Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Turismo idiomático

Cada ano 100.000 españois viaxan ao estranxeiro paira aprender un idioma diferente
Por Azucena García 24 de Agosto de 2006

As vacacións escolares son cada vez máis aproveitadas por moitos estudantes paira aprender idiomas no estranxeiro. Viaxar ao Reino Unido paira aprender inglés é case una tradición que, con todo, non salgue barata. Un curso de catro semanas oscila entre 70 e 210 euros semanais, sen ter en conta os gastos de transporte, aloxamento e manutención. Cada ano, uns 100.000 españois viaxan ao estranxeiro paira aprender un idioma diferente ao seu, mentres que outros 150.000 chegan a España paira aprender español. Una importante industria que move máis de 650 millóns de euros anuais e que se pretende potenciar con nova infraestrutura e una mellor oferta de actividades complementarias.

O negocio de aprender español

O negocio de aprender español

O ensino de español a estranxeiros é un sector en alza que reporta importantes beneficios. O pasado ano uns 150.000 turistas viaxaron a España paira aprender este idioma, o que levou a Turespaña, o Instituto Cervantes e a Federación Española de Escolas de Español paira Estranxeiros a asinar un protocolo de cooperación paira apoiar a promoción e difusión do denominado turismo idiomático no estranxeiro: Francia, Reino Unido, Alemaña e Estados Unidos. Este protocolo ten en conta a importancia do español como recurso turístico e o seu enorme potencial, dado que existe una demanda real e crecente de estudantes que chegan a España paira aprender español, a cuarta lingua máis falada do mundo (400 millóns de persoas). En canto ao perfil de quen o fan, trátase de persoas que permanecen no país una media de catro semanas, xeralmente con alto poder adquisitivo e que demandan servizos similares aos do turista clásico, talles como billetes de avión, aloxamento e excursións. Segundo o estudo ‘O turismo idiomático en España’, elaborado pola Secretaría Xeral de Turismo, desde 1995 a demanda de estudantes estranxeiros de español creceu entre un 7% e un 9% anual. Trátase de persoas que permanecen en España entre tres e catro semanas, o que equivale en número de pernoctaciones a uns 500.000 turistas estándar. Na súa maioría, son novos universitarios que chegan no verán, aínda que cada vez é máis frecuente a chegada no inverno de estudantes de máis idade, que veñen aprender o idioma por motivos profesionais.

Sobre os lugares nos que se imparte o ensino de español, a oferta divídese, principalmente, en universidades públicas e centros privados. Segundo datos do Instituto Cervantes, na actualidade 39 universidades públicas teñen departamentos de ensino do español como lingua estranxeira, que acollen ao 20% dos estudantes.

Un total de 39 universidades públicas teñen departamentos de ensino do español como lingua estranxeira, que acollen ao 20% dos estudantes

O 80% restante estuda nalgunha das 325 escolas privadas existentes, que poden ser de tamaño pequeno -con menos de 250 estudantes ao ano e que representan a metade deste tipo de oferta-, de tamaño mediano -que representan o 27% da oferta- ou grande. O Instituto Cervantes estima que o gasto total anual directo que realizan os estudantes estranxeiros en España é de 255 millóns de euros, “o que significa una media de 1.960 euros de gasto por estudante, moi por encima do custo medio da viaxe do turista tipo en España (1.500 euros). Ademais, nun 30% dos casos a estancia é máis longa e o gasto alcanza os 3.000 euros”. As principais cidades beneficiarias, por ser as máis elixidas polos estudantes, son Salamanca, Málaga, Selecta, Madrid e Barcelona.

O seguinte paso previsto polos Ministerios de Economía, a través da Secretaria Xeral de Turismo e o ICEX, o Ministerio de Educación, Cultura e Deporte e o Instituto Cervantes é a promoción da certificación de calidade dos centros docentes e, en particular, da outorgada polo Instituto Cervantes, a implantación de forma xeneralizada dun título oficial do idioma e a creación dun órgano de coordinación, o Consello Promotor do ensino do español en España, encargado, entre outras cuestións, de aprobar o Plan anual de Mercadotecnia. Así mesmo, o Anuario do Instituto Cervantes 2005 sinala a necesidade de abordar nos próximos anos o desenvolvemento do turismo idiomático e crear a infraestrutura necesaria “paira acomodar aos estudantes e ofertarlles actividades complementarias”.

Cursos no estranxeiro

Os cursos de idiomas no estranxeiro, especialmente en Reino Unido, teñen una longa traxectoria. Viaxar ao país onde se fala o idioma que se quere aprender é a mellor forma de aprendelo, porque non só se estuda ese idioma, senón que se entra en contacto cos costumes do lugar e as peculiaridades da súa cultura. Segundo estimacións da Asociación Española de Promotores de Cursos no Estranxeiro (ASEPROCE), o conxunto de empresas promotoras de idiomas no estranxeiro suman una facturación anual de 400 millóns de euros. Só en 2005, preto de 100.000 españois viaxaron ao estranxeiro paira aprender un idioma, o 60% deles menores de idade.

En 2005 preto de 100.000 españois viaxaron ao estranxeiro paira aprender un idioma, o 60% deles menores de idade

A tempada máis demandada foi o verán, os meses de xullo e agosto, coincidindo coas vacacións escolares, e o inglés foi o idioma elixido por un 90% dos estudantes, con Reino Unido (35%), Irlanda (23%) e Estados Unidos (15%) como principais destinos. Outros países como Francia, Italia ou Alemaña non ocupan aínda un lugar destacado na lista de preferencias dos estudantes, “aínda que comezan a emerxer”, recoñecen desde ASEPROCE.

Cursos no estranxeiro

Por modalidade , paira estancias curtas existen cursos de idiomas semi-intensivos, cunha media de 20 clases por semana, ou intensivos, cunhas 30 clases semanais, mentres que paira estancias longas pódese elixir entre os cursos de trimestre, semestre ou un ano académico completo. Datos das organizacións integradas na Agrupación Educativa de Cursos Académicos no Estranxeiro (AECAE) sinalan que no ano académico 2004-2005, uns 2.500 estudantes españois diso e Bacharelato cursaron os seus estudos no estranxeiro. Os destinos máis solicitados foron Estados Unidos (70%), Irlanda (15%), Gran Bretaña (13%) e Canadá (2%). Ademais, tamén é posible cursar estudos paira a preparación de exames oficiais, dirixidos a executivos que aprenden o idioma por motivos profesionais, outros usos específicos (turismo, dereito?) e, nos últimos anos, destaca a oferta de cursos en casa do profesor, onde a inmersión do alumno na lingua e nos costumes do país é total, xa que se aloxa na mesma casa que o profesor, en contacto constante co idioma.

Neste sentido, en canto ao aloxamento, existen outras modalidades como a estancia en residencias, internados, centros universitarios ou, a opción maioritaria, que é a convivencia en familias. “Independentemente do centro polo que opten, aos alumnos anímaselles a combinar o seu traballo académico cunha vida social intensa”, explica una portavoz do British Council en España. Ademais, durante a estancia no país estranxeiro o estudante conta cun coordinador ou responsable de área, que vive na mesma comunidade que el e que se encarga de axudarlle a solucionar os problemas que poidan xurdir, tantos persoais como académicos. Por iso, é importante asegurarse de que o coordinador sabe español, paira poder comunicarse con el sen problemas.

O obxectivo é aproveitar a viaxe porque o desembolso é importante. Aos honorarios académicos hai que sumar os prezos do aloxamento, as compras, as saídas ou os gastos de transporte, entre outros. Uns custos que varían enormemente segundo a zona e o tipo de curso que se elixa.

Consellos para que nada falle

Os cursos de idiomas deben elixirse de acordo ás necesidades específicas de cada estudante, que debe ter claras dúas cuestións: o país ou a cidade en que quere estudar e o tipo de curso que desexa. É recomendable que antes de viaxar a outro país téñanse uns mínimos coñecementos de gramática e vocabulario do idioma, moi útiles ao comezo da estancia. É importante informarse de todos os detalles antes de contratar un programa e contactar, si é posible, cun asesor do país de orixe que coñeza de primeira man tanto o destino como o curso elixido. As axencias que organizan cursos no estranxeiro realizan tamén sesións de orientación previas á saída do alumno, que están dirixidas a pais e estudantes e cuxa finalidade é informar detalladamente sobre todos os aspectos relacionados coa vivencia no estranxeiro. En definitiva, antes de partir hai que ter en conta os seguintes consellos:

  • Informarse correctamente paira evitar ser enganado por algunha das organizacións ‘pirata’ que operan ilegalmente en España. Hai que sospeitar de compañías moi económicas, descoñecidas e pouco transparentes, sen garantías, nin contratos, nin cobertura legal, nin posibilidade de reclamación.
  • Prudencia antes de asinar o contrato e pedir detalles sobre os servizos e as características da viaxe, a estancia e o proceso formativo. Débese esixir que aparezan tamén os datos (nome e CIF) da empresa española que vende o programa e convén ter a man os documentos que proben todo o que se contratou paira liquidar posibles problemas no lugar de destino.
  • Outro dos problemas máis comúns adoita ser a duplicidade de estudantes nunha mesma familia, é dicir, que na mesma casa convivan varios estudantes e que, mesmo, todos sexan españois. Débese aclarar á axencia que este non é o obxectivo da viaxe xa que, desta maneira, limítanse as posibilidades de practicar inglés. Tampouco é recomendable que no curso contratado haxa maioría de estudantes que falen a mesma lingua materna.
  • Calidade e prestixio do centro. É importante preguntar sobre estas cuestións, así como pola cualificación dos profesores e o número de alumnos por clase. A partir de 10 alumnos por aula, o nivel de calidade decae de maneira importante.
  • Predisposición.O estudante debe estar predisposto a integrarse no país ao que viaxa. É bo que acuda ao cine ou ao teatro, que realice excursións ou actividades deportivas e que manteña a mente aberta ao coñecemento doutras culturas.
  • Normas e deberes. Sempre hai que respectar as normas e deberes do país que se visita. Pódense dar casos de repatriación ou expulsión por non facer caso ás autoridades e incumprir as leis.
  • Servizos médicos. Contratar un seguro médico privado é un elemento imprescindible, sobre todo se a estancia vai ser prolongada. Un seguro completo costa ao redor de 20 euros se é dunha semana e 38 euros se é dun mes.
  • Documentación obrigatoria. Comprobar que o pasaporte, se se necesita, e o DNI non están caducados, e preguntar si é necesario un visado, algúns países esíxeno cando o estudante pretende realizar estudos durante máis de 90 días.