Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Como aforrar enerxía en casa: consellos que benefician ao medio ambiente e ao peto

A aplicación de diversos consellos pode supor importantes reducións no consumo enerxético, co consecuente beneficio paira a contorna e a economía familiar
Por Alex Fernández Muerza 17 de Xullo de 2008
Img cerrar ventana
Imagen: Peter Burgess

Una das peticións máis populares nos focos de consumidores de CONSUMER EROSKI foi a referente ao aforro de enerxía paira combater o cambio climático. A preocupación non é paira menos: o consumo enerxético en España duplica ao rexistrado en 1975, a pesar de que a dependencia do exterior é case total, entre un 80 e 90%. E debido principalmente a este incremento, é un dos países que máis se afastou dos seus compromisos do Protocolo de Kyoto, ao superar a cantidade asumida de emisións de gases de efecto invernadoiro (GEI) nun 25%. Neste sentido, os consumidores son una parte importante non só do problema (cada fogar produce anualmente até cinco toneladas de CO2) senón tamén da solución. Pondo en práctica uns cantos consellos pódense lograr importantes reducións no consumo de enerxía, o que beneficia ao medio ambiente e, de paso, á economía doméstica.

Vivenda e transporte, grandes responsables do gasto enerxético

A vivenda e o transporte foron os sectores que máis incrementaron o consumo enerxético en España nos últimos anos: a casa e o coche privado levan case a partes iguais o 30% do consumo total de enerxía do país. No caso da vivenda, atribúeselle entre un 7 e un 9% da porcentaxe total de emisións de CO2.

/imgs/2008/07/pechar-ventana01.jpgPor iso, as institucións son cada vez máis esixentes para que as vivendas novas melloren a súa eficiencia enerxética: na actualidade diversa normativa pretende mellorar este apartado, como o Código Técnico de Edificación, o Regulamento de Instalacións Térmicas nos Edificios (RITE) ou a Certificación de Eficiencia Enerxética de Edificios. Pola súa banda, o consumidor pode esixir que a memoria de calidades dispoña de información sobre o seu consumo enerxético.

A casa e o coche privado levan case a partes iguais o 30% do consumo total de enerxía do país

Desta maneira, aplicando sistemas de carácter activo e pasivo pódense rebaixar as emisións de GEI á metade sen que supoña un esforzo excesivo. Por exemplo, una boa orientación da vivenda, a colocación dun bo illamento en paredes, teitos e xanelas, así como a utilización dalgunhas tecnoloxías paira aforrar enerxía ou enerxías renovables son medidas que axudan a conseguir aforros considerables, non só na vivenda particular, senón tamén na zona que corresponde á comunidade de veciños. Neste sentido, a aplicación de técnicas bioclimáticas ou a construción das denominadas casas de enerxía cero supoñen un avance importante na loita contra o cambio climático.

En canto ao coche privado, representa aproximadamente a metade da enerxía que consumen as familias españolas. Paira reducir este gasto tamén se pode incidir en varios aspectos, como a compra de coches máis eficientes (cada vez son máis as marcas que inclúen a etiqueta voluntaria de eficiencia enerxética) e cunha menor emisión de CO2; o uso dunha condución eficiente, ou compartir coche e garaxe. E por suposto, andar, ir en bicicleta ou utilizar o transporte público sempre que se poida.

Como aforrar en climatización e lixo

Segundo o Instituto paira a Diversificación e Aforro da Enerxía (IDAE), a calefacción e a auga quente sanitaria (ACS) supoñen un 67% do consumo enerxético dos fogares españois. En concreto, quentar a vivenda require de media case a metade do gasto enerxético, aínda que depende do clima de cada zona, xa que un 14% das vivendas españolas non ten calefacción.

A forma máis (eco)lóxica de aforrar enerxía é reducindo o seu consumo. Neste caso, non se debe abusar da calefacción: una vivenda a 20º ofrece o suficiente confort, e os dormitorios poden estar mesmo a entre tres e cinco graos menos. Por cada grao que se baixa o termostato afórrase entre o 1 e o 3% da factura eléctrica. Tampouco é necesario ter a calefacción todo o día acendida, e moito menos de noite: cunhas poucas horas, e tras haber ventilado a casa e pechar as xanelas, é suficiente.

/imgs/2008/07/lampara-halogena01.jpgAsí mesmo, non é recomendable cubrir os radiadores nin colocar ningún obxecto ao seu lado, xa que dificulta a difusión do aire quente. Por outra banda, un mantemento adecuado da caldeira individual pode aforrar até un 15% de enerxía.

A tecnoloxía, e en concreto o uso de sistemas de enerxía renovable, tamén pode axudar a reducir o consumo de calefacción, auga quente e climatización en xeral. As válvulas termostáticas en radiadores e os termostatos programables amortízanse rápido ao lograr aforros de entre un 8 e un 13%. As bombas de calor achegan climatización integral: aire acondicionado no verán e calor no inverno e os coñecidos como “inverters” poden aforrar entre un 30 e un 40% respecto dos equipos convencionais máis baratos. A tecnoloxía solar pode proporcionar auga quente aforrando até un 40% de enerxía de gas ou electricidade paira tal fin.

A calefacción e a auga quente sanitaria supoñen un 67% do consumo enerxético dos fogares españois

En canto ao aire acondicionado, o seu uso racional pode supor tamén importantes aforros e reducir o seu impacto ambiental. Paira iso, convén non usalo nas horas de máis calor, senón á primeira hora da mañá, pechar as xanelas ou cortinas paira evitar perdas e non deixalo acendido no modo “sleep” ou “caseta by” porque, do mesmo xeito que outros electrodomésticos, facelo leva un custo enerxético considerable.

E non só desde o fogar pódense asumir criterios ecolóxicos de aforro, senón tamén nas oficinas. Un exemplo do aforro que pode significar o uso responsable do aire acondicionado está a dalo o Ministerio de Industria, Turismo e Comercio. Nesta institución asumiuse una campaña, de maneira que a temperatura interior das súas dependencias non sexa inferior a 24 graos. Os responsables do IDAE calculan que por cada grao que suban neste Ministerio aforrarán uns 6.000 euros mensuais.

Como reducir o consumo de electrodomésticos e iluminación

Desde 1994, os electrodomésticos vendidos en España levan unhas etiquetas que indican a súa eficiencia enerxética. Desta maneira, os consumidores poden elixir os que requiren menos enerxía. Aínda que adoitan ser máis caros, tamén se amortizan en menos de catro anos. Por iso, despois da súa vida media (dez anos), conséguese un aforro dun 74,7% do consumo eléctrico total con respecto ao consumo dun electrodoméstico non eficiente.

Agora ben, non todos os electrodomésticos consumen igual, polo que convén coñecer as súas características e como aforrar con eles. Así, os frigoríficos e conxeladores requiren case o 19% da electricidade consumida nos fogares españois. Por iso, é recomendable compralos de tamaño apropiado ás nosas necesidades e que leven etiquetas máis esixentes que a clase A, que se aprobaron especificamente paira estes electrodomésticos: A+ (consumo inferior ao 42%) e A++ (o máis eficiente, cun consumo inferior ao 30%).

/imgs/2008/07/cociña-nevera01.jpgPola súa banda, tamén axuda a posta en práctica de diversos hábitos, como situar o aparello nun lugar fresco e ventilado, manter limpa a parte traseira, descongelar antes de que a capa de xeo alcance tres milímetros de espesor, cambiar as gomas das portas se non pechan hermeticamente e abrilo o menos posible, evitar introducir alimentos quentes, descongelar os alimentos no frigorífico paira obter ganancias gratuítas de frío, e manter a temperatura do frigorífico entre 3º a 5º graos, e o conxelador entre -18 e -15º graos.

Despois do frigorífico, o televisor é o aparello que máis enerxía consome no conxunto dos fogares españois. Neste apartado, os televisores planos, cuxas vendas e tamaño aumentan cada ano, son uns grandes “vampiros enerxéticos“. Así mesmo, incorporan un gas, denominado trifluoruro de nitróxeno, de efecto invernadoiro 17.000 veces máis potente que o CO2 e que pode quedar na atmosfera durante 550 anos.

Un electrodoméstico eficiente pode conseguir durante a súa vida un aforro dun 74,7% do consumo eléctrico total

A lavadora é o seguinte na lista dos que máis consumen. Entre o 80 e o 90% da enerxía que utilizan estas máquinas destínana a quentar a auga. Por iso, é moi importante recorrer aos programas en frío ou de menor temperatura posible, que adoitan ser os máis apropiados paira a maioría das coadas.

Así mesmo, outros consellos importantes son o emprego de lavadoras con etiqueta de clase A e sonda de auga paira reducir o uso deste líquido ou das denominadas lavadoras bitérmicas; aproveitar ao máximo a súa capacidade ou cando menos, usar aparellos con programas de media carga; centrifugar e secar a roupa ao sol paira evitar o emprego de secadoras; e usar descalcificantes e manter limpo o filtro. Se se trata dunha secadora o máis recomendable é adquirir una de gas e no caso de que sexa eléctrica, de clase A, aproveitando ao máximo a súa capacidade e cos programas máis adecuados.

O lavalouzas é outro electrodoméstico cada vez máis habitual nos fogares españois: una cuarta parte dispón dun. Aínda que require o 2% do gasto eléctrico, tamén pode resultar máis económico que lavar os pratos a man con auga quente, sempre que se sigan os mesmos consellos que no caso da lavadora. E si prefírese o lavado a man, un bo hábito é encher o fregadero con auga e un pouco de xabón paira non ter a billa aberta.

O cociñado de alimentos tamén leva una boa parte da enerxía, en forma de electricidade ou gas natural (11%). Levando aos práctica consellos como os seguintes pódese aforrar case un 30% deste consumo: cociñar con recipientes cuxo fondo sexa maior que o fogón; tapar as cacerolas; preferir fornos de clase A e abrir a súa porta xusto o necesario; usar pota exprés; se se utilizan placas eléctricas, desconectalas uns minutos antes da cocción, e se a cociña é de gas, reducir o lume cando se estea fervendo o alimento.

Pola súa banda, os pequenos electrodomésticos que producen calor (ferro, tostadora ou secador de pelo) dan lugar a consumos importantes, polo que convén reducir no posible o seu uso e aproveitalos ao máximo. E paira o resto de aparellos, como abrelatas, exprimidores ou teléfonos, os que non necesitan electricidade cumpren a súa mesma función.

No entanto, algúns destes aparellos son recomendables: utilizar un microondas en lugar dun forno convencional aforra tempo e entre un 60 e 70% de enerxía. En canto á maquinilla eléctrica de afeitar, pode consumir menos enerxía que o afeitado manual, dependendo do tempo que estea a correr a auga quente da billa.

E paira os equipos audiovisuais e ofimáticos hai que aplicar os mesmos consellos que paira o resto de aparellos: elixir os máis eficientes, evitar a “caseta by”, ou apagalos se non se vai a usar. Por exemplo, una televisión consome en modo de espera o 15% do seu consumo en funcionamento. En canto aos computadores, pódese facer un uso máis ecolóxico dos mesmos, e así por exemplo, recoméndase apagar o monitor si non se vai a usar en máis de 20 minutos e todo o PC en caso de non utilizalo máis de dúas horas. Así mesmo, as novas tecnoloxías tamén poden axudar a reducir enerxía, como utilizar contadores intelixentes, ou facturación por correo electrónico