Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Medio ambiente

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Catro razoes para reciclar medicamentos

Entregar os medicamentos usados no punto SIGRE da farmacia contribúe a mellorar a nosa saúde e a do medio ambiente

Img sigre listado Imaxe: Sigre

Sabías que reciclar medicamentos é un xesto ecolóxico que pode salvar vidas? Que o mellor é entregar todo o produto usado e que agullas ou termómetros non valen? Que os residuos se aproveitan para facer materiais novos e combustible? Que o sistema español é pioneiro en Europa? Son algunhas das particularidades de SIGRE, que este ano celebra o seu décimo aniversario. Un motivo máis para lembrar aos consumidores os seus beneficios para o medio ambiente e a saúde e animarlles a que utilicen calquera dos 21.000 puntos de recollida nas farmacias do país.

Reciclar medicamentos é ecolóxico e pódenos salvar a vida

Img
Imaxe: Sigre

Unha acción tan sinxela como depositar un medicamento usado no colector SIGRE da farmacia ten uns grandes beneficios ambientais e sanitarios. Arroxados ao desaugadoiro ou a unha contorna natural, estes residuos (algúns deles perigosos) poden danar a flora e a fauna e contaminar ríos e acuíferos.

Cada vez que se recicla un envase, evítase encher os vertedoiros e a extracción de novas materias primas, e redúcese o consumo de enerxía e a emisión de gases de efecto invernadoiro, causantes do cambio climático.

Un 10% dos ingresos en urxencias hospitalarias débense a un mal uso dos medicamentos

Por outra banda, un medicamento mal utilizado e conservado é perigoso para a saúde. Juan Carlos Mampaso, director xeral de SIGRE, lembra que un 10% dos ingresos en urxencias hospitalarias débense a un mal uso dos mesmos. O sistema de reciclaxe tamén serve para concienciar aos cidadáns de que hai que cumprir ben os tratamentos e fuxir da automedicación. Ter un botiquín en casa é necesario, pero débese xestionar de forma correcta. Para iso, é imprescindible seguir as indicacións do prospecto e, en caso de dúbida, como di o famoso anuncio, consulte ao seu farmacéutico.

A venda en Internet, cada vez máis frecuente, abriu a posibilidade de adquirir produtos sen garantías sanitarias. A etiqueta SIGRE forma parte do conxunto de símbolos e información que debe figurar por lei no envase. Se un medicamento non o leva, é un produto ilegal que pon en risco a saúde de quen o consome.

Medicamentos, SI; agullas, termómetros ou radiografías, NON

A conciencia cidadá ha crecido de forma progresiva na década de funcionamento do sistema. O 85% dos españois di coñecer o punto SIGRE, segundo unha recente sondaxe dos seus xestores. A última enquisa de fogares e medio ambiente (de 2008) do Instituto Nacional de Estatística (INE) indica que no 69,5% dos fogares españois aseguran reciclar medicamentos.

Img
Imaxe: Sigre

Como aínda hai marxe de mellora, non está de máis lembrar os seus fundamentos. Pódense depositar no colector SIGRE medicamentos co envase baleiro (frascos, blísters, bochas, tubos, caixas de cartón, etc.) e con restos de produto. Do que SIGRE recolle en peso, entre un 10% e un 15% son envases baleiros. Os responsables do sistema subliñan que o ideal sería entregar todo o medicamento no seu conxunto: non hai que usar os colectores de reciclaxe de papel, envases ou vidro, aínda que conteñan este tipo de materiais. Evítanse así situacións de risco na vía pública e garántese un correcto tratamento ambiental dos residuos.

Pola contra, non se deben levar ao momento SIGRE gasas, apósitos, agullas, obxectos cortantes (tiralas xunto co resto do lixo de orgánicos), termómetros, pilas ou radiografías (o mellor é levalos aos puntos limpos, e se non, ao lixo de orgánicos). Estes residuos impropios supoñen o 4% do total. Pode parecer pouco, pero hai que lembrar que durante a cadea do sistema hai bastante intervención humana, e manipular este tipo de residuos pon en risco a súa integridade.

De residuo a novos materiais e combustible

SIGRE recupera 6,20 quilos de residuos por cada mil habitantes ao mes na actualidadeEn 2001, unha sondaxe de SIGRE sinalaba que un 48% das persoas recoñecía tirar os medicamentos ao lixo. Na actualidade, devandita porcentaxe reduciuse ata o 4%. Os xestores do sistema aseguran que pasaron de recuperar 2,47 quilos de residuos por cada mil habitantes en 2003 ao mes a 6,20 quilos na actualidade. E que fan con estes residuos? Tres acciones principais:


  • Reciclar: os materiais do envase (cartón, plástico, vidro e metais) sepáranse para aproveitalos como materia prima para facer, por exemplo, novos envases.

  • Valorizar: algúns residuos mestúranse con outras sustancias para usalo como combustible en cementeiras. Este proceso, denominado valorización enerxética, empezouse a utilizar en 2009 co grupo Holcim.

  • Eliminar os residuos perigosos: os medicamentos considerados perigosos, basicamente os utilizados para tratamentos contra o cancro, elimínanse de acordo á normativa ambiental.


Na actualidade, segundo Mampaso, do total de residuos que reciben, un 69% se valoriza, “un proceso seguro que cumpre cos límites de emisións da UE”, un 30% recíclase e o un e pico por cento restante son os perigosos. O máximo responsable de SIGRE cre que nos próximos anos tenderase a aumentar a valorización.

E non, non se reutilizan, nin se envían ao Terceiro Mundo, como aínda podería pensar alguén. Fai dez anos, a Organización Mundial da Saúde (OMS) emitiu unhas directrices para abandonar esta práctica e evitar as súas posibles consecuencias negativas.

Un sistema con 21.000 farmacias pioneiro en Europa

Img
Imaxe: Sigre

SIGRE celebra na actualidade o seu décimo aniversario. En 2001, unha nova lei obrigaba a facerse cargo da reciclaxe dos envases. O sector farmacéutico pensou que a mellor maneira de cumprila era cun sistema específico. Na actualidade, segundo Mampaso, SIGRE dispón duns 50 empregados e un orzamento anual dun dez millóns de euros que asume na súa totalidade a industria: os consumidores non pagan por iso.

Os seus responsables aseguran que é pioneiro: salvo Portugal, Francia, Hungría e España, os medicamentos non teñen unha recollida selectiva noutros países. O seu funcionamento baséase na participación de todo o sector. A práctica totalidade das farmacias españolas (unhas 21.000) conta cun punto SIGRE de recollida. Este colector dispón de medidas de seguridade e, en principio, debe estar na zona de acceso público. Algúns establecementos, por cuestións de espazo, poden optar por deixalo na rebotica. Neste caso, o cidadán entrégallo ao farmacéutico. Se un consumidor localiza unha farmacia sen punto de recollida, pode contactar cos responsables de SIGRE.

O distribuidor que repón os medicamentos recolle os residuos e lévaos a un dos 140 almacéns da almacenista repartidos en toda España. Así se aproveita a viaxe (evítanse emisións de CO2 derivados do transporte), afórrase diñeiro e gáñase en seguridade.

Despois, un xestor autorizado lévao á planta de clasificación. Situada en Cerceda (A Coruña), é a primeira deste tipo creada en Europa (en 2003). Nela sepáranse os diversos tipos de residuos para o tres acciones citadas. En 2009 produciuse unha polémica por unha banda de residuos que se desviaron a vertedoiro no canto da reciclaxe. Os responsables de SIGRE recoñeceron o fallo e reforzaron o sistema, ademais de comezar a utilizar a valorización.

Os laboratorios, a través de SIGRE, comprométense tamén a facer os envases cada vez máis ecolóxicos. Neste dez anos reduciuse en máis dun 15% o peso dos residuos de medicamentos.

En canto aos desafíos de futuro, Mampaso sinala a automatización crecente do sistema, e sobre todo a maior implicación dos cidadáns, no “uso responsable do medicamento”, e de colectivos clave, como médicos, enfermeiras, nenos e novos.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións