Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Atención sanitaria

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Federico Oppenheimer, xefe da Unidade de Transplante Renal do Hospital Clínic de Barcelona

Entre o 30% e o 40% dos pacientes con insuficiencia renal necesitan diálese ou un transplante de ril

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 24 de Xullo de 2012

Corazón e cerebro. Na actualidade, os médicos se esmeran en promover a prevención das enfermidades que atacan a estes órganos, como as doenzas cardiovasculares e as demencias. Pero que hai do ril? Parece o gran esquecido da prevención e, con todo, un número importante de persoas enferman cada ano deste órgano, ata o punto de que 4.500 necesitan un transplante renal e só poden acceder a el a metade, entre 2.200 e 2.400. Como coidar o ril? Como mellorar os resultados dos pacientes que se someten a un transplante? Cóntao nesta entrevista o experto Federico Oppenheimer, xefe da Unidade de Transplante Renal do Hospital Clínic de Barcelona, quen no II Congreso da Sociedade Española de Transplantes (SET) propuxo impulsar un Rexistro Científico Nacional de Transplantes de Ril a partir de leste mesmo ano, para así coñecer mellor a evolución clínica dos receptores dun ril e lograr maiores resultados.

Cantas persoas enferman cada ano de ril en España?

Polos datos dispoñibles en Cataluña, que son extrapolables ao resto de España, no ano 2008 necesitaron tratamento renal sustitutivo (eran persoas con insuficiencia renal crónica terminal) un total de 990 pacientes, é dicir, o equivalente a 134 persoas por cada millón de habitantes. Esta cifra non indica só as que enferman (que son moitas máis) senón as que teñen insuficiencia renal crónica terminal e que, por tanto, necesitan diálese ou un transplante.

Como se poden coidar os riles e previr a insuficiencia renal crónica?

“Os ouriños concentrados favorece os cálculos no ril e os cólicos nefríticos”A insuficiencia renal crónica prevense actuando de maneira simultánea sobre diversos puntos e controlando diversos factores de risco, como a hipertensión arterial, a diabetes, o colesterol alto e a obesidade. Os adultos, ademais de seguir un estilo de vida san, débense realizar unha revisión anual. Con isto, basta para detectar e previr a enfermidade.

Agora que é verán, fálase moito de hidratación. Canto líquido hai que beber ao día para un bo funcionamento dos riles?

Non fai falta beber grandes cantidades de golpe. É importante distribuír a inxesta de 1,5 ou 2 litros de auga ao longo do día, en función da temperatura, do exercicio físico que faga cada persoa e de se esta ten hipertensión arterial ou non. O máis importante é evitar que os ouriños estea demasiado concentrada. Os riles regulan a cantidade de auga que se perde coa micción, tras facer un balance da cantidade que se inxere e das perdas de líquido que o organismo realiza a través da suor e a temperatura. Se se bebe pouco líquido, os riles tenden a concentrar os ouriños, para reter líquido, pero concentrada favorece que se formen cálculos ou pedras no ril, e que se teñan cólicos nefríticos. No verán, hai máis perdas de líquido a través da suor e a transpiración; se observamos que os ouriños ten unha cor moi forte, quere dicir que está concentrada e que debemos beber máis auga.

Hai algún líquido que se deba evitar?

“Para coidar o ril, hai que evitar que os ouriños estea demasiado concentrada”O abuso das bebidas carbónicas non é demasiado bo, porque eleva a tensión arterial e, aínda que estes refrescos non ataquen de maneira directa ao ril, si que poden incidir. As augas moi mineralizadas cun alto contido en calcio tampouco son moi saudables para persoas propensas á hipertensión. Pero, en xeral, as augas minerais normais son boas para persoas sas.

Cando se pode sospeitar que o ril non funciona? Hai algún síntoma que o delate?

Por desgraza, a insuficiencia renal crónica non adoita manifestarse de maneira precoz e, se o fai, é con poucos sinais. Os seus síntomas son moi claros cando a enfermidade está moi avanzada. En xeral, son variables, dependen da propia insuficiencia e da alteración que se teña no estado de saúde. Entre eles figuran a fatiga, as edemas ou retención de líquidos e a hipertensión. Os síntomas son moi pouco específicos, por iso insistimos en que se realicen recoñecementos periódicos, onde é fácil detectala a través das análises de ouriños, determinando a albúmina, que é moi bo marcador.

Cantas persoas, entre as que enferman do ril, necesitan diálese ou un transplante renal?

“Os síntomas da insuficiencia renal son moi pouco específicos, por iso son importantes os recoñecementos periódicos”Hai persoas que enferman do ril de forma aguda pero reversible. No entanto, hai outras con insuficiencia renal crónica cuxos síntomas obrigan a un tratamento sustitutivo, ben por medio de diálese ou un transplante. Aproximadamente, entre o 30% e o 40% dos pacientes con insuficiencia renal necesitan de diálese ou un transplante. E cando a enfermidade está en fase moi avanzada, un 25% dos pacientes precisan un transplante.

En España, cantos pacientes están nesta situación?

Hai moitos pacientes en diáleses: 4.500 persoas que están en lista de espera para transplante. Unha cifra moi elevada se se ten en conta que no noso país realízanse cada ano entre 2.200 e 2.400 transplantes.

De todos os transplantes de ril que se realizan, que representan os de doante vivo respecto ao total?

O abuso das bebidas carbónicas ou con gran contido de calcio non é moi recomendable xa que aumentan a presión arterialPreto do 15% de todos os transplantes de ril que se realizan son de doante vivo, aínda que nalgúns hospitais, como no Hospital Clínic de Barcelona, supoñen ata o 40%. Na nosa unidade, nestes momentos, se aposta por potenciar tanto o transplante de doante vivo como a corazón parado (ou en asistolia, que consiste en obter os órganos -neste caso, os riles- dunha persoa en morte clínica). Temos moita esperanza en potenciar ambos os tipos de programas para relanzar a actividade trasplantadora.

É certo que o transplante de doante vivo dá mellores resultados clínicos que o de cadáver?

No transplante de doante vivo, os estudos demostran que a supervivencia do enxerto-transplante é máis longa e, ademais, non hai que esperar durante un tempo en diálese. Ao dispor dun doante, pódese realizar o transplante de forma directa.

Cales son as principais materias pendentes nos pacientes trasplantados de ril?

“A primeira causa de morte en trasplantados con ril funcionante é a enfermidade cardiovascular”Os fracasos dos transplantes a longo prazo, que son dous. O primeiro, a morte do paciente cun ril funcionante: a principal causa de falecemento é a cardiovascular, máis frecuente que na poboación sa non trasplantada, polo que debemos mellorar moito todos os factores de risco cardiovascular nestes pacientes. E o outro, o fracaso do transplante a longo prazo, ben polo rexeitamento crónico (que pode ser de orixe inmunológico, un fracaso como a nefropatía crónica ou un conxunto de factores que fan que o órgano se deteriore) que debemos mellorar e previr, como por certos medicamentos que provocan toxicidade.

No último congreso do SET, vostede anunciou a creación dun rexistro científico nacional de transplantes. Por que e para que?

Un rexistro nacional permitiría reunir información moi detallada de moitos aspectos clínicos dos pacientes trasplantados. Funcionaría como unha base de datos que posibilitaría facer análise de incidencia, prevalencia e insistir nos resultados dos trasplantados, para interpretalos mellor, e nalgúns aspectos da evolución destes pacientes, para mellorar o seu manexo clínico.

E tentar mellorar esas dúas materias pendentes.

“Extirpar un ril para un transplante é unha cirurxía moi segura e que non mingua a calidade de vida do doante”Claro, con análise deste tipo podemos obter moita información que nos axude a detectar a orixe da morte cardiovascular nestes pacientes trasplantados, se se relacionan con certos aspectos clínicos, os fármacos que toman, tipos de doantes, etc. A idea é impulsar en España este rexistro de transplantes de adultos e pediátricos leste mesmo ano. Será de carácter voluntario, aínda que esperamos que participen moitos centros hospitalarios. De momento, ao utilizar ferramentas informáticas distintas en cada hospital, está a organizarse unha base de datos común, para introducir a información da mesma forma e evitar duplicidades.

En datas recentes, en Italia realizouse o primeiro transplante de ril cun robot Dá Vinci. Que opina destes avances? Estenderanse na práctica?

A cirurxía robotizada axuda a sistematizar os actos cirúrxicos. Detrás de cada robot que opera, hai unha persoa; é dicir, o robot (Dá Vinci) realiza a parte mecánica da cirurxía. En España tamén está dispoñible e facilita a exquisitez na intervención. Aínda que non se se no transplante de ril achega un valor engadido alto, si o dá na abordaxe do sistema nervioso, onde a precisión cirúrxica para operar tumores cerebrais é moi importante.

Facerse doante de órganos

“Extirpar un ril para un transplante é unha cirurxía moi segura e que non mingua a calidade de vida do doante”. Esta afirmación deberíase dar a coñecer para promover as doazóns de órganos, segundo Federico Oppenheimer. A lexislación española de doazón de órganos prevé que calquera persoa poida ser doante, a menos que en vida manifestase o contrario. Pero, aínda que todos os españois son doantes en potencia, sempre se pregunta ás familias se coñecían o desexo do seu familiar falecido.

Na práctica, os órganos só extráense se se coñece a vontade a favor do defunto e a familia non se mostra en absoluto contraria. De feito, na actualidade, aínda hai un 15,3% de negativas familiares a doar os órganos do seu ser querido falecido, segundo datos da Organización Nacional de Transplantes (ONT). “Calquera persoa debe reflexionar, coa súa familia e comentarlle que, se sobrevén a morte, é posible doar os seus órganos para poidan aproveitalos outras persoas. Nalgún momento, hai que ter esta conversación cos familiares”, sinala Oppenheimer.


Ao publicar un comentario aceptas a política de protección de datos

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións