Artigo traducido por un sistema de tradución automática. Máis información aquí.

Mal cheiro de pés

Infeccións e sudoración excesiva crean un importante problema social a quen o padece
Por nuria 14 de Febreiro de 2005

Chéiranche os pés! Esta frase inocente e a miúdo pronunciada en ton xocoso implica, en realidade, un importante trastorno provocado por infeccións e sudoración excesiva, que pode derivar en problemas de índole social e laboral paira quen o padece, en España una de cada catro persoas. E é que, aínda que nun principio bastaría con manter una correcta hixiene e usar calzado transpirable, en casos extremos mesmo pode ser necesaria una pequena operación cirúrxica paira interromper a emisión da suor corporal. Preguntados polo mellor tratamento, os podólogos avogan por acudir ao especialista paira establecer un diagnóstico adecuado e alertan do perigo de recorrer a remedios caseiros cando se descoñecen as causas do mal cheiro.

Causas e consecuencias

Cada día, a pel se descama e libera una serie de bacterias que causan o mal cheiro dos pés. Trátase dunha función habitual do corpo humano cuxas consecuencias, no entanto, poden ser máis graves do que parece. “O cheiro de pés non só é una sensación desagradable paira as persoas que rodean ao que o padece, senón que paira a persoa que o sofre pode ser o motivo de frustración e a causa que leve ao paciente á consulta do podólogo en busca dunha solución”, explica Dionisio Martos, experto en Podoloxía.

A excesiva sudoración das extremidades ou hiperhidrosis, producida por unha sobre actividade do sistema nervioso simpático e que afecta a unha de cada catro persoas é, na maioría dos casos, a causa principal deste problema. Un trastorno frecuente pero que produce moitas molestias, xa que adoita ir acompañado dunha degradación de pequenos microorganismos, como os fungos, que tamén son causantes do mal cheiro e de numerosas infeccións.

Nesta liña o mal cheiro de pés, tamén coñecido como podobromhidrosis, pode considerarse una enfermidade da pel, xa que, precisa Martos, “nunha porcentaxe altísima, é orixinado por unha colonización e crecemento de xermes e debe ser considerado como una afectación infecciosa que require de tratamento”. En concreto, a pel pode estar danada por un xerme ou por varios xermes de distintas familias, como algunhas bacterias e fungos, que no seu metabolismo xeran un gas causante directo do desagradable cheiro a pés.

En canto ás consecuencias, estas poden ser de:

  • Índole social: o paciente é consciente do forte cheiro que desprenden os seus pés, “o que limita, e en ocasións moito, as súas relacións sociais”.
  • Índole sanitaria: ao ser una enfermidade causada por varios xermes, o que se denomina infección polimicrobiana, en caso de non tratarse o problema, pódese acentuar e chegar a padecer algunha erosión na pel que podería afectar a planos máis profundos e orixinar ulceraciones de complicado tratamento, sobre todo, en persoas con diabetes.

Tratamento e remedios caseiros

Considerado algo “normal”, posto que moitas persoas son vítimas do mal cheiro de pés, é moi común que a gran maioría non lle dea importancia ou se limite a lavar estas extremidades a diario. Una medida que, aínda que é moi acertada, por si soa non resolve o problema. É aquí cando entran en xogo os remedios caseiros, xa que quen máis quen menos coñece ou leu trucos paira este tipo de situacións.

“Antes de tentar pór un remedio a calquera enfermidade é fundamental coñecer a causa, posto que aínda que é certo que determinadas pautas de conduta poden ser boas paira previr esta patoloxía, cando se instaurou o cadro clínico o mellor é acudir ao podólogo, que é quen deberá inspeccionar e explorar os pés do paciente paira poder identificar a causa”, advirte o doutor Martos. Non é conveniente, por tanto, arriscar a saúde dos nosos pés co remedio que nos contaron ou que aparece nunha revista determinada, xeralmente non especializada, posto que, na maioría das ocasións, o mal cheiro é secundario a unha infección que debe ser tratada como tal, é dicir, “con fármacos indicados a este fin e seguindo as recomendacións oportunas en cada caso”, agrega Martos.

Pola súa banda, nos casos de hiperhidrosis, cando a suor prodúcese a consecuencia dun estímulo emocional, existe a posibilidade de someterse a unha pequena intervención cirúrxica -só paira casos realmente complicados-, que consiste en interromper a vía nerviosa simpática a nivel do tórax, regulador da produción e emisión da suor. “Aínda que é una operación rápida e bastante sinxela de practicar, debe reservarse só paira casos extremos e debe ser realizada por profesionais con moita experiencia neste tipo de intervencións”, asegura Mónica Rebullida, do Colexio de Podólogos de Madrid.

Hixiene dos pés

Como principal parte afectada, os pés constitúen o punto do corpo humano máis importante a consentir e, sobre todo, é a zona na que se debe practicar una limpeza escrupulosa, que inclúe tamén un secado a conciencia paira eliminar calquera humidade que dea lugar ao desenvolvemento de bacterias. “Hai que coidar os pés como as mans, a cara e o pelo”, conclúe o presidente do Colexio de Podólogos de Valencia, José María Pe.

Así, respecto ao lavado, o fundamental é que este sexa diario e que estea acompañado dunha exhaustiva inspección en busca de calquera alteración: feridas, manchas na pel, alteracións das uñas, etc. A maneira máis idónea de levar a cabo esta limpeza e inspección é facelo durante a ducha ou nalgún recipiente diferente ao bidé -xa que se existe infección por fungos ou bacterias é fácil contaxiala a algunha zona íntima durante o aseo-.

Tampouco é conveniente manter os pés “en remollo” durante un tempo superior a cinco minutos paira evitar a maceración da pel e resulta moi importante utilizar un xabón cun pH lixeiramente acedo paira non alterar a produción de ácidos grasos protectores da pel. “Tras o lavado -aconsella o doutor Martos-, é fundamental secar os pés minuciosamente, sobre todo entre os dedos, posto que un exceso de humidade mantida pode danar a estrutura da pel e provocar maceración da mesma co consecuente risco de infección da zona, e ser orixe de tan desagradable cadro clínico”.

Una vez secados, recoméndase utilizar una pequena cantidade de talco podológico paira depositar nos espazos interdigitales, aqueles que quedan entre os dedos, de maneira que se evite a hipersudoración. Así mesmo, existen desodorizantes podológicos que se presentan tamén en formato en crema, preparada paira utilizar entre os dedos e evitar a maceración e agrietamiento da pel tendo en conta, lembra José María Pe, “que os desodorizantes e as cremas diminúen a sudoración pero non a eliminan do todo, nin tampouco o mal cheiro”.

Consellos

Aínda que non é fácil acabar con ela definitivamente, a podobromhidrosis pódese regular se se pon en práctica uns sinxelos consellos e aplícase a constancia en cada un deles. O obxectivo de acabar cun cheiro que pode chegar a ser repugnante é posible sendo consciente de que, ademais do lavado, é importante:

  • Aplicar un talco podológico ou un desodorizante podológico en crema -cunha ligerísima capa-, en loción ou en spray.
  • Respecto ao calzado, deben utilizarse materiais naturais que permitan a transpiración, fundamentalmente coiro e sobre todo no verán, e non se debe usar cada día o mesmo par de zapatos. Ademais, é conveniente utilizar persoais de carbono (a cambiar cada dous meses), que permiten que o pé respire, e desfacerse de zapatos que teñan algún tipo de mal cheiro. No caso de que o calzado se molle, hai que limpar e secar a pel dos zapatos, xa que no tempo produce mal cheiro.
  • Os calcetíns e medias deben estar feitos con tecidos ou materiais naturais e utilizar, especialmente no inverno, a la e o algodón. No verán funciona mellor o uso do liño, o fío ou a seda no caso de medias, mentres que convén evitar o nylon por tratarse dun material sintético pouco tolerable, pouco transpirable e produtor de irritación. Recoméndase cambiar todos os días de calcetíns ou medias.
  • Quen practiquen algún deporte, deben pór especial énfase no coidado dos pés e ser máis escrupulosos coa limpeza posterior paira conseguir que o pé estea seco. Así mesmo, no caso de utilizar posteriormente duchas ou baños comúns hai que acceder a estes con chancletas paira evitar o contaxio de fungos e bacterias, o que dá lugar ao denominado pé de atleta. “Practicar deporte é san, se se seguen as regras adecuadas”, apunta José María Pe.
  • Tamén hai que inspeccionar os pés cada día paira descubrir posible rojeces, manchas ou calquera presenza estraña, e débese acudir á consulta do podólogo si, a pesar de seguir estes consellos, o mal cheiro continúa sendo forte.

“Ás veces, seguir estes consellos é suficiente para que non se repita o problema”, conclúe Mónica Rebullida.