Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Medio ambiente

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

As costas máis artificiais de España

Un informe sinala as zonas de costa española máis artificiais e cos ecosistemas máis degradados

img_terraza hd_ 1

Atopar en España un ecosistema costeiro sen alterar é case misión imposible. Así o indica un informe que mostra o seu veloz e “preocupante” transformación durante o últimas tres décadas, cun modelo de desenvolvemento insustentable que aínda se estaría tentando reproducir nalgunhas áreas aínda sen sobreexplotar. Este artigo sinala as zonas costeiras máis artificiais de España, que o litoral español faise artificial a gran velocidade e como lograr un futuro sustentable para a costa española.

As zonas costeiras máis artificiais de España

Img terraza listadog
Imaxe: jlmaral

A transformación en superficie artificial do litoral español é “moi preocupante desde o punto de vista da sustentabilidade a medio e longo prazo”. Así o recolle un informe do Observatorio da Sustentabilidade (VOS), unha entidade independente e sen ánimo de lucro integrada por diversos científicos, que sinala por primeira vez a evolución do chan costeiro entre 1987 e 2011, grazas aos datos do proxecto Corine Land Cover do Instituto Xeográfico Nacional (IGN).

Málaga, Valencia, Barcelona, Castelló, Alacante e Cádiz superan o 50% de superficie artificial da súa primeira liña de costaA costa mediterránea é, con diferenza, a máis urbanizada de España. En 2011 transformouse o 35,28% da primeira liña, na rexión cantábrica e galega o 21,65% e na canaria o 19,72%. Na actualidade, Málaga, Valencia, Barcelona, Castelló, Alacante e Cádiz superan o 50% de superficie artificial. Así mesmo, o informe indica que Castelló é a provincia que sufriu un maior cambio, mentres que Huelva é a que ten a taxa de “artificialización” máis alta do país (4,59 km/ano).

Nos dous primeiros quilómetros (km) desde o mar, Tarragona e Xirona aumentaron a súa poboación en máis dun 70%. Por encima do 40% atópanse Almería, Alacante, Baleares, Murcia, Castelló, As Palmas e Málaga. Na franxa de 10 km áchanse de novo ditas provincias, aínda que en distinta orde, con porcentaxes de crecemento tamén moi elevados (entre o 65,30% de Almería e o 38,90% de Castelló).

O Cantábrico e o Atlántico galego mantéñense aínda en porcentaxes baixas en comparación coas provincias destacadas, pero aínda así presentan algúns datos rechamantes. Bizkaia, de 13,70% a 23,51%, e Pontevedra, de 24,68% a 34,09%, contan con aumentos porcentuais de 10 puntos na primeira liña de costa, así como ocupacións elevadas nas franxas máis interiores. Na franxa de 500 metros, Canarias e a zona cantábrica han experimentado as maiores aceleracións. Lugo ilustra esta dinámica: entre 1987 e 2011 fíxose artificial o 33,33% da primeira liña, o 42% da franxa de 2 km e case o 60% da franxa de 10 km. Bizkaia urbanizou en 25 anos máis do 40% do seu litoral nas franxas de 500 m e 5 km e do 30% na de 10 km.

Img manga mar menor
Imaxe: Observatorio de Sustentabilidade

O litoral español faise artificial a gran velocidade

O informe destaca a “gran velocidade do proceso de artificialización” producido nos últimos anos con respecto ao resto da historia. “Se tomamos como referencia a franxa dos primeiros 2 km de costa, a superficie construída desde os Romanos ata 1987 incrementouse nos 24 anos seguintes nun 42,77%”, explica Raúl Estévez, biólogo especializado en cartografía do Observatorio da Sustentabilidade. Se en 1991 vivían en provincias costeiras algo máis de 15 millóns de persoas, en 2011 eran case 20 millóns: o 44% da poboación española habita no 4,25% da superficie do país (os 5 primeiros km de costa).

Outro dato preocupante é a magnitude do proceso. Nalgunhas provincias como Málaga ou Valencia, o 81% e o 67%, respectivamente, dos seus primeiros 500 metros de costa son artificiais.

Os autores do informe subliñan que o modelo de desenvolvemento costeiro tradicional parece manterse vixente en zonas xa moi degradadas, como Castelló, Valencia, Alacante ou Málaga. “Cando non se pode aplicar na primeira liña de costa por falta de espazo ou restricións doutro tipo (orografía, figuras de protección, etc.) reprodúcese en espazos algo máis afastados co mesmo patrón”, comentan. Así mesmo, advirten de que se detectaron intentos de aplicar o devandito modelo en áreas que aínda manteñen suficiente calidade ambiental do Cantábrico, Galicia, Murcia ou o Atlántico andaluz.

A “artificialización” da costa presenta “graves riscos” para o país, non só por depender dun modelo de desenvolvemento económico baseado no “monocultivo do turismo”, senón tamén pola desaparición de ecosistemas naturais de gran interese ecolóxico como humidais, dunas, areais, zonas forestais, agrícolas ou esteparias, etc.

A sobreexplotación dos recursos naturais diminúe a calidade ecolóxica destas áreas costeiras, con problemas de aumento de residuos e verteduras, menor calidade da auga de baño, etc., que poden levar nalgún caso ao colapso, como sucede no mar Menor.

Os científicos do ASEGÚRANVOS que, aínda que os últimos datos son de 2011, achéganse moito á realidade actual, xa que as novas transformacións na costa desde entón foron “relativamente escasas”.

Img platja aro
Imaxe: Observatorio de Sustentabilidade

Como lograr un futuro sustentable para a costa española

Os autores do informe propoñen dúas accións principais para lograr o desenvolvemento sustentable das zonas costeiras españolas:


  • Crear reservas de chan que implican paralizar a “artificialización” nas primeiras franxas de costa. Os concellos destes territorios que permanezan sen explotar deberían ser recompensados pola sociedade.

  • Recuperar os ecosistemas litorais: para iso hai que restaurar, crear e expandir os ecosistemas forestais, de áreas húmidas, sistemas agrarios tradicionais e cordóns dunares das zonas afectadas.

Etiquetas:

auga costas playas-gl

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións