Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

A marxinación e a pobreza deterioran o estado de saúde dos inmigrantes en España

Os médicos esixen a integración do colectivo no sistema público

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Luns, 06deMaiode2002

Moitos inmigrantes non chegan enfermos, senón que enferman en España. A súa saúde deteriórase por mor da marxinación, pobreza, soidade e hacinamiento en que ven obrigados a sobrevivir, cando alcanzan o seu destino. Os médicos de atención primaria, organizados ao redor da sociedade española de médicos de familia e medicamento comunitario (Semfyc) están convencidos diso. Contra o que poida crerse, non emigran os máis débiles, senón os máis fortes, os que gozan de mellor estado de saúde e contan con maiores recursos tanto económicos como intelectuais.

Semfyc, que aglutina a máis de 10.000 profesionais, elaborou una das primeiras radiografías sobre o fenómeno da inmigración en España. O traballo, titulado “A atención ao inmigrante: do aluvión á solución razoable”, é un documento que senta as bases paira a mellora da atención sanitaria ao colectivo. Supón “un programa de máximos”, encamiñado a lograr a “integración plena e sen trabas” dos estranxeiros no sistema de saúde. “Trátase de algo tan sinxelo como facilitar que os inmigrantes accedan á sanidade pública como calquera outro cidadán”, resume a doutora Carmen Guijo, coordinadora de Cruz Vermella en Logroño e coñecedora de excepción do fenómeno migratorio.

O Goberno admite que existen en España preto de 300.000 inmigrantes en situación non regularizada, aínda que as organizacións non gobernamentais calculan que son uns 400.000. Pese ao incremento dos últimos anos, as cifras aínda distan moito das rexistradas noutros países da Unión Europea. Alemaña acolle a case sete millóns de estranxeiros, e Francia, a catro. España, porta natural de África, é o segundo país da Unión con menor porcentaxe de inmigrantes, por detrás de Grecia. Por cada un que acolle, hai case dous españois que residen fóra do seu país.

Problemas de adaptación

Médicos de atención primaria constataron que as afeccións que presentan son, con frecuencia, as mesmas que padece a poboación autóctona. As “doenzas importadas” non representan un problema de saúde. A experiencia vén demostrando que é “ínfima” a repercusión das enfermidades tropicais e doutras como a tuberculose sobre a saúde pública.

O asunto que realmente preocupa á comunidade médica en relación cos inmigrantes é o referido ás enfermidades xeradas por problemas de adaptación. A saúde mental do colectivo converteuse nun dos principais retos do sistema sanitario, segundo recoñecen o psiquiatra Javier García-Campayo, do hospital Universitario Miguel Servet, e a súa colega Concepción San Carrillo, do hospital San Jorge, de Huesca.

Ambos os profesionais constataron cinco tipos de afeccións psiquiátricas entre a poboación emigrante. O cadro máis común adoita ser a tensión postraumática, que se desencadea pola “discriminación racial, o desemprego” e a difícil relación do colectivo coa Administración.

Outros males como a ansiedade e a depresión orixínanse polos procesos de adaptación ao medio. O historial clínico dos inmigrantes que chegan empuxados por razóns económicas tamén recolle episodios de malestar psicolóxico (somatización), e mesmo de esquizofrenia e paranoia.

A aparición de novos males ligados á cultura dos pacientes completa a ficha médica do colectivo. “Son enfermidades non coñecidas en Occidente, típicas de grupos étnicos, que paira nós son difíciles de diagnosticar e tratar”, explican os psiquiatras.

A alta prevalencia de trastornos psicolóxicos débese a un cúmulo de circunstancias, segundo explica a doutora Carmen Guijo. Á ruptura familiar que leva o fenómeno migratorio, únense as moitas ilusións que rompen co descubrimento de que o que ofrece o país de acollida non é o que se soñaba. “Acceden a traballos de risco, xeralmente na construción e a agricultura. As súas condicións laborais son tan precarias que, se enferman, néganse a coller una baixa. Quen non se estresa nunha situación así?”, pregúntase.

Un “longo camiño”

A organización Médicos do Mundo ofrece asistencia socio-sanitaria aos estranxeiros durante as súas primeiras semanas de estancia en España. Os equipos de saúde mental desta asociación tamén constataron o crecemento dos trastornos de adaptación que se deu entre o colectivo. “A emigración é por si mesma una situación de tensión”, apostila o doutor José Xullo Pardo, que atende nun destes centros.

Os médicos de familia creen que o sistema de saúde presenta múltiples carencias na atención primaria ao emigrante. De todas elas, a que require una saída mais “urxente” é, segundo a doutora Guijo, a referente á necesidade de formar aos médicos en novas habilidades.

“Atopámonos ao comezo dun camiño que será longo”, sinala o informe de Semfyc. “Estamos na fase de recepción, que implica sentimentos de decepción tanto no inmigrante, que non ve cumpridas as súas expectativas básicas, como na poboación receptora, que se enfronta a un problema creado en gran medida por unha inadecuada política de inmigración. Está nas nosas mans que a inmigración supoña un enriquecemento cultural e social e un beneficio económico paira todos”, engade o estudo.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións