo de 2012, a morosidade hipotecaria de particulares sitúase no 7,91% no sistema español. No mundo bancario, a morosidade é diferente á doutros sectores, xa que ten maiores implicacións na economía real e na vida dos particulares. Unha persoa debedora cun banco entra directamente aos ficheiros de morosos, o que lle impedirá nun futuro acceder a créditos.

O maior problema que afrontan os bancos hoxe é a morosidade de créditos a promotores

Segundo datos a peche de 2011, o crédito a promotores ascendía en España a 310.000 millóns euros, dos que 184.000 son préstamos problemáticos e 122.000 estaban ao día de intereses e devolución. En realidade, o maior problema que afrontan os bancos hoxe é a morosidade de créditos a promotores. En Bankia, por exemplo, sitúase no 28%.

8. “Core capital” ou capital básico

Este concepto técnico fai referencia ao capital de libre disposición que teñen os bancos e que poden utilizar para cubrir calquera tipo de continxencia que xurda. Este cociente, tamén coñecido como TIER 1, mide a relación en porcentaxe entre o capital básico -fondos achegados polos accionistas dunha sociedade e reservas- e as débedas dunha entidade. As últimas regulacións (Basilea III en Europa e o Real Decreto 2/2012) obrigan aos bancos españois a ter un capital básico de, polo menos, o 10%.

9. Provisións

A lexislación bancaria esixe ás entidades a gardar unha parte do capital do que dispoñen para cubrir parte dos créditos que teñen concedidos, por se estes puidesen resultar morosos.

As provisións tratan de cubrir a falta de pagamento deses préstamos. Nun banco, os créditos poden clasificarse de dubidoso ou moi dubidoso cobro. Para ambos, fíxanse provisións mínimas.

10. Basilea III

É a última normativa bancaria de alcance europeo que se configurou tras conseguir un acordo histórico entre os bancos centrais e os supervisores. Xorde co obxectivo de reforzar a solvencia e liquidez das entidades de crédito.

Entre outras normas, aumentou os requisitos de capital que deben cumprir os bancos. Por exemplo, elevou o nivel de reservas esixidas do 2% ao 7%.

11. Marxe de intereses

É o concepto que mellor reflicte como funciona un banco. O termo fai referencia á diferenza que hai entre os intereses que as entidades ingresan polos préstamos que dan (activo) e os intereses que pagan polos seus depósitos (pasivo). O obxectivo será sempre conseguir a maior marxe de intereses posible.

Isto conséguese xa que o habitual é que os tipos de interese dos préstamos son superiores aos dos depósitos. É dicir, o banco ingresa máis polos créditos que presta que polos depósitos que pecha cos seus clientes.

A marxe de intereses é a principal fonte de ingresos para un banco, xunto coas comisións e os investimentos de capital. Adoita representar máis do 50% da marxe bruta. É un dos conceptos máis relevantes da conta de resultados.

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións