Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Economía doméstica

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Rescate ao Estado ou á banca? Diferenzas e similitudes

O rescate a España aplícase para financiar aos seus bancos e non ao Estado, polo que non debería haber condicións nin inxerencias na política macroeconómica

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Venres, 15deXuñode2012
Img euros Imaxe: Robert Brook

Rescate, asistencia financeira, liña de crédito… Calquera destes termos pode utilizarse para aludir á decisión adoptada o pasado fin de semana no seo do Eurogrupo e coa que España se suma á lista de países europeos que tiveron que recorrer aos fondos públicos para facer fronte á crise e, en concreto, poder liquidar o “buraco” que presentan os seus bancos. Con todo, un aspecto que xera consecuencias dispares no seo do aforro e os mercados é saber se é un rescate ao Estado, unha intervención ou un rescate á banca. No caso español, fálase dunha modalidade dacabalo entre ambos: os fondos europeos prestaranse ao Estado, pero este destinaraos integramente ao refinanciamento dos seus bancos. Cales son as súas diferenzas e como afectan?

Diferenzas entre rescate ao Estado e á banca

Img euros artticulo
Imaxe: Robert Brook

Rescate á banca

A solicitude de axuda a Europa parte da presión que se exerceu desde diversos organismos internacionais, entre eles a propia Comisión Europea e o Fondo Monetario Internacional, para que España comunicase, dunha vez por todas, o buraco que presentan os seus bancos debido á esaxerada exposición inmobiliaria.

O punto de partida marcouno Caixa Castela A Mancha, a primeira entidade nacionalizada. Pero a ela seguíronlle outras como Banco de Valencia, CAM, Catalunya Caixa, Novagalicia… Ata o estalido final: a nacionalización de Bankia .

No rescate ao Estado o país en cuestión perde a súa soberanía en materia económica a favor dos organismos internacionais

A transformación en capital das participacións preferentes que o Estado a través do Fondo de Reestruturación Ordenada Bancaria (FROB) tiña de Bankia acelerou o proceso de petición de axuda internacional. O rescate, en todo caso, definiuse como “rescate brando” ou “rescate suave”, xa que non vai dirixido a apontoar a caixa do Estado, senón a dos bancos.

  1. Bankia, o estalido: a solicitude de 19.000 millóns de euros para sanear Bankia supuxo o punto de partida para o rescate. O Goberno, con claras dificultades para financiarse nos mercados, preferiu solicitar a axuda europea no canto de ter que pór os fondos en por si. Numerosos expertos opinaban que o Estado podería facer fronte ao custo sen ter que solicitar o rescate. No entanto, o problema agravouse co último informe do Fondo Monetario Internacional ao revelar que CatalunyaCaixa e Novagalicia Banco (tamén nacionalizadas xa) necesitan outros 9.000 millóns de euros de axuda. A contía suma e segue, co que o Estado se decantou por solicitar os fondos porque, ao non acoutarse o buraco a Bankia, si tería dificultades para atopar todo o financiamento necesario por si só.

    En calquera caso, unha das vantaxes da axuda europea é que permite conseguir o financiamento a tipos de interese máis baixos que os que estaba a solicitar o mercado ao Tesouro Público (que é o organismo que vende débeda pública española no mercado). Coa prima de risco por encima de 500 puntos, o Tesouro español vese obrigado a colocar os seus bonos a dez anos por encima do 5,5%, mentres que o interese do préstamo europeo sitúase en torno ao 3%.

  2. Problema acoutado á banca: a axuda xorde polas dificultades que estaba a ter o FROB (o organismo creado para soster á banca) para financiarse no mercado. A pesar de que o Estado é o tomador dos fondos, na negociación quedou claro que a axuda irá destinada de modo íntegro á recapitalización da banca e non do Estado.

    Xuridicamente, os estatutos da Unión Europea non contemplan inxeccións directas nos bancos, senón que teñen que ser instrumentadas a través dos Estados. Con todo, esta fórmula presenta diferenzas respecto ao rescate puro dun goberno.

  3. Non se perde soberanía: en teoría trátase dun plan de axuda ao sector financeiro e non dunha intervención. Iso implica que non se esixiu a adopción de medidas pola Unión Monetaria nin polo Fondo Monetario Internacional (FMI). Ademais, os organismos internacionais que supervisan e autorizan a axuda só encargaranse de velar pola correcta xestión dos fondos no seo das entidades financeiras que os soliciten.

  4. Sen condicións: o rescate ao Estado inclúe a imposición dunha serie de condicións. Con todo, se o rescate é para financiar aos bancos, os organismos internacionais non impoñen condicións explícitas. En calquera caso, de forma implícita ou indirecta a aprobación si que supón asumir o compromiso de continuar coas reformas estruturais.

    O dato que agora Europa mira con lupa é o do déficit do Estado, que debe reducirse desde o 8,9% de peche de 2011 ata o 3% en 2014. Para conseguilo, Bruxelas suxeriu, entre outros aspectos, que o Goberno suba o IVE. Aínda que non haxa condicións, é fundamental que España consiga reducir o déficit coa posta en marcha de medidas. Só así poderá acceder a novas “axudas” financeiras en caso de necesitalas. Se un país non mostra o rigor suficiente coa súa política fiscal, a billa do crédito europeo péchase.

Rescate ao Estado

  1. Intervención: cando se produce un rescate ao Estado fálase de intervención. A esta situación chégase cando un país é incapaz de conseguir financiamento nos mercados. Isto pode ocorrer por varios motivos: porque o seu nivel de débeda sobre o PIB é tan elevado que non hai investidores que queiran asumir o risco de investir máis nese Estado ou porque o custo de financiamento é tan disparado que ao propio Estado parécelle inasumible e debe buscar outras vías.

    No caso de España non estamos ante un rescate ao Estado nin dunha intervención. As súas finanzas públicas, aínda que moi débiles, non están tan maltreitas como para non poder financiarse nos mercados. De feito, o Estado mantén o seu calendario de poxas de títulos públicos e ata agora cubriu con sobredemanda todas as realizadas (tanto a curto como a longo prazo).

    Ademais, o nivel de débeda pública sobre o PIB de España é inferior á media dos países da Unión Monetaria. No noso país sitúase no 69%, mentres que a media da zona euro chega ao 89%. De feito, o nivel de España está por baixo do de Francia e Alemaña, aínda que está por encima do 60% do obxectivo a longo prazo fixado para os países da Unión.

    O rescate, por tanto, non se levou a cabo para financiar ao Estado, senón para sanear aos seus bancos. É similar ao que se fixo en Irlanda, aínda que naquel caso a situación era máis complicada, porque moitas das súas entidades xa crebaran.

  2. Condicións: un rescate ao Estado sempre vai ligado a unha serie de condicións, mentres que se é rescate á banca, a aprobación da axuda non supón a asunción de compromisos de forma directa e explícita (aínda que si implícitos). Cando é o Estado o que solicita fondos, entran en coordinación a Comisión Europea, o Banco Central Europeo e o FMI. Esta troika imporá as condicións que o país debe cumprir e vixiará o seu cumprimento.

  3. Plans de reforma: cando un Estado solicita axuda para financiarse a si mesmo, a troika esíxelle a presentación dun plan de medidas para cumprir cos pagos do préstamo e coa redución de déficit (o principal problema que se ten cando se recorre á asistencia internacional). No caso español, isto non se solicitou, posto que é un “rescate suave ou brando” para a banca.

  4. Perda de soberanía: nun rescate directo a un Estado, o país en cuestión cede parcialmente a súa soberanía en materia económica a favor dos organismos internacionais que impoñen e velan polo cumprimento das condicións do rescate. É dicir, o Goberno perde parte da súa capacidade para determinar a política económica do país. Isto ocorreu en Grecia e Portugal.

Similitudes entre rescate ao Estado e á banca

  1. Mesma orixe dos fondos: sexa rescate á banca ou ao Estado, o certo é que os mecanismos de axuda que hai a nivel internacional no caso dos países que integran a Unión Monetaria Europea son os mesmos: articúlanse a través de fondos achegados polos membros da UME e polo FMI.

  2. Financiamento máis barato: en ambos os casos, a principal vantaxe da asistencia internacional é que permite obter fondos a un custo máis barato do que se podería obter no mercado. No caso español, financiaranse os problemas da banca a intereses do 3%, mentres que o mercado de débeda pública os investidores estaban a esixir rendibilidades próximas ao 6%.

  3. Non hai restricións á libre disposición do diñeiro: o rescate á banca ou a un Estado non implica que se produzan restricións á libre disposición do diñeiro dos seus cidadáns. En ningún dos países rescatados (Grecia, Irlanda e Portugal) tivo lugar un “corralito” bancario. De feito, dado que os fondos europeos destinaranse a reforzar aos bancos, os depositantes e bonistas veranse beneficiados pola maior solvencia das entidades.

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións