Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Cultivos celulares para loitar contra engúrralas

Diversas empresas elaboran compostos bioactivos que estimulan a produción de colágeno para manter unha pel nova
Por Malen Ruiz 11 de Decembro de 2007

Na procura de novos tratamentos para rexuvenecer a cara, un sector que xa move 1.000 millóns de euros anuais no mundo como o das empresas cosméticas e farmacéuticas están a ensaiar transplantes celulares a partir das propias células dos pacientes. Mentres tanto, as sustancias para encher engúrralas e reafirmar o óvalo arrasan entre as mulleres dos países desenvolvidos.

No difícil equilibrio que manteñen na actualidade a cosmética e os tratamentos médicos, as empresas que desenvolveron as sustancias utilizadas desde hai anos como recheos están a recorrer á biotecnoloxía para mellorar os seus produtos. Trátase de producir compostos bioactivos que estimulan directamente a actividade dos fibroblastos, as células da segunda capa da pel (dermis) que son as encargadas de producir o colágeno, compoñente clave da pel nova xunto a outra proteína, a elastina.

Millóns de fibroblastos

Unha empresa de EE.UU., Isolagen, deu o salto desde a cosmética á terapia e desenvolveu un proceso que utiliza os fibroblastos do paciente, segundo publica ‘Chemistry World’. Empézase extraendo unha sección de 16 mm2 de pel de detrás da orella, que se refrigera e mándase á empresa, onde se cultiva a pel obtendo millóns de novos fibroblastos. Despois de dous meses, aproximadamente, este material mándase ao médico da paciente en forma dun viario que contén, segundo a empresa, 20 millóns de fibroblastos.

Unha vez inxectadas na zona desexada, as células crean supostamente unha rede de colágeno que enche e reafirma a zona. E a publicidade da empresa anuncia que varios anos despois da extracción pódense utilizar de novo as mesmas células, máis novas xa que a paciente. O produto ten que superar os ensaios clínicos propios dun medicamento e está na fase II de ensaios.

O mercado do rexuvenecemento facial está repleto de produtos ineficaces pero que se venden, e doutros, como o botox, de eficacia temporal

Os expertos cren que esta é a dirección na que se move o mercado do rexuvenecemento facial, repleto de produtos ineficaces pero que se venden, e doutros, como o botox e o ácido hialurónico, que mostraron a súa eficacia temporal. A xerga deste sector está repleta de termos químicos, como non podía ser doutra maneira, e os fondos empregados na investigación son cada vez máis cuantiosos. E as vendas de botox, a toxina paralizante que xa todo o mundo coñece, alcanzan xa os 1.000 millóns de dólares anuais.

Os cosmocéuticos

Todo empezou hai 25 anos, co retinol, a forma endóxena da vitamina A, que se demostrou que atenuaba engúrralas en pacientes tratados de acne. Desde entón estanse comercializando como cosméticos produtos con precursores e variantes desta familia, procurando sempre que os produtos non sexan o suficiente fortes como para pasar a ser considerados medicamentos. O resultado, segundo os especialistas, é que a cantidade de ingrediente activo nos produtos cosméticos é pequena e que ademais fai falta formulalo de forma que penetre profundamente na pel, algo nada fácil porque a pel está feita precisamente para non deixar que penetre nada de fóra, como protección para o organismo.

Os cosméticos, ademais, teñen que resultar agradables aos sentidos, mentres que os medicamentos só teñen que cumprir a súa función, en palabras de Helen Knaggs, vicepresidenta de investigación e desenvolvemento na empresa NuSkin, de EE.UU., especializada en tratamentos antienvejecimiento. Outro experto, Wen Schroeder, presidente de Seki Cosmeticals, explica que existe unha fronteira ben delimitada entre os cosméticos e os medicamentos. “Para que se considere un cosmético, un produto debe de ter unicamente efectos temporais de camuflaxe. Non pode cambiar a estrutura ou a función do corpo humano”, engade.

Pero as ciencias adiantan e as empresas de cosmética queren aproveitarse diso sen que os seus produtos sexan considerados medicamentos, o que lles esixiría un proceso moi longo para comprobar a súa seguridade e a súa eficacia. «Moitas persoas na industria queren que estes produtos cosmocéuticos, como se lles chama, cosméticos que teñen efecto sobre a estrutura e a función, sexan catalogados por separado dos medicamentos e dos cosméticos. É un dos asuntos máis controvertidos na industria cosmética».

Os INYECTABLES

Img vacuna2Mención aparte no campo do rexuvenecemento facial merecen os produtos inyectables rellenadores de engurras. Estímase que o mercado mundial dos produtos rellenadores é de 450 millóns de dólares anuais, o que supón un incremento do 200% desde o ano 2000. Dos primeiros rellenadores, desenvolvidos en 1979 e 1981 a partir de colágeno de vaca, pasouse aos produtos baseados no ácido hialurónico, un polímero (longa cadea química) que foi desenvolvido con obxectivos médicos e que se pode unir a proteínas como o colágeno para formar unha matriz, unha estrutura de soporte.

Os rellenadores acedo hialurónico, con efectos a curto prazo pero eficaces e seguros nunha gran maioría dos pacientes, convertéronse nos máis populares. Algúns destes produtos mesmo parece que estimulan a produción de colágeno. Na procura de novas mesturas que os fagan máis efectivos e de maior duración xurdiu, por exemplo, un que contén a sustancia dos ósos (a hidroxiapatita de calcio) en forma de micro esferas nun xel, e que substitúe ao colágeno. Outros recentes recorren a outros compostos de tipo plástico introducidos en colágeno de vaca, que non ceden cando son atacados polas encimas da pel.