Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Problemas de saúde

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Marc Cairols, Presidente da SEACV e xefe de Servizo de Angiología e Cirurxía Vascular do Hospital de Bellvitge, en Barcelona

«Na enfermidade arterial periférica, a dor impide camiñar»

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Luns, 20deAgostode2007

A enfermidade arterial periférica, máis coñecida como enfermidade dos escaparates, é tan frecuente como pouco coñecida tanto entre a poboación como entre os propios médicos, aínda que pode derivar en importantes complicacións e acurta a supervivencia de quen a padecen. Un índice, o do nocello/brazo (ITB), pode axudar a diagnosticala rapidamente no principal grupo de risco, que son os maiores de 55 anos e con algún factor de risco, explica Marc Cairols, presidente da Sociedade Española de Angiología e Cirurxía Vascular (SEACV) e xefe do Servizo de Angiología e Cirurxía Vascular do Hospital Universitario de Bellvitge.

Que é a enfermidade dos escaparates?

A enfermidade dos escaparates chámase así porque cando o paciente camiña, habitualmente un home, a dor nas pernas obrígalle a pararse. Fáltalle sangue cando exercita a musculatura da pantorrilla e, debido a iso, ha de pararse e disimular mirando o escaparate que ten máis a man.

Como se chama tecnicamente?

É a enfermidade arterial periférica e a falta de sangue denomínase isquemia crónica dos membros inferiores. O grao do que estamos a falar, o dos escaparates, é a claudicación intermitente, na que o paciente se ten que parar un intre, entre cinco e dez minutos, ata que pode reiniciar a marcha. Logo camiña uns 300 metros e ten que volver pararse.

Pero téñense que parar sempre?

Sempre, cada vez que camiñan. A única diferenza entre os pacientes é a distancia de claudicación. Os enfermos pouco graves poden camiñar poucos quilómetros e outros non poden ir máis aló de 500 metros sen deterse, porque senten moita dor. Non poden seguir porque teñen a musculatura da pantorrilla tensa e a dor impídelles camiñar. Hai pois unha diferenza de grao ou severidade da enfermidade.

Parece raro que con eses síntomas o paciente non vaia ao médico ou que o médico non a diagnostique facilmente…

Si, parece raro, pero ao médico consúltaselle tarde. Cando un ten unha dor no tórax, sempre pensa que pode ser un infarto, un angor ou algún problema de corazón e acode ao médico, pero non ocorre o mesmo cunha dor de pernas, cando esta dor pode ser debido a unha enfermidade potencialmente grave para a supervivencia do paciente e acurtarlle a vida. En canto ao médico, non sempre o identifica como un elemento a considerar e non o trata ou non o envía ao especialista. En realidade, ocorre un pouco de todo: o paciente non lle dá importancia ao problema (pensa que está relacionado cos ósos) e o médico non identifica a natureza da enfermidade.

Estamos a falar do médico de cabeceira?

Do médico de cabeceira e, dóeme dicilo pero, mesmo, tamén dalgún especialista.

Unha vez sospéitase desta enfermidade, é rápido o diagnóstico?

O ITB habería que realizalo nas persoas de máis de 55 anos e con factores de riscoO diagnóstico é practicamente inmediato. Os seus síntomas son tan característicos que se diagnostica moi rapidamente; realízase un exame físico e pálpanse os pulsos na perna afecta. Para apurar máis o diagnóstico pódese utilizar o índice nocello/brazo (ITB), que resulta de dividir a presión sistémica medida no nocello pola do brazo cun sinxelo aparello, o doppler. Do mesmo xeito que unha dor de tórax avalíase cun electrocardiograma para ver se é un infarto, con este equipo o diagnóstico da enfermidade pódese facer en media hora. Utilízase nos casos que a sintomatología non está clara por outros motivos, como a artrose.

Pero estamos a falar dun grao da enfermidade moi avanzado. Nalgún momento, esta debe ser tamén asintomática…

Ambas as cousas son verdade. Pode dar síntomas ou ser asintomática. Cando é asintomática o único sistema para diagnosticala é o índice nocello/brazo, pero non se pode realizar un screening a toda a poboación, examinar a todo o conxunto. Habería que realizalo nas persoas de máis de 55 anos e con factores de risco.

Que factores de risco son eses?

Sobre todo o tabaquismo e, en menor grao, o colesterol, a diabetes e a hipertensión.

Antes mencionou que esta enfermidade pode ser grave e ter un impacto na supervivencia do paciente.

Esta enfermidade, se o ITB é baixo, repercute sobre a propia perna, e a supervivencia das persoas con enfermidade vascular periférica dos membros inferiores é menor que a daquelas que non a teñen. É unha enfermidade crítica, posto que nos casos de dor en repouso ou dun ITB baixo, de menos do 0,3%, o 30% dos pacientes falecen ao cinco anos.

Pódese controlar esta enfermidade?

Pódense controlar os factores de risco, modificar os hábitos de vida: o paciente pode deixar de fumar, controlar a presión arterial alta, facer exercicio, camiñar…

Aínda que custe?

Si, pero sen chegar a extremos. Se a un desbástenlle as pernas, debe pararse. O primeiro día só poderá chegar a 300 metros, deberá pararse, volver andar outros 300 metros e así ata poder percorrer máis distancia e, mesmo, nalgúns casos chegar a facer vida normal.

Existe tratamento farmacolóxico?

Se, adóitase prescribir unha combinación de antiagregantes, que actúan sobre a causa subxacente, que é a enfermidade arterioesclerótica, e estatinas, que interveñen sobre un importante factor de risco, o colesterol elevado. Con iso conséguese diminuír os eventos cardíacos e cerebrais e estabilizar a placa de ateroma, o que mellora a supervivencia. Hai que dicir que as estatinas adminístranse como tratamento profiláctico.

Este tratamento é para sempre?

Si, os antiagregantes deben tomarse para sempre aínda que, se a enfermidade estabilízase, pódese chegar a prescindir deles.

Esta enfermidade, Pódese reverter?

Non, pero pódense mellorar os síntomas. Para isto habería que facer estudos da placa de ateroma. Non hai evidencia suficiente sobre iso e deberían realizarse probas invasivas -con arteriografías, que é unha técnica agresiva e que non está exenta de riscos- e repetidos nos pacientes. O tratamento diminúe a taxa de eventos.

Cales son as liñas de investigación actuais?

Unha das liñas máis actuais é a rexeneración celular. Como non se pode levar máis sangue ao músculo, inxéctanse células para que xeren novos vasos sanguíneos. A rexeneración celular non só se está probando no músculo cardíaco, senón que tamén nos vasos sanguíneos, aínda que aínda se acha en fase experimental.

POBOACIÓN AFECTADA

Img
Imaxe: Katia Grimmer-Laversanne

Os únicos datos sobre a prevalencia da enfermidade dos escaparates proceden do estudo ESTIME, o primeiro de carácter epidemiolóxico poboacional feito en España, co apoio da SEACV e o patrocinio de Bristol Myers Squibb. Efectuouse en 14 Servizos de Angiología e Cirurxía Vascular de centros hospitalarios españois. Para diagnosticar a enfermidade utilizouse o índice nocello/brazo. Se o resultado obtido é inferior a 0,9, é que a persoa padece a enfermidade. A prevalencia da enfermidade é do 8,5% da poboación maior de 55 anos.

Así, en España, habería un total de 900.000 persoas afectadas pola enfermidade arterial periférica, que ten distintos graos. Ao principio, senten a necesidade de pararse tras andar grandes distancias porque sofren dor. Isto é debido a que hai certa obstrución nas arterias, que vai aumentando co tempo e que obriga a deterse cada vez máis a miúdo e percorrendo unha menor distancia. O paciente chega a sentir dor mesmo en repouso. É a partir deste momento, no que se adoitan desenvolver lesións isquémicas en forma de gangrena, que poden conducir á amputación da extremidade inferior.


Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións