Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Atención sanitaria

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Centros de día para maiores dependentes

A familia cun ancián ao seu cargo pode optar por este recurso asistencial atendido por persoal especializado

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Venres, 20deNovembrode2009

Boa parte dos centros de día para maiores están desocupados. A crise económica explicaría esta circunstancia. Ademais, o sector, caracterizado por unha disparidade de modelos, non sempre responde as necesidades dos usuarios. Convén que estes centros se especialicen en distintos perfís para garantir a atención que precisan e prestar apoio, á vez, ao coidador non profesional.

Os centros de día para maiores sufriron un importante pau debido á crise económica. Pero ademais, este declive explicaríase polo descoñecemento dos servizos que ofrecen e o seu recente posta en marcha en certas comunidades autónomas. A Federación Empresarial de Asistencia á Dependencia (FED) informou este ano de que o nivel de ocupación apenas alcanza o 60%.

CONSUMER EROSKI, nunha ampla análise realizada en 2007, estudou 134 centros de día para persoas maiores dependentes situados na Coruña, Áraba, Alacante, Asturias, Barcelona, Cantabria, Córdoba, Granada, Guipúzcoa, Madrid, Málaga, Murcia, Navarra, Sevilla, Valencia, Valladolid, Biscaia e Zaragoza. De acordo cos resultados obtidos, os equipamentos de atención diúrna de persoas dependentes lograron unha cualificación notable, aínda que o 60% tiña listas de espera e dúas de cada dez suspenderon.

Centros especializados

O principal segredo do éxito destes centros para maiores é que se adecuen a un tipo de usuario concreto. Así xorden centros especializados en anciáns dependentes desde o punto de vista cognitivo ou físico, un modelo que, entre outras, adoptou a Comunidade de Madrid.
Os centros especializados gañan en operatividade e en eficacia, a diferenza do que ocorre noutros que mesturan distintos perfís de usuarios, informa Javier Gómez, delegado nacional de centros de día da FED, secretario xeral da Asociación Madrileña de Residencias e Centros de Día da Terceira Idade (AMRTE) e responsable do Centro de Día Madrid.

Un centro de día debe ofrecer servizos de prevención, rehabilitación e mantemento da autonomía persoal

Os espazos que ofrecen aos usuarios e os seus familiares servizos eficaces e de calidade teñen un nivel alto de ocupación. Gómez achega un exemplo gráfico que permite entender por que perden efectividade cando se mestura a distintos tipos de usuarios. Basta con imaxinar a tres persoas maiores, unha enferma de Alzheimer (EA) leve, outra con EA avanzada e unha terceira que sufriu unha caída, a consecuencia da cal precisa rehabilitación física. Se comparten espazo, non se lles pode proporcionar a atención específica requirida en cada caso. Nun mesmo lugar convivirían pacientes con distintas fases de demencia e outros cun problema físico, que necesita un adestramento de rehabilitación. A especialización dos centros de día é fundamental tamén para decidir o perfil técnico dos profesionais que deben atender ao usuario.

Centro de día ou coidador?

Cando a familia debe decidir o tipo de asistencia, primeiro ha de saber que un centro de día ofrece un servizo preventivo, rehabilitador e mantedor da autonomía persoal, para mellorar as condicións de vida dos usuarios. O maior non ten que renunciar ao seu domicilio nin á súa contorna.

Outra das posibles solucións consiste en encomendar a unha persoa a atención no domicilio do ancián dependente. A desvantaxe neste caso é que, a miúdo, estes coidadores carecen da preparación técnica suficiente, sofren un desgaste enorme debido ao estreito control e continuos coidados que requiren os maiores e, no caso de ser un familiar, padecen unha gran tensión, desesperación, sentimentos de culpabilidade e unha terrible dor emocional ao comprobar como minguan as capacidades da súa ser querido.

Fronte a esta situación, os centros de día contan con diversos perfís de profesionais técnicos que apoian á persoa anciá para lograr o tres obxectivos citados: previr, rehabilitar e manter a autonomía persoal. A miúdo, non son o recurso final para os anciáns, senón un servizo intermedio entre a súa permanencia no domicilio e o seu ingreso definitivo nunha residencia. A constante vixilancia que garanten axuda a atrasar a institucionalización, pero non a impide.

En xeral dáse conta deste control aos familiares do usuario mediante a elaboración dun informe trimestral sobre a súa situación e seguimento, que se remite á familia. Os programas para maiores revísanse de forma continua e modifícanse e axustan en función das súas necesidades. Outra vantaxe é que non só procuran a mellora individual dos usuarios, con programas personalizados, senón que tamén participan en terapias grupales que lles permiten contactar con outros anciáns no seu mesma situación.

Por iso, aínda que ao principio móstrense reticentes, cando descobren que neles realizan actividades estimulantes, establecen relacións sociais e, á tardiña, regresan aos seus domicilios, ao final gozan. Os anciáns que permanecen no seu fogar, nalgúns casos, manteñen unhas limitadas relacións sociais e optan por non saír de casa. No centro de día, as actividades participativas que se lle expoñen contribúen a sacarlles do seu illamento.

SERVIZOS MÍNIMOS

Img abuelaImagen: Eggybird
Un dos principais temores das familias ao optar por un centro de día é o seu custo económico. Con todo, é un sector crecente que crea cada vez máis prazas concertadas. Só en Madrid, no ano 2000 había 1.000 prazas e, na actualidade, o Concello xa puxo a disposición da poboación 4.500, ás que se suma a oferta privada. Estas custan 882 euros ao mes, para usuarios con dependencia física, e 998 euros, se o ancián ten un perfil cognitivo, posto que se necesitan máis técnicos para asistirlle.

No resto de España o prezo de referencia son 1.000 euros mensuais. Por este custo, os servizos mínimos que se deberían ofrecer en calquera centro de día para maiores con problemas cognitivos son: servizo de transporte entre o domicilio e o centro, comedor (catro tomas ao día), control e seguimento das patoloxías con supervisión médica, terapia ocupacional, fisioterapia, atención psicolóxica, ximnasia de rehabilitación, actividades recreativas e sociais e actividades extra-centro, como visitas a un museo da cidade ou paseos por un parque. Outros servizos opcionais son os de podoloxía, barbaría e programas de respiro familiar.

APOIO Ao COIDADOR

O papel do coidador tamén é importante. Esta figura actúa como apoio aos centros de día e viceversa. Algunhas funcións que corresponden aos coidadores son: asegurarse de que os usuarios manteñen unhas pautas correctas de hixiene, acompañarlles ata o lugar de recollida, se o centro dispón de servizo de transporte, e esperarlles no mesmo punto ao final do día. Os centros, coñecedores do desgaste que supón o coidado dun ancián dependente, prestan axuda psicolóxica a coidadores e familiares. Algúns desenvolveron programas de formación e apoio, así como talleres de relaxación, de ioga e as denominadas unidades de respiro.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións