Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Medio ambiente

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Os paxaros do teu barrio desaparecen

Aves comúns como gorriones, golondrinas ou paspallás están a desaparecer en España nos últimos anos

img_perdiz roja hd_

Aves comúns como o gorrión, a golondrina ou o paspallás están a desaparecer das cidades e dos campos en España, nalgúns casos de maneira preocupante. Así o afirma unha investigación realizada durante os últimos 20 anos e baseada en ciencia cidadá. Este artigo sinala que as aves comúns urbanas e rurais desaparecen, como nos afecta e que podemos facer e de que forma detectouse este declive.

As aves comúns urbanas e rurais desaparecen

Img perdiz roja
Imaxe: Gabi Sierra

Máis de 64 millóns de exemplares de aves comúns desapareceron en España desde 1996. Así o sinala o estudo SACRE, coordinado pola organización conservacionista SÉ/BirdLife. Segundo os responsables do informe, “non se trata de especies escurridizas ou de rarezas, senón de paxaros comúns de barrio e de campo de cultivo“. É o caso da golondrina común, cuxa poboación caeu máis dun 44%, cunhas perdas que alcanzan os 13 millóns de exemplares.

Máis de 64 millóns de exemplares de aves comúns desapareceron en España desde 1996A magnitude do declive dalgunhas das especies analizadas (un total de 39) “podería ser razón suficiente para catalogalas como especies en perigo nunha próxima revisión do ‘Libro Vermello de Especies Ameazadas‘”. O esborralle de exemplares supera o 50% nos últimos 20 anos no sisón común (71,73%); o paspallás común (61,63%); o alcaudón real (56,65%); e o escribano cerrillo (50,46%). Noutros casos, o declive en torno ao 30%, entre elas do peneireiro vulgar, o pito real, a perdiz vermella ou a golondrina común, podería facelas engrosar na lista de aves cualificadas como “vulnerables”.

As principais especies do medio urbano tampouco o teñen fácil. Os datos do estudo sinalan en conxunto un declive do 18%. “A perda de millóns de exemplares de aves tan próximas a nós como o gorrión común ou os vencejos orixinan esta situación”, destaca o coordinador de Seguimento de SÉ/BirdLife Juan Carlos do Moral. Agora ben, segundo este experto, a diminución de efectivos está especialmente concentrada no medio rural.

Entre as razóns deste declive, Do Moral destaca a intensificación agraria traducida na eliminación de lindes, a xeneralización dos monocultivos ou a extensión do uso de numerosos produtos fitosanitarios: “Os herbicidas fulminan aos insectos (como ás abellas) e iso elimina toda a vida básica, que logo dá para comer a numerosos micromamíferos e aves pequenas”.

Img golondrina
Imaxe: Jose Manuel Arcos

Algunhas especies, con todo, experimentaron un repunte “en ocasións, significativo” nas dúas décadas de estudo. Son paxaros que viven en contornas forestais, como o piquituerto común, a curruca capirotada, o trepador azul ou a pomba torcaz. Outras especies, como o arrendajo común, o petirrojo europeo ou o ruiseñor común, seguen tamén esta tendencia.

O aumento poboacional destas aves esconde unha paradoxal situación, subliñan os expertos de SÉ/BirdLife. A intensificación das zonas agrarias máis produtivas, apoiadas polos fondos da Política Agraria Común (PAC) da Unión Europea (UE), provocou a deterioración dos sistemas agrarios de alto valor natural, como os prados e pastos de montaña ou dehesas. O abandono de moitos pobos e a perda de usos tradicionais do campo están a romper o equilibrio nos ecosistemas, ademais de aumentar o risco de incendios forestais, ao posuír as novas paisaxes abundancia de matogueira.

Como nos afecta e que podemos facer

A desaparición dos paxaros comúns, en definitiva a perda de biodiversidade, aféctanos de diferentes formas. Segundo Do Moral, “non só é un sentimento de tristeza porque xa só ves bloques de edificios, senón que se salgues da nosa contorna, provoca que todos os sistemas naturais se distorsionen”.

Por iso, destaca este especialista, é imprescindible que “os cidadáns nos concienciemos e esixamos máis calidade nos sistemas de explotación e alimenticios, mobilicémonos contra os produtos agrarios que non sexan adecuados, apoiemos ás entidades que denuncian malas prácticas e realicemos un modo de vida máis sustentable”.

Img alcaudon real
Imaxe: Felipe González

Como se detectou o declive de aves comúns

O programa SACRE baséase na denominada “ciencia cidadá”, é dicir, voluntarios que recompilan datos de acordo a unhas pautas científicas. Neste caso contouse co apoio dun mil voluntarios e o seu labor en máis de 18.000 xornadas de campo. A cada voluntario asígnaselle unha zona que visita de forma periódica. Dentro dela, e cada ano, muestrea 20 puntos concretos. Debe deterse cinco minutos en cada un e rexistrar o que ve. O programa conta cunha versión adaptada ás cidades, onde cada voluntario muestrea 10 puntos. Esta tarefa, que antes se facía de maneira manual, facilitouse na actualidade co uso dunha app para móbil.

Etiquetas:

aves biodiversidade

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións