Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Investigación médica

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

A oxitocina

A liberación de oxitocina durante o parto e despois do orgasmo exerce un extraordinario bloqueo da tensión e énchenos de tenrura

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Mércores, 22 de Novembro de 2006
img_beso_portada

Podemos pensar como románticos, pero sentimos como seres vivos. O namoramento parte dun proceso bioquímico que se inicia na cortiza cerebral e proxéctase ao sistema endocrino. As feromonas, arroupadas por sutís mesturas de perfume, acaban excitando as nosas paixóns máis baixas ata que, consumado o orgasmo, aparece a oxitocina; con ela, esa profunda conciencia de pertenza ao outro e que, desde tempos inmemoriais, bautizamos coa palabra amor.

Talvez sexa a máis nobre das nosas hormonas, a máis privilexiada. O organismo humano a segrega tras o orgasmo e o parto e, cando cosquillea polas nosas veas, quedamos convertidos en xoguetes arrebatados de tenrura. A oxitocina descubriuse en 1953 e relacionoulla por entón cos patróns sexuais e de afecto. Consígnaa hippy de «facer o amor e non a guerra» non era, pois, tan inxenua como parece posto que un exercicio sexual regular predispone os nosos corpos hormonados máis ao amor que ao odio.

Todo flechazo filtra un certo veleno na nosa pel. Unha persoa en particular convértese da noite para o día no centro de toda atención. As feromonas, sustancias volátiles que cada persoa desprende de maneira invisible, alteran a propia química e desencadean respostas fisiológicas tales como a secreción de fluídos lubricantes, a dilatación ou a erección xenital. Nesta fase experiméntanse reaccións de excitación e desexo que perturban a razón. Un rostro, un peiteado, un determinado vestido, unha postura, unha determinada forma de falar ou de rir parécennos a cousa máis fascinante do mundo e non temos sentidos para nada máis. A maxia, con todo, é tan invisible como certa. Estimulada polas feromonas, a feniletilamina instrúe a produción masiva de dopamina ou norepidefrina, anfetaminas cerebrais que producen unha sensación de desasosego.

O bo humor, a risa e os pensamentos positivos estimulan en certa medida unha liberación de oxitocina.

A respiración acelérase e unha suor case imperceptible pronúnciase en axilas e ínguas. O mesmo cerebro reclama un certo control e, entón, empezamos a segregar endorfinas e encefalinas que permiten unha sensación de paz, calma e seguridade, á vez que estimulan toda sorte de fantasías. Expertos italianos da Universidade de Pavía demostraron cuan inestable é esta situación de namoramento, que nos fai durmir pouco, comer menos e pensar constantemente na outra persoa ata culminar o proceso, no mellor (que non frecuente) dos casos, cunha relación sexual. Entón, a oxitocina liberada durante o orgasmo acaba por pór as cousas no seu sitio.

Neuropéptido

A oxitocina é unha hormona de función estimulante. A súa liberación durante o orgasmo acaba exercendo un sensacional bloqueo da tensión. Trátase dun neuropéptido sintetizado por células nerviosas no núcleo paraventricular do hipotálamo para ser transportada de inmediato á neurohipófisis, desde onde aborda o torrente sanguíneo. A mesma oxitocina que no parto causa que o leite suba aos seos da nai, estimula no recentemente nacido a succión reflicte da mamila. Tamén estimula os xenitais e a distensión do pescozo uterino (reflexo de Ferguson).

No transcurso do orgasmo, a oxitocina estimula a circulación do esperma e a contracción da musculatura pelviana feminina co dobre fin de causar pracer e asegurar a reprodución. Cando en 1953 o estadounidense Vincent Du Vigneaud puxo o nome de oxitocina a un péptido curto que contiña 9 residuos de aminoácidos e unha ponte disulfuro entre dúas metades de cistina en posición 1 e 6, probou tamén de sintetizar a dita sustancia, polo que obtivo, dous anos máis tarde, o premio Nobel de Medicamento.

Base de confianza

O equipo de Ernest Fehr (Universidade de Zúric, Suíza) profundou nos efectos da oxitocina sobre o comportamento, chegando á conclusión de que niveis elevados de oxitocina no sangue melloran capacidade dos individuos para confiar noutras persoas. «A oxitocina é capaz de promover a actividade social e axuda a superar o temor á traizón». Fehr asegura que vivimos nunha contorna social no que a felicidade se impón sen que sexamos capaces de producir suficiente oxitocina de forma natural.

Os investigadores helvéticos, no entanto, descubriron que o bo humor e a risa, xunto aos pensamentos positivos, estimulan en certa medida unha liberación de oxitocina suficiente para conseguir un clima de confianza en relación cos demais.
Como actividades proclives á química hormonal da oxitocina, os científicos aconsellan fuxir da crítica sistemática, fomentar un clima agradable ao redor das persoas coas que se convive, exhibir valores sociais como a tolerancia, o respecto ou o agradecemento, desenvolver a empatía, rir e gozar da vida.

En Escocia, en cambio, investigadores da Universidade de Edimburgo investigaron con ratos a fin de pescudar que ocorre coa oxitocina tras a súa liberación no transcurso do orgasmo. Ás 48 horas do orgasmo os niveis de oxitocina permanecen aínda con valores elevados e os ratos móstranse sumamente fieis lle e apegados, unidos como nun vínculo para sempre… Pero ao cabo duns meses ou un ano de separación, con niveis sensiblemente máis baixos, perden todo respecto.

DOCE RESIGNACIÓN

Pode unha caixa de bombóns conseguir a mesma oxitocina derivada dun orgasmo satisfactorio? Para queixume dos románticos, todo apunta a que si… Na Universidade de Pittsburgh, os farmacólogos Janet Amico e Regis Vollmer pescudaron que a oxitocina está tamén detrás da adicción a doces, lambetadas e chocolate. Empregando de novo ratas de laboratorio, ambos os farmacólogos descubriron que os animais con menor taxa de oxitocina no sangue desenvolvían un apetito especial polas dietas ricas en glicosa e, mediante o seu consumo, reproducían as condutas maternais propias de animais cun bo nivel de oxitocina (e sen necesidade de tomar parte en actos sexuais).

O malo, apuntan os investigadores, é que a saciedade se perde e os animais quedan enganchados nunha dependencia permanente de doces. Non é ningún segredo tampouco que o chocolate, alimento rico en feniletilamina, axuda a suplir as carencias de oxitocina debidas a unha abstinencia sexual, ou que un exercicio físico regular permite liberacións de adrenalina e serotonina que disimulan o que en verdade falta. Amico e Vollmer non han extrapolado aínda o seu experimento animal na clínica humana, pero advirten xa do perigo de que niveis anormais e indetectados de oxitocina estean detrás de moitas síndromes metabólicos e obesidades.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións