Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Problemas de saúde

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Estreñimiento crónico en idade avanzada

Este problema afecta aproximadamente ao 50% dos maiores de 65 anos e a miúdo non recibe a atención que se merece

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 27 de Febreiro de 2007
img_estr_portada

O estreñimiento non é unha enfermidade, é un síntoma. É o trastorno dixestivo máis común entre a poboación española e afecta, de maneira significativa, ás persoas maiores de 65 anos. Pero son poucos os que acoden ao especialista e na maioría dos casos adoitan automedicarse. Os datos indican que os laxantes, xunto co ácido acetilsalicílico, son os medicamentos de uso común máis consumidos polos cidadáns españois. E os últimos estudos revelan que unha alta porcentaxe de afectados mostran descontento polas poucas solucións dispoñibles e a súa insuficiente eficacia.

Na práctica clínica defínese estreñimiento crónico por dous razoamentos: que a defecación sexa de menos de tres deposiciones semanais ou que o esforzo defecatorio sexa excesivo, en máis do 25% das ocasións. Algúns pacientes declaran unha sensación de evacuación incompleta. Aínda que afecta a un gran número de persoas, e principalmente ao colectivo da terceira idade, dáselle pouca importancia e non se acode o suficiente á consulta. Por esta razón e pola automedicación que se deriva, os datos epidemiolóxicos nunca reflicten de forma veraz o alcance do problema.

Moitos afectados recorren ao autoconsumo chegando, mesmo, á utilización desmedida de laxantes. Os datos revelan que entre un 30% e un 50% dos maiores de 65 anos tómanos de maneira habitual ou esporádica. Segundo os expertos hai que empezar modificando os hábitos na alimentación, na inxesta de líquidos e no exercicio e, se non dá resultado, o especialista indicará o uso de laxantes durante un tempo limitado. O abuso destes medicamentos pode crear adicción, interferir na asimilación de certos nutrientes ademais de obstaculizar a capacidade do colon para contraerse.

Iguais con diferenzas

Coa vellez, o organismo sofre cambios no tracto intestinal que poden ocasionar alteracións. A motilidad (contraccións musculares organizadas que ocorren a todo o longo do tubo dixestivo) e o peristaltismo (función automática que mobiliza os alimentos a través do aparello dixestivo) do intestino delgado, coa idade, diminúen. Pero non diminúe só a cantidade de vellosidades senón tamén a funcionalidade das que permanecen intactas. Esta alteración ocasiona que a absorción de graxas, de hidratos de carbono, de vitaminas e minerais como o calcio e o magnesio, sexa, á parte de pobre, lenta. Ademais, tamén hai unha diminución do fluxo de sangue cara ao intestino groso, e por iso, a motilidad e o peristaltismo desta porción intestinal están diminuídos.

O abuso de laxantes pode crear adicción, interferir na asimilación de certos nutrientes ademais de obstaculizar a capacidade do colon para contraerse

Así mesmo, o sinal de impulso neuronal para a defecación perde intensidade e o esfínter anal interno perde ton. A suma destes factores xunto cos medicamentos, a deshidratación e unha dieta deficiente e pobre en fibra dá como resultado estreñimiento e ata unha impactación fecal. A valoración dos pacientes anciáns pode verse dificultada porque habitualmente os síntomas son vagos e poden representar máis dunha patoloxía crónica tales como apendicitis, presenza de cálculos biliares ou abdome agudo.

Novos datos sobre laxantes

Os laxantes teñen como función o baleirado intestinal e algúns, ademais, regular o ritmo defecatorio. Hai que usalos en situacións puntuais e baixo prescrición médica xa que todos eles poden ocasionar complicacións. Hipersensibilidad a excipientes que incorporan os laxantes, insuficiencia renal, cardíaca ou hepática, alteracións da absorción na mucosa intestinal ou con tratamentos de quimioterapia poden aumentar o risco de complicacións. Todos os laxantes están contraindicados en caso de obstrución ou sintomatología intestinal non diagnosticada (con dor, vómitos ou náuseas), igual que en casos de estenosis esofágica, pilórica ou ileal xa que poden ocasionar obstrución no tubo dixestivo.

Un estudo recente publicado a principios de 2007 en Alimentary Pharmacology and Therapeutics, realizado no servizo de Gastroenterología da Universidade de Alabama, EEUU, revela a seguridade do polietilenglicol 3350, usado habitualmente no estreñimiento ocasional, en tratamentos dun ano de duración. Cunha mostra de 311 pacientes dos que 117 eran maiores de 65 anos, os efectos secundarios a longo prazo resumíanse en problemas gastrointestinales moderados como diarreas, flatulencias e náuseas. Non se apreciaron cambios significativos nos electrolíticos en sangue, sobre todo en pacientes de máis idade, nin presenza de tolerancia ao medicamento (non había que usar unha maior cantidade para obter o mesmo efecto).

Noutros dous estudos simultáneos cuxos resultados completos se publicarán en marzo deste ano en The Canadian Journal of Gastroenterology e en Alimentary Pharmacology and Therapeutics conclúese que o estreñimiento crónico é un problema moi común na poboación xeral, e que os síntomas son frecuentemente severos e moi molestos, interferindo acusadamente na vida diaria dos afectados. No estudo canadense, ademais, un 75% dos pacientes afectados mostra descontento coas opcións tradicionais de tratamento pola súa pouca eficacia na resolución do problema.

MEDICAMENTOS QUE OBSTRUYEN

Segundo datos da Organización Mundial da Saúde (OMS), entre o 65% e o 90% dos anciáns toma algún tipo de medicamento. Son moitos os fármacos que se prescriben de forma habitual e que poden producir, como efecto secundario, estreñimiento en persoas de idade avanzada. Calcúlase que case o 50% dos maiores de 65 anos padece este problema. Os fármacos que favorecen o estreñimiento son diversos e moi numerosos, incluídos os considerados de uso común. Neste grupo inclúense os antiácidos que conteñen sales de aluminio, antiepilépticos, antiarrítmicos, antiparkinsonianos, ansiolíticos, antidepresivos tricíclicos e antipsicóticos, algúns medicamentos para tratar a hipertensión, suplementos vitamínicos (de calcio e ferro), fármacos para tratar as dislipemias e diuréticos se existe deshidratación previa.

Así mesmo, tratamentos con quimioterapia, ou a codeína, que se inclúe en jarabes para a tose, os antiinflamatorios non esteroideos (AINE) e a morfina son outros dos medicamentos que poden provocar tamén este molesto trastorno dixestivo. Nestes casos os fármacos afectan a actividade muscular e nerviosa no colon (intestino groso), que produce o atraso e a dificultade para o paso das feces. Segundo os expertos, trátase dun dos trastornos máis comúns entre a poboación española, como o corroboran os datos de estudos epidemiolóxicos recentes: preto do 20% dos españois sofre estreñimiento, dos cales o 35% son crónicos. O 75% son mulleres e o 40% ten máis de 65 anos.

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións