Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Medio ambiente

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Reciclaxe: estas son as accións que melloran o futuro do mundo

Reciclar os envases e residuos de plástico, vidro, papel ou metal permite reaprovechar os materiais e, ademais, aforra auga e enerxía. Pero non é a única resposta para coidar o medio ambiente

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Xoves, 05 de Marzo de 2020
Envases para reciclar en economía circular Imaxe: Getty Images

Dar unha segunda vida aos envases e produtos do día a día é un xesto sinxelo que diminúe o consumo de novos recursos, a contaminación do aire e da auga ou o gasto de enerxía. Producir unha lata con materiais reciclados reduce un 95 % a enerxía utilizada, mentres que fabricar papel reciclado diminúe o consumo de enerxía e auga nun 62 % e 86 %, respectivamente. O obxectivo en Europa é que, para 2025, recíclese un mínimo do 65 % de todos os residuos de envases. Con todo, reciclar non pode ser a única solución para reducir a gran cantidade de residuos que xeramos. Contámolo a continuación.

A parte teórica da reciclaxe témola cada ano un pouco máis interiorizada e integrada nos nosos hábitos diarios, aínda que aínda queda moito por facer: o colector azul para papel e cartón, o amarelo para os envases, o verde para o vidro e o orgánico no marrón. Pero que ocorre despois de botalo ao colector de reciclaxe? Ao depositar un envase no cubo, “ponse en marcha un círculo perfecto”, explican desde Ecovidrio, a entidade sen ánimo de lucro que se encarga da reciclaxe de vidro dun só uso en España. Dunha botella reciclada pódese extraer outra exactamente igual, que manteña as propiedades orixinais. E, ademais, pódese reciclar infinitas veces.

Este proceso iníciase cando os envases se depositan no seu correspondente colector: o iglú verde. E os datos apuntan a que en España esta parte coñecémola ben: 8 de cada 10 españois afirman que separan sempre os envases de vidro. Despois, centos de camións recollen eses residuos e lévanos a unha planta de reciclaxe, onde se separan, límpanse e se trituran en pequenos fragmentos para despois fundilos e volver producir envases.

reciclar envases vidrio
Imaxe: ThreeMilesPerHour

O ciclo de transformación dos envases de plástico é similar, como contan desde Ecoembes, entidade encargada da reciclaxe de envases de plástico e de papel e cartón. No mercado, os envases reciclables débense identificar o símbolo do punto verde. “Os cidadáns compramos os produtos envasados e separámolos correctamente para depositalos no seu colector correspondente, o amarelo no caso de envases de plástico, latas e briks”, comentan. Despois, cada concello encárgase de recollelos e transportalos ás plantas de reciclaxe, onde se separan segundo a natureza do material e transfórmanse en materia prima para fabricar novos produtos.

A elaboración de produtos a partir de elementos reciclados achega moitos máis beneficios ambientais que se se producisen desde cero, contan desde Ecoembes. Non só afórrase en nova materia prima, senón tamén en auga e enerxía, diminuíndo a pegada ambiental de fabricalo. Para facernos unha idea, producir unha lata con materiais reciclados reduce un 95 % a enerxía utilizada, mentres que fabricar papel reciclado baixa o consumo de enerxía e auga nun 62 % e 86 %, respectivamente. A isto debemos sumar que certos materiais, como o vidro, poden ser reciclados de forma ilimitada sen perder calidade, polo que o aforro de recursos e enerxía multiplícase. Así, en lugar de favorecer un modelo de consumo baseado en usar e tirar, foméntase un modelo máis sustentable: a economía circular.

Reciclaxe como acción mitigante

A cantidade de envases producidos e utilizados, e os seus consecuentes residuos, non deixan de aumentar. Por sorte, a preocupación social e política sobre a súa correcta xestión crece tamén. En maio de 2018, a Comisión Europea marcou uns novos obxectivos en materia de reciclaxe que os Estados membros deben alcanzar nos próximos anos. Entre outras metas, débese garantir a reciclaxe dun mínimo do 65 % de todos os residuos de envases para 2025.

Con este fin, a Unión Europea (UE) busca garantir que as materias primas que forman estes residuos son recicladas e reutilizadas, o que permite avanzar cara a unha economía circular na que se empreguen os recursos naturais de forma racional e eficiente.

Os países da UE están a dar pasos cara a adiante para conseguir estes obxectivos. Os últimos datos de Eurostat sobre a taxa de reciclaxe de envases na Unión Europea, pertencentes a 2016, sitúan a media dos 28 países nun 67,2 %. Segundo datos de Ecoembes, en España reciclouse en 2018 o 78,8 % dos envases (1.453.123 de toneladas); en concreto, reciclamos o 75,8 % dos envases de plástico, o 85,4 % dos metálicos e o 80 % dos de papel e cartón.

Devolver o envase ou depositalo no colector?

Para cumprir cos obxectivos marcados por Europa en materia de reciclaxe debemos contar con sistemas de xestión de residuos apropiados. Algunhas organizacións queren recuperar a opción de devolver o envase usado á tenda como se facía anos atrás. É o chamado Sistema de Depósito, Devolución e Retorno, coñecido tamén polas súas siglas SDDR. Neste método de xestión de residuos os responsables de pór no mercado os envases cobran un depósito por cada un aos demais axentes da cadea: desde os distribuidores ata o consumidor final. É dicir, ao adquirir o produto, o consumidor paga un extra polo envase, que só recupera se o leva á máquina de devolución.

Esta práctica, que funcionaba en España nos anos oitenta, realízase en máis de 40 rexións do mundo e, para moitas institucións, como Ecoembes, non é unha verdadeira solución: “Os envases só representan o 8 % do total dos residuos que xeramos e, deles, só o 1,5 % como moito poderíanse recoller cun sistema SDDR”, argumentan. Por tanto, alcanzar os obxectivos da UE pasa por estender de maneira xeneralizada ao resto de residuos un modelo xa consolidado como o da recollida selectiva, igual que se fai cos envases ou co vidro.

Coinciden desde Ecovidrio: “O sistema de colector é o máis estendido en Europa e no mundo, e é o que teñen 8 dos 10 países con mellores taxas de reciclaxe de envases de vidro en Europa”. Ao seu xuízo, o SDDR “non é o sistema máis adecuado para o noso país nestes momentos, á vista dos bos resultados que conseguimos nestes 20 anos co actual modelo”. E apuntan a que a maior parte dos cidadáns xa teñen o hábito de levalo ao colector verde.

Os supermercados na xestión de residuos

Nos comercios, España parte dun sistema de xestión que funcionou ben nos últimos anos. Segundo Aurelio do Piñeiro, director xeral da Asociación de Cadeas Españolas de Supermercados (ACES), “nos países que optaron no seu momento por este sistema configurouse un esquema dobre: SDDR para uns determinados envases e un sistema colectivo de xestión para o resto”. De tal forma, no caso de que se implantase en España, habería que manter o actual sistema para os envases non incluídos no sistema SDDR. “Cremos que existen outras medidas e percorrido para incrementar os datos de reciclaxe, como a mellora de recuperación nas plantas de selección tanto en cantidade como en calidade”, asegura Do Piñeiro.

“A implementación do SDDR tería un altísimo custo para envasadores e comercios e xeraría un incremento do prezo dos produtos”, coincide Idoia Marquiegui, directora de Medio Ambiente, Calidade e Seguridade Alimentaria da Asociación Nacional de Grandes Empresas de Distribución (ANGED). Ademais do impacto económico, o uso do SDDR levaría un aumento das rutas loxísticas, posto que non reutiliza, senón que recicla os envases, co consecuente incremento de emisións de CO2, explica a experta.

Sexa como sexa, reciclar é clave para reducir a gran cantidade de refugallos que se producen na actualidade, pero non debería ser nosa primeira opción. A orde das coñecidas como tres erres é importante: primeiro debemos reducir o noso consumo, despois reutilizar eses envases que xa compramos e, logo, chegaría a quenda de reciclalos cando xa non poidan sernos útiles de ningún modo.

Etiquetas:

reciclaxe

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións