Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Atención sanitaria

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

A atención sanitaria a inmigrantes

O idioma, as desigualdades de xénero e a súa distinta percepción da enfermidade dificultan a asistencia sanitaria aos máis de tres millóns de estranxeiros que residen en España

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 21 de Novembro de 2006
img_inmi_portada

Os últimos datos fornecidos polo Instituto Nacional de Estatística falan de tres millóns e medio de estranxeiros residentes en España, unha poboación que, en termos xerais, é novo e sa, segundo aseguran os expertos. Con todo, na fase inicial do seu asentamento, presentan problemas sanitarios vinculados á súa condición (procedencia de países en desenvolvemento, ou situación de vida precaria), especialmente parasitosis, hepatite víricas, tuberculose ou complicacións sexuais e reprodutivas.

Img inmigrantes2
É neste primeiro momento cando cobra maior importancia recibir atención sanitaria de calidade, que é accesible nas mesmas condicións que para a poboación española. Con todo, non sempre é fácil poder fornecela xa que existen barreiras que dificultan este labor, como o idioma, as desigualdades de xénero e a distinta percepción que ten este colectivo acerca da enfermidade. En opinión dos expertos sanitarios consultados, é necesario realizar un labor de concienciación entre a poboación inmigrante para que vixíe a súa saúde e, especialmente, a dos seus fillos.

Enfermidades psicosomáticas

Os inmigrantes gozan de boa saúde. Son unha poboación nova e sa, con poucos achaques e que padece as mesmas enfermidades que os españois, aínda que é certo que en hospitais e consultas tamén se atenden patoloxías pouco frecuentes en España. Estas enfermidades veñen derivadas do seu lugar de orixe ou das condicións socioeconómicas nas que viven á súa chegada ao noso país. As máis frecuentes son diversas parasitosis (paludismo, esquistomatosis ou enfermidade de Chagas) e hepatite víricas. Ademais, é posible a aparición de tuberculose, sida, así como complicacións reprodutivas e sexuais, a haino que sumar unha elevada incidencia de accidentes laborais e de problemas psicolóxicos derivados do desgaste psíquico ao que están sometidos. De feito, este último factor é fundamental, e Rogelio López Vélez, da Unidade de Medicamento Tropical e Parasitología Clínica do Servizo de Enfermidades Infecciosas do Hospital Ramón e Cajal, de Madrid, sinala que a raíz de moitos dos problemas de saúde desta poboación son de natureza psicosomática, produto da súa propia situación.

A poboación inmigrante adoita ser nova e sa, aínda que non son raros os casos de parasitosis, enfermidades infecciosas e psicosomáticas

Tendo en conta os datos do INE, que sinalan que en España viven tres millóns e medio de estranxeiros, cando segundo o censo de 1981 non chegaban aos douscentos mil, a saúde dos inmigrantes converteuse nun aspecto fundamental para o sistema asistencial sanitario. Pero como abordar a atención sanitaria a estes pacientes? É fácil chegar a este colectivo cada vez máis numeroso?

Aínda que o sistema sanitario español adoptou o principio de universalidade e o inmigrante recibe a mesma atención que a poboación española, non son poucas as dificultades ás que se enfrontan os profesionais da saúde para atendelos. Entre outras razóns, porque a súa percepción da saúde e da enfermidade, así como da asistencia sanitaria, difire por completo da dun español debido ao menor desenvolvemento socioeconómico da súa sociedade de orixe e á falta de atención sanitaria que existe en tales lugares. Outros escollos que deben sortearse a diario nos centros de saúde son o idioma ou as desigualdades de xénero.
Adaptación mutua

A asistencia médica que reciben os inmigrantes en España é, en xeral, dunha elevada calidade, pero o máis importante para atender correctamente a estes pacientes, segundo sinala López Vélez, e recoñece tamén Francisco Martos, xerente do hospital Punta de Europa, de Alxeciras, é ter en conta non só os aspectos médico-sanitarios, senón tamén os psicolóxicos, socioeconómicos e culturais porque o que determina o estado de saúde da poboación inmigrante son as condicións socioeconómicas nas que viven ao chegar ao noso país.

Debido precisamente a estes condicionantes, enténdese como fundamental que a poboación reciba unha atención especial nas súas primeiras etapas de estancia, cando teñen que adaptarse a un mundo descoñecido, un mundo que tamén debe adaptarse a unha realidade que cambia ás alancadas. A chegada masiva de inmigrantes a España fai necesario reformularse o funcionamento dos servizos asistenciais, entre os que destaca o servizo sanitario.

O sistema de saúde español vén adaptándose aos poucos aos novos tempos, aseguran os expertos consultados. Tamén ás necesidades expostas por este colectivo, con programas de atención especial á súa problemática, posta ao día de calendarios vacunales para nenos e adultos.

Diversos centros inclúen servizos de asistencia específicos para este colectivo, como o Hopital Neno Jesús, de Madrid, cuxa sección de Pediatría Social conta con programas de atención ás minorías étnicas que comprende tamén a atención temperá dos inmigrantes no novo contexto social, a avaliación médica dos nenos procedentes de adopción ou inmigración internacional, que ás veces presentan determinadas patoloxías que requiren especialización e suficientes recursos para ser diagnosticadas.

Tamén os recentemente chegados a España deben adaptarse ao funcionamento do servizo de atención sanitaria, sistema que a maior parte descoñece xa que proveñen de países nos que o acceso aos sistemas de saúde estáballes practicamente vedado. Por este motivo, segundo sinala López Vélez, os inmigrantes non adoitan utilizar correctamente os servizos de saúde que teñen ao seu alcance e descoñecen a posibilidade de acudir a médicos de atención primaria, polo que habitualmente recorren ás Urxencias dos hospitais, onde se lles informa das prestacións médicas a que teñen dereito. Ademais, resúltalles complicado realizar trámites cos que non están familiarizados, como a petición de cita médica ou a solicitude de diversas probas. O obxectivo do sistema de saúde español é que os inmigrantes acudan aos médicos de primaria para que estes poidan realizar o seu adecuado seguimento, que utilicen o sistema de saúde e benefíciense deste do mesmo xeito que a poboación española.

Volven patoloxías erradicadas?

Img medicos3
Falouse moito das enfermidades reemergentes, de se a poboación inmigrante pode introducir patoloxías que diminuíran a súa incidencia nos países desenvolvidos, como a tuberculose ou o paludismo. Que hai de certo en todo iso? Segundo un estudo da Universidade do Medicamento da Inmigración e Tropical do Hospital de Mataró, nos inmigrantes que fai menos de tres anos que residen en España detéctase un maior número de enfermidades importadas do seu país de orixe, pero o risco de transmisión á poboación española é pouco probable, xa que estas patoloxías están ligadas á pobreza e a marxinación na que vive este colectivo.

Non son da mesma opinión os servizos de saúde da comunidade autónoma de Canarias, desbordado pola chegada de centos de inmigrantes case a diario, unha poboación que en ocasións padece enfermidades e patoloxías diferentes. Segundo as autoridades sanitarias, detectáronse casos de sida, sífilis, enfermidades tropicais, tuberculoses e hepatites B e C no 30% dos inmigrantes aos que se someteu a análises.

Con todo, segundo os datos do Instituto Universitario sobre migracións da Universidade Pontificia de Comiñas, non pode falarse de introdución de novas enfermidades en España ou do rebrote doutras que xa se daban por desaparecidas, posto que os inmigrantes que chegan ao noso país son, polo xeral, «sans e novos».

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións