Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Psicoloxía e saúde mental

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

“Hai que tentar que o Nadal non sexa una época estresante”

Luís Gutiérrez Vermellas, psiquiatra do Hospital Clínico San Cecilio de Granada e profesor de Psiquiatría da Universidade de Granada

O Nadal esperto emocións atopadas: a moitas persoas encántalles e outras prefiren que pase canto antes. As circunstancias persoais pesan con frecuencia nesa vivencia, pero tamén inflúen outros factores, como a personalidade, as expectativas que cada un se crea ou as experiencias vividas nas celebracións familiares. Luís Gutiérrez Vermellas, psiquiatra do Hospital Clínico San Cecilio de Granada e profesor de Psiquiatría da Universidade de Granada, achega nesta entrevista algunhas pautas para que o Nadal non nos deixen secuelas. Igual que podemos controlar a nosa saúde física vixiando o que comemos, tamén podemos coidar a nosa saúde psíquica nestas datas sinaladas.

Temos idealizada o Nadal?

Depende da personalidade e dos valores ou o concepto que cada persoa teña do Nadal. Si é una época cun aire nostálxico e na que hai certa obrigación de ser feliz. Nese sentido, as expectativas son moi altas e iso fai que moitas persoas se depriman, fundamentalmente porque é un período en que se bota de menos aos que non están. Ademais, o frío, a falta de luz e ter que estar metido en casa tamén lle produce tristeza a algunhas persoas.  

A clave está onde ponse o foco?

O importante é como afronte uno o Nadal, que é paira cada cal. Paira moitas persoas converteuse nunha festa un tanto consumista, onde parece que un ten que gastar por gastar e todo xira ao redor das comidas, os agasallos e saír á rúa. Paira outras, en cambio, é un período de proximidade, de solidariedade. Paira moitas tamén é una festa relixiosa e ten esa parte transcendente na que o Neno Jesús lémbranos que somos débiles e dalgunha forma temos que enfrontarnos a esa dificultade. 

Estes días danse pautas paira evitar chegar con tres ou catro quilos de máis ao 7 de xaneiro. Que recomenda paira conservar ou mellorar a saúde emocional?

Hai que tentar que o Nadal non sexa una época estresante. Moitas persoas acaban completamente esgotadas ou desexando que pasen estes días porque lles supón un gran esforzo, teñen que organizar unha chea de ceas, pensar en agasallos, etc. Que se xunten as familias paira moita xente é una fonte de tensión. Por tanto, una primeira pauta paira conservar a saúde emocional sería: o Nadal non é estresante. Si paira un o é, ten que aprender a dicir ‘non’ e a repartir responsabilidades. Hai familias nas que a nai, xeralmente, encárgase de todo e ao final acaba esgotada. 

Controlado a tensión, que máis podemos facer máis?

En segundo lugar, hai que ver as expectativas que uno alberga. Cada persoa ten que exporse que quere facer en Nadal, non todo ten que virar en torno ao consumo materialista. Tamén é una época de descanso, paira estar máis tempo uns con outros, en familia, e gozar desa compañía, paira saír á rúa, visitar belenes, cantar panxoliñas e pasalo ben.

Como se pode manexar a intensidade emocional que acompaña ao Nadal?

Hai que avogar por un certo equilibrio sentimental. Esa terceira pauta é fundamental. As persoas equilibradas non adoitan ter grandes bajones anímicos, pero tampouco grandes subidones. Hai que ter coidado cunha certa hipertrofia sentimental na que vivimos, á que é moi dada tamén o Nadal. É un período con tendencia ás grandes emocións e os grandes prantos, algo que as campañas publicitarias explotan até a saciedade. Fronte a isto, hai que dicir que tampouco ten que ser todo tan intenso porque, cando o é, evidentemente logo un sofre. 

Una persoa que lle gusta moito o Nadal pode aproveitar dalgunha maneira ese subidón emocional que lle proporciona? 

Vivimos nunha sociedade moi individualista, onde cada un exponse si pásao ben, si fai o que lle apetece e si os demais fan o que lles pediu que fagan. Iso ao final vira tamén en torno ao egocentrismo. A esa persoa que ten un certo subidón convidaríalle a compartilo con outros. De que forma? Por exemplo, botando una man a aqueles que o están pasando mal, non só desde o punto de vista material, senón tamén sentimental. O que pensa nos demais e preocúpase polo sufrimento alleo sofre menos. 

Aumentan nestas datas os trastornos psicolóxicos e psiquiátricos?

Inflúen máis os cambios de estación. Por suposto, no outono rexístrase un certo aumento da incidencia de cadros depresivos. O feito de que algunhas persoas pasen o Nadal en soidade si provoca un certo incremento de condutas adictivas, como o consumo de alcol e drogas. Tamén se produce un repunte de intentos de suicidio.

Que pode facer una persoa que tende a vir abaixo animicamente en Nadal?

Hai xente que di: “Témolle ao Nadal como a unha vara verde”. Pero esa situación de medo que anticipamos con esa frase pódese previr. Por exemplo, si una persoa vai estar soa moitos días, pode programar actividades. Hai ducias de cousas que pode facer, mesmo a través das redes sociais. Ás veces, as propias expresións que utilizamos encerran un certo ton de queixa. Hai persoas que pasan todo o Nadal sufrindo polo motivo que sexa sen facer nada por remedialo. 

Nas súas charlas e monólogos o humor é moi importante. Pode ser una boa ferramenta en Nadal?

Por suposto, estes días son propensos á paz, ao acougo, á risa, a pasalo ben, a dicir cousas agradables. En Nadal desexámonos sorte, dicímonos que o mellor está por chegar. Comemos as 12 uvas co mellor espírito positivo. Aparte do humor, é importante ese ánimo que nos leve a dar o mellor de nós mesmos o ano que vén.

Esa é una das ideas que pivota no seu libro ‘A beleza de vivir’.

Si, quería reflectir que nos momentos de crises, de maior sufrimento, nos que hai que enfrontarse a maiores dificultades, un pode descubrir que a vida é bela. Pode parecer una paradoxo, pero non o é. Vivímolo coa catástrofe da pandemia. Somos capaces de dar o mellor de nós mesmos cando nolo pon difícil, e esa é una lección fundamental na vida. De feito, un neno que o ten todo regalado adoita ser alguén caprichoso e insoportable no carácter, moi débil e con moi pouca capacidade paira afrontar o trauma. 

En que reside exactamente a beleza de vivir? A que se refire?

A beleza de vivir non está en que a vida é marabillosa, senón en que a vida é como é. Ten cousas moi malas, complexas, traumáticas, que precisamente fan que a persoa que a vive sexa capaz de dar o mellor de si mesma. Enténdese moi ben comparando o amor humano cunha rosa. Cheira moi ben, si, e ao mesmo tempo pica. No amor, se quedamos só no que me dá o outro, é moi fácil que chegue a frustración porque, por un motivo ou outro, o que se espera é posible que non se cumpra na súa totalidade. 

En xeral, tamén en Nadal, pasámolo mal por cousas que non merecen a pena?

Na consulta doume conta de que hai persoas que sofren moito por nimiedades. Hai cousas insignificantes que nos quitan a paz sen xustificación algunha. É una constante do noso tempo. Estamos nun mundo onde prima o superficial. A xente di que non é falsa porque desde o principio explica que non quere una relación de compromiso e só pretende pasar o intre, pero iso déixanos moi baleiros. 

Fáltanos educación emocional?

Temos que transmitir que gozar non pode ser o único. Cando uno teno todo, o material perde importancia, deixa de ser pracenteiro. É algo a ter en conta nos agasallos que lles chegan aos nenos en Nadal. Vivimos una época de hipertrofia emocional en moitos ámbitos, por exemplo, na educación. Si a un fillo só dáslle para comer o que lle gusta, non lle estás facendo un favor, ao contrario, estás a prexudicarlle porque vai ser una persoa caprichosa toda a vida. Hai que avogar por amar aos fillos con tolemia e porllo difícil, apertarlles as porcas, sinalarlles o erro, dicir que se enfronten ao que lles custa. Esa é a clave da educación.

Como afrontar una comida familiar cun cuñado sabelotodo?

As comidas familiares son paira moitas persoas un momento paira exercitar o músculo da paciencia, pero con frecuencia baixan a garda e na reunión suscítanse discusións interminables que as converten nun inferno. Paira afrontar esta situación Luís Gutiérrez Vermellas achega una primeira idea: “Tentar non dramatizar, as reunións familiares non son paira tanto e dúas non se pelexan si uno non quere”. Una boa estratexia adoita ser non sacar temas conflitivos como a política ou o fútbol. “Introducir elementos de tranquilidade, de bo rolo, de enerxía positiva é relativamente fácil, e cando se introduce nunha familia, funciona”, explica Gutiérrez Vermellas.Que facer cando na reunión hai una persoa especialmente conflitiva empeñada en provocar? A receita do psiquiatra do Hospital Clínico San Cecilio de Granada consiste en botar man da diplomacia: “Non hai que entrar ao trapo ás súas provocacións, é a mellor maneira de desarmarlle”. As persoas máis estables emocionalmente son aquelas que controlan a súa impulsividad e non perden a calma. “A solución está moito máis en nós do que pode parecernos”, apunta Gutiérrez Vermellas.

Etiquetas:

Navidad-gl tensión


Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións