Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Un novo método avalía o risco ambiental das balsas que conteñen líquidos contaminantes

Esta ferramenta podería proporcionar información práctica para evitar catástrofes ecolóxicas
Por mediatrader 25 de Decembro de 2008

Investigadores da Universidade Jaume I (Castelló) crearon un Índice de Risco Ambiental das balsas de lixiviados , líquidos contaminantes procedentes de vertedoiros ou plantas de compostaxe que están preto de canles fluviais, segundo o Servizo de Información e Noticias Científicas (SINC). O obxectivo desta ferramenta é determinar o perigo ambiental e protexer a contorna.

En España, o 20% das balsas de terra ou formigón que almacenan lixiviados están preto dunha canle. Isto supón un risco ambiental importante se a balsa rompe, erosiona ou o seu contido soborda. Os principais perigos que poden sufrir as 87 balsas contabilizadas en 2006 que existen no territorio español son as fugas de líquidos contaminados por fallos de impermeabilización e a rotura do dique da balsa.

“Estes líquidos adoitan conter unha alta carga contaminante (produtos químicos, metais pesados, etc.) polo que o seu almacenamento sempre entraña riscos ambientais xa que, se unha destas balsas rompe, o lixiviado pode ser vertido ao medio, pode alcanzar factores ambientais sensibles e provocar un serio impacto ambiental”, explica Francisco J. Colomer, autor principal do estudo e investigador do departamento de Enxeñaría Mecánica e Construción da citada universidade.

O Índice de Risco Ambiental valora con indicadores cuantitativos o risco das balsas sobre o medio ambiente. Pero para cuantificar a magnitude do perigo, é necesario “coñecer os parámetros de seguridade da balsa, as características morfológicas e xeométricas e a presenza de factores ambientais na zona inundable”, sinala Colomer.

Entre estes parámetros destacan a posibilidade de erosión dos noiros, o tipo de impermeabilización, o factor de seguridade do noiro e a posibilidade de rebosamiento por precipitacións intensas. Outro aspecto importante é “o efecto da avalancha de lixiviados en caso de rotura da balsa, cuxos parámetros representativos serían a forma en que avanzaría o fluxo canle abaixo e o poder contaminante dos lixiviados”, destaca o investigador.

A ferramenta tamén permite estimar a superficie afectada por un alude de lixiviados e as súas consecuencias, mentres que as metodoloxías anteriores só valoraban unha parte do risco ambiental dos vertedoiros. Así, o índice valorará o risco sen buscar datos históricos de accidentes nin escenarios, referencias necesarias en metodoloxías tradicionais.

Evitar catástrofes

Os investigadores aplicaron a nova metodoloxía a oito balsas de lixiviados (dúas plantas de compostaxe, dous vertedoiros de rexeitamentos, un vertedoiro de residuos perigosos, un vertedoiro de residuos industriais non perigosos, e dous vertedoiros de residuos sólidos urbanos), e determinaron que un valor menor de 0,025 (sobre 1) implica baixo risco ambiental. Se a balsa supera este valor, non estará dentro das marxes de seguridade, polo que se debería “modificar o deseño ou cambiar o seu emprazamento” para evitar unha catástrofe ecolóxica.

As balsas con maior risco ambiental sitúanse a menos de 2.000 metros dalgunha canle de auga. Nestes casos, de producirse unha rotura do dique, os lixiviados chegarían ata a auga e contaminaríana.