Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Problemas de saúde

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Insomnio: a falta de soño inflúe (e moito) na túa saúde

Máis de catro millóns de españois sofren insomnio de maneira crónica e, entre un 20 % e un 48 % da poboación, de forma transitoria

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 22 de Outubro de 2019
Imaxe: manbob86

O soño sérvenos como reseteo diario para poder funcionar e manter un correcto estado de saúde física e mental. Por iso, pasamos un terzo da nosa vida durmindo. Pero cada vez dedicámoslle menos tempo e, encima, facémolo mal. Cústanos conciliar o soño, de madrugada pasamos horas cos ollos como pratos e, ás veces, nin sequera fainos falta o espertador. E non son poucos os que con frecuencia non pegan ollo pola noite: máis de catro millóns de españois sofren insomnio crónico.  Nas seguintes liñas contamos os nosos hábitos de soño e as consecuencias que teñen para a saúde, ademais de profundar no insomnio crónico, as súas causas e a maneira de solucionalo.

Máis da metade dos españois (58 %) confesa que non dorme ben, e un 13 % que non descansa “nada ben”. Dio a enquisa "Como dormen os españois?", presentada pola Sociedade Española de Soño (SES) e Philips e realizada o pasado mes de marzo. O soño medio alcanza as 6,8 horas de luns a venres, mentres que, durante o fin de semana, téntase recuperar o tempo perdido, aínda que, segundo os expertos da Cátedra de Investigación do Soño da Universidade de Granada, algunhas das consecuencias negativas do durmir pouco, como as alteracións no estado de ánimo, poden persistir a pesar de durmir algunhas horas extras os sábados e os domingos. É dicir: non durmimos o suficiente pola noite e, polo día, notamos cansazo ou somnolencia, entre outros efectos.

Pero hai outras consecuencias das que non somos tan conscientes. Como se recolle no suplemento 'Soño saudable: evidencias e guías de actuación da SES', publicado en 2016 na 'Revista de Neurología', cada vez hai máis evidencia científica de que “a falta de soño deriva en intolerancia á glicosa e diabetes, incremento da actividade do sistema nervioso simpático e hipertensión, ou redución na secreción de leptina [hormona que regula el apetito] e obesidade”. Tamén apunta que se asocia coa aparición de enfermidades cardiovasculares, perfil lipídico aterogénico [depósitos de grasas en las paredes de las arterias], calcificaciones nas arterias coronarias ou diversos tipos de cancro. E non só iso. Este ano, a Sociedade Española de Neurología (SEN) lembraba que “o mal soño considérase como un desencadenamento ou risco para determinados trastornos neurológicos, como ictus, párkinson, alzhéimer ou diversas enfermidades neuromusculares”.

Insomnio: a epidemia nocturna deste século

Nunha contorna agradable (sen ruídos nin luz, e entre 18 e 21 ºC de temperatura), poida que resúltenos complicado iniciar o soño en menos de 20 ou 30 minutos, durmamos aos tombos ou ata nos despertemos antes da hora. Pero se, ademais, vese afectada a nosa calidade de vida e actividade diúrna (con somnolencia, fatiga, déficit cognitivo con falta de concentración, de atención ou de memoria, cambios de humor, cefaleas, afectación psicomotora...), o diagnóstico clínico será insomnio. Trátase do trastorno do soño máis frecuente. Máis de catro millóns de españois padéceno de maneira crónica, segundo a SEN e, entre un 20 e un 48 % da poboación, de forma transitoria. No insomnio crónico, as dificultades co soño suceden máis de tres veces por semana e, polo menos, durante tres meses; no de curta duración, non chegan a tres meses. É máis común en mulleres e en persoas maiores de 65 anos.


Imaxe: 809499

As causas da chamada “epidemia nocturna do século XXI” son variadas. Segundo Odile Romeu, xefa da Unidade do Soño do Hospital Vall d’Hebron de Barcelona, o actual estilo de vida occidental ten moito que ver: “A crise, os problemas económicos ou de familia, a tensión ou unha sociedade de consumo cada vez máis competitiva non favorecen o coidado do soño nin a súa calidade. E as redes sociais, os dispositivos móbiles ou os horarios da tele tampouco axudan. Durmir non é perder o tempo. Hai que coidar o soño, igual que, por saúde, coidamos a alimentación, controlamos a tensión ou facemos deporte”.

O insomnio tamén pode ser causado polo consumo de sustancias estupefacientes (como haxix, cocaína ou anfetaminas) e os efectos secundarios de fármacos, outros trastornos do soño-vixilia (do ritmo circadiano, apneas, pernas inquietas…) e enfermidades médicas (gastrointestinales, reumatológicas…) e psiquiátricas (depresión, ansiedade, trastornos por tensión postraumática…): uns factores que haberá que tratar de maneira integral en unidades especializadas. “Os emocionais son moi importantes, porque se estamos ocupados, nerviosos ou deprimidos, o ánimo está baixo ou o grao de ansiedade é máis crónico ou prolongado, será máis fácil ter problemas para conciliar o soño”, sinala Iván Egusquiza, psicólogo do Instituto de Investigacións do Soño de Madrid.

Como solucionar o problema

Ante o insomnio, o conveniente é buscar axuda profesional; dous terzos das persoas que padecen este tipo de problemas non recorren a ela. E nada de automedicarse, algo que fai polo menos un 5 % dos pacientes, segundo a SEN. O primeiro que hai que facer é ir ao médico de atención primaria. “Non temos no noso país suficientes unidades para poder abordar este trastorno”, recoñece Romeu, polo que este profesional é o primeiro ao que hai que acudir.

Trasladar unhas normas de hixiene do soño e recetar un fármaco hipnótico (somníferos) adoitan ser as respostas. Pero tanto a médica como o psicólogo recelan do abuso da medicación. “Hai un grave consumo de hipnóticos, sobre todo en xente maior. A maioría das veces cronifican o problema: non o curan e non tratan a raíz da cuestión. E non están exentos de efectos secundarios: crean adicción, tolerancia, insomnio de rebote…”, comenta a experta. “As benzodiacepinas, tomadas por un tempo prolongado, adoitan producir espertares temperáns, agravar o problema e provocar deterioración cognitiva leve”, sostén Egusquiza.


Imaxe: Wokandapix

Terapia personalizada

Se tras un ou dous meses continúa o problema, a experta recomenda pasar a un tratamento diferente: o médico de cabeceira derivará ao insomne a unidades de soño e centros especializados. “Será como un traxe a medida de cada paciente, moi personalizado”, define Romeu. Caben a aromaterapia, sons que dormen, cores que relaxan ou colchóns de última xeración que incitan ao soño? “Hai moita literatura, pero ningún estudo que demostre que funcionan de forma significativa. Pero se alguén di que lle vai ben, adiante”, anima.

O que si se aplica no insomnio psicofisiológico (relacionado coa ansiedade e a tensión) é a terapia cognitiva-conductual, desenvolvida en moitas unidades do soño, públicas e privadas. Eficaz no 70 % dos casos, tal e como sostén a Sociedade Española de Neurología, dura entre 6 e 8 semanas e dota ao paciente das ferramentas e técnicas personalizadas para recuperar o seu soño. O seu custo vai depender do tipo de intervención (se é grupal ou individual) e do rango de idade, pero oscila entre 400 e 600 euros.

Trabállanse os niveis de condutas, corpo e mente e os factores que inflúen no soño”, resume Egusquiza. No primeiro nivel, o conductual, utilízase un diario de soño do paciente, onde se apunta a hora de deitarse, o tempo que tarda en durmirse, a frecuencia con que se esperta e a hora de levantarse, para ir regulándoo con técnicas nocturnas e diúrnas que poidan serlle efectivas. O segundo plano céntrase en relaxar o corpo e a mente e preparalos para a cama e o soño. E o terceiro é máis psicolóxico e emocional. “Traballamos con técnicas para o manexo dos pensamentos relacionados e da regulación das emocións que poden estar a afectar ao soño”, explica o psicólogo.

Etiquetas:

insomnio-gl soño

RSS. Sigue informado

Ao publicar un comentario aceptas a política de protección de datos

Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións
Fundación EROSKI

Validacións desta páxina

  • : Conformidad con el Nivel Triple-A, de las Directrices de Accesibilidad para el Contenido Web 1.0 del W3C-WAI
  • XHTML: Validación do W3C indicando que este documento é XHTML 1.1 correcto
  • CSS: Validación del W3C indicando que este documento usa CSS de forma correcta
  • RSS: Validación de feedvalidator.org indicando que nuestros titulares RSS tienen un formato correcto