Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Psicoloxía e saúde mental

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

A saúde física do enfermo mental

Estes pacientes rexistran taxas máis elevadas de hipertensión, obesidade, diabetes e enfermidades do aparello respiratorio

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Venres, 13deXuñode2008
Img soledad Imaxe: David Mas

A saúde física dos enfermos mentais, segundo apuntan os especialistas, é deficiente; tanto que rexistran maior mortalidade asociada. Tamén se observan dificultades en canto ao seu diagnóstico, tratamento e seguimento, circunstancias que empeoran se a persoa afectada é de sexo feminino. Consciente diso, un nutrido grupo especialistas de atención primaria e psiquiatría analizou cales son os principais retos que expón esta problemática.

No encontro auspiciado pola Sociedade Española de Psiquiatría (SEP) e a Sociedade Española de Médicos de Atención Primaria (SEMERGEN) celebrado recentemente en Sitges (Barcelona), e que reuniu a máis de 250 especialistas, ademais de debater temas como a depresión a longo prazo, as adiccións de onte e hoxe, o seguimento do paciente con trastorno mental grave e a coordinación entre o médico de familia e o psiquiatra, profundouse, sobre todo, na relación entre saúde física e saúde mental, e as diferenzas de xénero na enfermidade mental.

Una das conclusións ás que se chegou é que os enfermos mentais teñen una menor calidade de vida que o resto da poboación e una maior prevalencia en problemas de saúde como a hipertensión, a obesidade, a diabetes e enfermidades respiratorias.

Saúde física

Os enfermos mentais mostran una maior morbimortalidad ante os problemas físicos, seguen peor os tratamentos e, como resultado, redúcese en aproximadamente un 20% a súa esperanza de vida. Un exemplo: en EE.UU. falecen máis enfermos mentais por problemas asociados a eventos cardíacos ou diabetes que por mor de suicidio. Ante este problema, os expertos insisten nunha maior coordinación entre o nivel primario de asistencia e o especialista, cunha única historia clínica informatizada que permita un mellor seguimento do paciente, una xestión máis adecuada dos recursos dispoñibles que evite o duplicado de exames complementarios-, un mellor control da medicación así como do cumprimento do tratamento.

En EE.UU. falecen máis enfermos mentais por problemas asociados a eventos cardíacos ou diabetes que por suicidio
Segundo algunhas investigacións, a diabetes é frecuente entre pacientes esquizofrénicos -un de cada cinco- que ademais teñen o dobre de probabilidade de desenvolver a enfermidade que o resto da poboación. Segundo os expertos, o estilo de vida dos pacientes é un factor a ter en conta, xa que non se caracterizan, en xeral, por seguir una dieta adecuada nin por realizar exercicio de forma regular.

Ademais, tamén hai que ter en conta o tratamento que deben seguir os enfermos mentais, que adoita levar asociados efectos secundarios nada despreciables. Así, os neurolépticos (antipsicóticos) poden favorecer a aparición da diabetes ou agravar os seus síntomas. Por todo iso, o encontro de psiquiatras e médicos de atención primaria concluíu que é necesario vixiar mellor o aspecto físico dos enfermos mentais.

Rumbos por xénero

As enfermidades mentais levan asociada una carga significativa de morbilidad e discapacidade. Esta discapacidade afecta en maior grao a quen sofren tres ou máis de tres trastornos asociados, e son as mulleres o grupo de poboación máis afectado. Segundo datos da Organización Mundial da Saúde (OMS), estímase que os trastornos depresivos representan o 41,9 % dos casos de discapacidade por trastorno neuropsiquiátricos entre as mulleres, mentres que en homes causan o 29,3%. Os principais problemas de saúde mental na terceira idade son a depresión, a demencia e as síndromes orgánicas cerebrais que, ao mesmo tempo, afectan maioritariamente a mulleres.

Da mesma maneira, segundo o informe da OMS, o 80% dos 50 millóns de persoas afectadas por conflitos, desastres e desprazamentos son mulleres e nenos. Os casos nos que a violencia contra as mulleres prevalece durante toda a vida oscilan entre un 16% e un 50%, e polo menos una de cada cinco sofre violacións ou intentos de violacións ao longo da súa vida. Si a todos estes factores súmanse pobreza, fame ou exceso de traballo, entre outros, non é difícil entender a razón do mal estado da saúde mental das mulleres.

A pesar de todos estes datos, desde atención primaria tamén existen rumbos que prexudican ás pacientes. Os médicos teñen maior tendencia a diagnosticar depresión a mulleres que a homes, aínda que os dous mostren a mesma sintomatología. En canto ao tratamento, a probabilidade de que a unha muller se lle recete un fármaco psicotrópico -que altera o estado de ánimo- é maior. A diferenza de xénero tamén se dá na procura de axuda ante un problema psicolóxico; a muller solicítaa directamente ao seu médico de familia, mentres que o home faio directamente ao especialista en saúde mental.

MENS SA IN CORPORE SAN

Img abrazo1

Os expertos están de acordo en que una boa saúde emocional ten repercusións positivas no plano físico. Ademais, engaden que, a pesar de que tamén sofren de problemas mentais, as persoas emocionalmente sas teñen maior control sobre os seus pensamentos, sentimentos e comportamentos, que as fai máis resistentes e máis capaces de actuar fronte a problemas ou situacións de tensións. Aínda que certos niveis de tensións son beneficiosos, cando o organismo é incapaz de xestionalo e adaptarse á situación negativa, parece evidente que pode contribuír á aparición, xa non só de patoloxías mentais, senón tamén físicas.

Desta maneira, cada vez son máis os estudos que relacionan a tensión con disfuncións cardiovasculares, respiratorias, do sistema inmunológico e hormonal. Por exemplo, existen evidencias que asocian a tensión coa fibromialxia e, mesmo, coa aparición de certos tipos de cancro como o de mama. A tensión emocional, segundo resultados de anteriores estudos, pode provocar una isquemia coronaria polo aumento da demanda de osíxeno, da frecuencia cardíaca e a tensión arterial. Así mesmo, evidenciouse que, ante situacións deste tipo, increméntase a agregación de plaquetas que pode inducir á formación de trombos e dar lugar a unha obstrución das arterias coronarias.

Aprender a expresar os sentimentos de forma adecuada, pensar antes de actuar, concentrarse nas cousas positivas da vida e coidarse mediante dieta sa, exercicio de forma regular e o descanso necesario, son, segundo os especialistas, os primeiros pasos paira lidar coas emocións. De todos os xeitos, poida que resulte conveniente consultar ao médico de familia para que axude a atopar o tipo de tratamento máis adecuado.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións