Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Problemas de saúde

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Infeccións de transmisión sexual: o seu aumento preocupa aos expertos

Un menor uso do preservativo e o cambio nos hábitos sexuais favorecen o incremento de ITS como sífilis, clamidia ou gonorrea, cun impacto negativo na saúde e a economía

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 09deXullode2019
Img infecciones transmisioen sexual aumento hd Imaxe: Milkos

Pode parecer unha contradición, pero non o é: vivir en plena era dixital e con acceso a unha cantidade de información masiva non garante tomar as mellores decisións. Isto queda en evidencia ao considerar as infeccións de transmisión sexual (ITS), que experimentaron un crecemento alarmante, ata o punto de case cuadriplicar o número de casos na última década. Só entre 2012 e 2017, a gonococia (gonorrea) case se triplicou (de 3.044 novos casos a 8.722), mentres que a clamidiasis creceu máis dun 800 % (de 1.022 casos a 9.865) e a sífilis pasou de 763 casos en 1997 a 4.941 en 2017, segundo datos do Instituto de Saúde Carlos III. Xunto a elas, atopamos outras como o virus do papiloma humano (VPH) ou o virus de inmunodeficiencia humana (VIH). Nas seguintes liñas analizamos o porqué deste fenómeno e como porlle freo.

Por que, en pleno século XXI, crecen así estas infeccións? “Fundamentalmente, por unha relaxación no uso do preservativo, sobre todo nas persoas novas”, sostén o doutor Alejandro Martín, membro do Grupo Español de Investigación en ETS (enfermidades de transmisión sexual) e Sida da Academia Española de Dermatoloxía e Venereología (AEDV). Este organismo afirma que a metade dos casos diagnosticados cada ano atópanse entre os 15 e os 24 anos, e segundo o Barómetro Control 2017 ‘Os mozos e o sexo’, só un 71 % dos enquisados utiliza sempre preservativo.

“Eles non viviron todo o medo que houbo coa epidemia da sida, e agora, cos tratamentos que hai, ténselle respecto, pero non medo”, recoñece. E se a sociedade deixa de usar o preservativo, as ITS dispáranse. Ao seu xuízo, tamén inflúe o como “cambiou nosa propia concepción da sexualidade, que evolucionou. Agora é máis frecuente ter parellas sexuais diferentes”. Todo iso aumenta a posibilidade de contraer unha ITS.

Aínda que de momento non é algo determinante en España, en países como EE.UU. o crecemento de ITS vén tamén condicionado polo consumo de drogas estimulantes ou desinhibidoras para practicar sexo (o chemsex), mesmo por vía intravenosa (slam), o que incrementa o risco de desenvolver hepatite C e VIH.

De acordo coa Organización Mundial da Saúde (OMS), as ITS teñen un enorme impacto na saúde de mozas e adultos, e se non se tratan, “poden desenvolver efectos graves e crónicos sobre a saúde, como enfermidades cardiovasculares e neurológicas, infertilidade, mortes fetales e un maior risco de VIH, entre outros”. Este organismo estima que cada día aparecen en todo o mundo máis dun millón de novos casos de ITS curables entre persoas de 15 a 49 anos e que unha de cada 25 persoas ten, polo menos, unha das ITS citadas.

Como protexerse das ITS?

Img condones defectuosos hd
Imaxe: Bruno Glätsch

De acordo á AEDV, que celebrou o seu 47º congreso nacional o pasado mes de xuño en Barcelona, algunhas das ITS carecen de síntomas e poden pasar desapercibidas (como é o caso, por exemplo, de dous de cada tres clamidias), pero transmitirse dunha persoa a outra se se manteñen relacións sexuais sen preservativo. Cando a ITS maniféstase, faino con síntomas xenitais ou “extragenitales, a través de úlceras, verrugas ou exantemas (erupciones cutáneas)”, afirma a doutora María Ubials, dermatóloga do Hospital Universitario Vall d’Hebron, en Barcelona.

Para protexerse ante un posible contaxio, é fundamental utilizar o preservativo, que nos protexerá dunha proporción considerable de infeccións; manter condutas sexuais saudables (nunha contorna controlada no que se evite o consumo de sustancias que interfiran con ese control); e levar a cabo revisións periódicas co especialista en dermatoloxía e venereología.

Ademais, hai que distinguir entre ITS transmitidas por fluídos (como a clamidia, a gonorrea e o VIH) e por contacto (pel con pel, pel con mucosa ou mucosa e mucosa, como a sífilis, o VPH e o herpes). Nas primeiras, “as infeccións poden previrse mediante o uso consistente do preservativo, é dicir, durante toda a penetración, e non só previamente á eyaculación”, afirma o doutor Martín. Con todo, nas segundas, este método de prevención “pode reducir a súa transmisión, pero non de forma completa, polo que se recomenda consultar co médico ante signos ou síntomas locais”. O aumento das ITS e o abuso dos antibióticos deron lugar a cepas multirresistentes, especialmente na infección gonocócica (gonococia).

A clamidiasis é máis frecuente en mozas (sobre todo mulleres), mentres que a gonorrea, a sífilis e o VIH o son en homes que teñen sexo con homes. No caso do VIH, a AEDV e outras múltiples sociedades e agrupacións científicas propoñen a PrEP (pre-exposure prophylaxis), unha estratexia de prevención para persoas con alto risco de contraer a infección por VIH, na que as persoas con VIH negativo (non infectadas) inician un tratamento antirretroviral (anti-VIH, que require controis médicos xornais) antes de entrar en contacto co virus, co obxectivo de reducir o risco de infección.

Para o VPH (a ITS con maior prevalencia a nivel mundial), os dermatólogos recomendan ampliar a vacinación (por calendario, aos 12 anos, pero con indicacións ampliadas nalgunhas comunidades autónomas), para que teña efecto tanto en mulleres como en homes antes de que se inicien nas relacións sexuais. No entanto, esta infección polo xeral non dá signos ou síntomas evidentes, aínda que algúns tipos (hai máis de 200 diferentes, dos que uns 40 poden afectar a área xenital) poden provocar verrugas xenitais e algúns tipos de cancro, entre os que destaca o cancro de cérvix (pescozo de útero), motivo polo cal as mulleres requiren revisións xinecolóxicas periódicas.

Img infografia its
Imaxe: Centro Nacional de Epidemiología

Un custo de saúde… e económico

Segundo o recente ‘Estudo sobre o impacto económico das infeccións de transmisión sexual en España’, da Universidade de Cantabria e patrocinado por Durex, incrementar a prevención en ITS aforraría ás arcas públicas estatais máis de 500 millóns de euros de aquí a 2021. Se, pola contra, mantéñense as cantidades destinadas na actualidade á prevención de ITS, estímase que
o custo para o sistema público de saúde aumentaría un 40 % en tres anos, podendo chegar aos 1.400 millóns de euros anuais (fronte aos preto de 1.000 de 2018). O informe pon á súa vez de manifesto a importancia de desenvolver políticas públicas preventivas a través de campañas de prevención ou de talleres de formación.

Nesta avaliación analizáronse as que teñen maior incidencia e impacto económico: sida/VIH, VPH, hepatite B e C, infección gonocócica (gonorrea), sífilis e clamidia. E tivéronse en conta non só os custos directos, senón tamén os indirectos (perdas de salarios e produtividade), en tres escenarios posibles: optimista, intermedio e pesimista.

Segundo a hipótese intermedia (mantendo o actual orzamento de prevención), os custos medios por infección incrementaríanse en 43 millóns de euros de 2018 a 2021. Nun escenario pesimista (con menor investimento), os custos por infección poderían aumentar de 1.089 millóns de euros en 2018 a 1.681 millóns en 2021. E nun optimista (con maior investimento), produciríase un aforro acumulado próximo a 539 millóns de euros entre 2019 e 2021.

Etiquetas:

sexo

RSS. Sigue informado

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións