Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Medio ambiente

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Invasión do mexillón cebra en España

Produce graves efectos ecolóxicos e económicos e xa se atopa presente en nove comunidades autónomas


O mexillón cebra (Dreissena polymorpha) é un molusco bivalvo de auga doce non comestible, resistente tamén en augas salobres, que se caracteriza pola súa rápida propagación e a súa gran facilidade para reproducirse. Natural dos mares Negro e Caspio, a navegación fluvial e o transporte marítimo de mercadorías posibilitou a súa expansión a numerosas zonas acuáticas de América do Norte e Europa, provocando graves efectos ecolóxicos e económicos. Por exemplo, nos Grandes Lagos norteamericanos alcanzou a cifra de 750.000 individuos por metro cadrado.

En EEUU, a presenza deste bivalvo invasor ha causado nun dez anos perdas por valor duns 1.600 millóns de eurosEspaña non conseguiu escaparse da invasión do mexillón cebra: En 2001 detectábase a súa presenza en Cataluña, no baixo Ebro, e na actualidade logrou instalarse en nove comunidades autónomas. En só cinco anos, este bivalvo ha colonizado espazos naturais como Flix (Tarragona), os encoros de Mequinenza e Ribarroja, en Aragón, e mesmo apareceron larvas no Ebro ao seu paso por Zaragoza capital.

Ademais do Ebro, a conca do Júcar tamén está a ser afectada: En setembro de 2005 detectáronse os primeiros exemplares no pantano de Sitjar, en Onda (Castelló). Recentemente, a Confederación Hidrográfica do Ebro (CHE) confirmaba que xa hai exemplares adultos na presa de Sobrón (Burgos) e no salto hidroeléctrico de Puentelarrá (Áraba). Así mesmo, inspeccións preliminares sinalan que xa se estendeu aos encoros aragoneses de Tranquera e Maidevera e ao navarro de Monteagudo. E non se descarta que xa se atope en augas do Segura.

Ecoloxistas en Acción advirte de que as poboacións de mexillón cebra producen unha grave diminución do fitoplancto disolto, alteran a composición dos fondos e augas fluviais, e afectan en maior ou menor grao ás especies presentes nos ríos, destacando o seu efecto sobre os bivalvos autóctonos, como a Margaritifera auricularia, en perigo de extinción e para a que podería significar a súa desaparición.

Así mesmo, sinala o grupo ecoloxista, o mexillón cebra afecta a todo tipo de construcións hidráulicas, causando graves perdas económicas. En EEUU, a presenza deste bivalvo invasor ha causado nun dez anos perdas por valor duns 1.600 millóns de euros, segundo datos da Sociedade Española de Malacología (SEM). Así mesmo, ao acumularse varias capas desta especie invasora, supoñen tamén un perigo para os bañistas ao ter valvas cortantes.

Diversas localidades españolas están a sufrir xa os seus efectos: Por exemplo, o pequeno municipio zaragozano de Fayón tivo que substituír a súa infraestrutura hidráulica cun custo de 400.000 euros. A central nuclear de Ascó tamén tivo os seus problemas, e segundo os expertos, a central de Garoña, moi preto de Sobrón, probablemente teña que chegar a enfrontarse a esta especie invasora. Fontes da SEM tamén advirten de que a posta en marcha do Plan Hidrolóxico Nacional sen as debidas precaucións pode supor a expansión do mexillón cebra a outras concas hidrográficas mediterráneas. Pola súa banda, a asociación ecoloxista ARCA considera que deberían paralizarse as obras de infraestrutura de abastecemento de auga en Cantabria coñecidas como “bitrasvase Ebro-Besaya-Pas”, aínda que desde a consellería de Medio Ambiente desta comunidade non se ve polo momento necesario.

Como combater ao mexillón cebra

Recentemente, a Confederación Hidrográfica do Júcar prohibía a navegación no tramo do río Magro entre a súa confluencia co río Mijares e o muro da presa do encoro de Forata, para evitar a extensión do mexillón cebra a outras zonas. Pola súa banda, a ministra de Medio Ambiente, Cristina Carbona afirmou que se traballa coas administracións autonómicas para intervir na pesca fluvial.

Segundo a SEM, os diversos métodos manuais, químicos, termais ou por ondas de radio empregados para erradicar esta especie unha vez introducida son moi custosos e non sempre resultan satisfactorios para a conservación dos ecosistemas, polo que a prevención e protección da natureza autóctona é esencial. Ademais, débese ter especial coidado coa limpeza da superficie das embarcacións e o material de pesca, e evitar que algúns pescadores sigan utilizando este molusco como cebo barato.

Así mesmo, Ecoloxistas en Acción propón seguir o exemplo doutros países mediante a creación dun centro de detección e control desta especie, coordinado polo Ministerio de Medio Ambiente, para centralizar a información e as actuacións das administracións. En calquera caso, os cidadáns tamén poden participar activamente, avisando ao Departamento de Medio Ambiente da Comunidade Autónoma onde se detecte ou ao Servizo de Protección da Natureza da Garda Civil (SEPRONA).

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións