Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Seguridade activa e pasiva dun vehículo

Axuda a reducir o risco de accidente e minimizar as consecuencias dunha sinistro
Por EROSKI Consumer 28 de Marzo de 2006

As estradas españolas rexistraron o ano pasado un descenso do 5,3% no número de accidentes mortais. Segundo datos da Dirección Xeral de Tráfico, fronte aos 3.036 sinistros destas características ocorridos en 2004, as estatísticas recolleron un total de 2.875 en 2005. Paira continuar esta tendencia e ante o elevado número de accidentes que aínda se producen, os fabricantes de vehículos apostan polos dispositivos de seguridade activa e pasiva, que permiten diminuír o risco de accidente e minimizar as súas consecuencias nos ocupantes. Freos ABS, airbag ou sistemas de control de estabilidade son algúns dos elementos que xogan un papel fundamental ante unha colisión, polo que os condutores esixen que todos os vehículos leven de serie este tipo de dispositivos e reclaman que as medidas de seguridade non sexan consideradas un ben de luxo que encareza o automóbil, senón una necesidade paira salvar vidas.

Seguridade activa

Os vehículos tenden a ser cada vez máis rápidos, pero tamén máis seguros. O obxectivo é reducir o número de accidentes na estrada grazas a un equipamento específico que confire estabilidade aos turismos e diminúe o risco de colisión. É o que se coñece como Seguridade Activa, un termo que engloba os dispositivos sobre os que o condutor pode actuar directamente:

  • Sistema de freado: detén o vehículo e evita o bloqueo das rodas (ABS).
  • Sistema de suspensión: garante a estabilidade durante a condución.
  • Sistema de dirección: fai virar as rodas de acordo ao xiro do volante.
  • Sistema de climatización: proporciona a temperatura adecuada durante a marcha.
  • Pneumáticos: o seu debuxo é garantía de agarre, mesmo en situacións climatolóxicas adversas.
  • Sistema de iluminación: permite ao condutor ver e ser visto.
  • Motor e caixa de cambios: fan posible adaptar a velocidade ás circunstancias da estrada.
  • Sistema de control de estabilidade: evita o envorco do vehículo grazas ao denominado sistema ESP.

Seguridade activa

A seguridade activa está pensada paira garantir o bo funcionamento dun vehículo en movemento e responder ás ordes do condutor. Precisamente, a pericia ao volante deste e a precaución son as claves paira evitar un sinistro, a condición de que o automóbil responda como lle pide o usuario. Segundo un informe do Real Automóbil Club de Cataluña (RACC), moitos accidentes dos que se rexistran nas estradas europeas son ocasionados pola deficiente seguridade activa dos vehículos. “Así, por exemplo, resulta perigoso cando un vehículo, debido a unha manobra brusca paira esquivar un obstáculo, patina e non pode ser controlado polo condutor”, advirte o estudo.

Por segundo ano consecutivo, en 2005 diminuíu o número de falecidos en accidentes de estrada. Dos 4.029 rexistrados en 2003 (3.443 sinistros), pasouse a 3.511 en 2004 (3.036 sinistros) e 3.329 en 2005 (2.875 sinistros). Con todo, de acordo aos datos elaborados pola Dirección Xeral de Tráfico, o accidente máis frecuente foi, como en anos anteriores, a saída de vía do vehículo (39%), mentres que as causas foron, por esta orde, a distracción, a velocidade e as manobras antirreglamentarias. Todos estes datos revelan que o condutor é aínda o principal responsable dos sinistros e pon de manifesto a necesaria intervención en materia de seguridade activa paira dotar ao usuario dos mecanismos suficientes que lle axuden a reducir o risco de colisión.

Elementos de seguridade pasiva

O Instituto Universitario de Investigación do Automóbil (INSIA) define a Seguridade Pasiva como aquela “encamiñada a minimizar as consecuencias sobre o pasaxeiro no caso de que se produza un accidente”. Neste sentido, asegura que constitúe un campo de investigación moi amplo e lembra como “sistemas que hoxe en día se atopan en moitos dos vehículos que se venden, levaron una gran cantidade de anos de estudo e desenvolvemento por parte dos laboratorios e fabricantes antes da súa comercialización a gran escala”. Neste grupo atópanse moitos dos dispositivos de obrigado uso na actualidade, pero cuxa implantación nos vehículos foi progresiva e, nalgúns casos, lenta:

  • Cinto de seguridade: imprescindible en caso de impacto, evita que os ocupantes saian despedidos fóra do vehículo.
  • Airbag: bolsa de aire que se infla en milésimas de segundo e diminúe o contacto dos ocupantes do vehículo cos elementos do interior.
  • Repousacabezas: frea o movemento do pescozo en caso de accidente e evita lesións cervicais. Debe estar colocado a un máximo de catro centímetros da cabeza.
  • Interiores ergonómicos: conseguen que o condutor circule dunha maneira máis cómoda e estea máis atento ao que ocorre na estrada.

Paira Luís Martínez, director da Unidade de Biomecánica do INSIA, todos estes elementos son fundamentais nun vehículo, aínda que recoñece que na seguridade pasiva “hai dous aspectos aínda máis importantes, que son a estrutura ou carrozaría e os sistemas de deformación programada”. Ambos afectan á protección dos ocupantes e, segundo explica, “adoitan ofrecer bos resultados porque os fabricantes desenvolven sistemas máis seguros que o mínimo exixible paira ser homologados”. Ademais, recalca a importancia de someter os vehículos a ensaios paira comprobar como se comporta a carrozaría fronte a distintos tipos de impacto frontal, lateral, traseiro ou envorco e revela que os resultados destas probas son fundamentais “porque nelas rompen os coches tratando de reproducir os accidentes que se producen nas estradas e compróbase o nivel de protección que ofrecen tanto aos ocupantes como aos peóns”.

Esixencias aos fabricantes

En 1995, os ensaios realizados con vehículos xeneralizáronse e xurdiu o Programa Europeo de Avaliación de Vehículos Novos, EuroNCAP, un sistema baseado en diversas probas de choque, cuxos resultados axudaron a mellorar de maneira considerable a seguridade dos ocupantes, dos peóns e dos sistemas de retención paira os nenos. Mediante un sistema homologado de estrelas, o usuario pode facerse una idea da seguridade que ofrece un automóbil: se se outorga una estrela a un vehículo, a seguridade será baixa, mentres que se se lle outorgan cinco, significará que ese coche ofrece a máxima protección. “Desta forma -afirman desde o RACC-, os fabricantes aumentaron os seus esforzos en equipar aos seus modelos cada vez con máis e mellores sistemas, o que sen dúbida beneficia na redución dos accidentes e a súa gravidade”.

Grazas a estas probas, algúns dispositivos antes considerados un ben de luxo, como o airbag, convertéronse nun equipamento de serie paira a mellora da seguridade, polo que moitas voces reclaman que outros dispositivos, como o ESP (control de estabilidade), estean tamén incluídos de serie en todos os vehículos, máis aínda cando, recalca Antonio Javier Lucas, “demostrouse que evitan accidentes e mortes”. En concreto, segundo datos da Asociación Española de Fabricantes de Automóbiles e Camións (ANFAC), dos coches que se comercializan no país, só un 48,7% teñen de serie sistema ESP, fronte ao sistema antibloqueo de freada ABS, co que xa contan o 100% dos automóbiles:

SistemasAno 1995Ano 2005
ABS 48,4 % 100,0 %
Airbag condutor 53,6 % 100,0 %
Airbag pasaxeiro 21,8 % 96,0 %
Airbag lateral 77,0 %
Control electrónico de estabilidade 48,7 %

A principal reclamación aos fabricantes de coches é, por tanto, que inclúan de serie todos estes elementos de seguridade,

A principal reclamación aos fabricantes de coches é que inclúan de serie todos estes elementos de seguridade

,posto que nos casos nos que isto non é así a instalación dos sistemas supón un sobrecusto que o usuario non sempre está disposto a afrontar debido, explica Antonio Javier Lucas, a que o IVE destes sistemas é o dun produto de luxo. “Cando falamos de sistemas de seguridade que funcionan, debería exporse una redución do IVE, porque eses sistemas están a demostrar que salvan vidas e deberíanse pór en todos os coches de serie. De feito, desde a Comisión Europea, preténdese potenciar estes equipamentos e que os coches saian xa ao mercado con estes sistemas”, agrega.

Ademais, os condutores defenden a necesidade de que os vendedores dos concesionarios informen os compradores sobre os sistemas de seguridade que inclúe un vehículo, xa que os usuarios coñecen os sistemas de seguridade nun 17% dos casos polo que lles contan os vendedores e nun 38% polo que len nas revistas, explica Lucas. Doutra banda, insiste na importancia de instruír ao condutor no manexo correcto dos sistemas de seguridade. “Os custos, a información e a formación son os tres alicerces básicos. Se a seguridade non se traballa de forma conxunta, non se consegue nada”, advirte.