Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Problemas de saúde

Este artigo foi traducido por un sistema de tradución automática. Máis información, aquí.

Marcos Maynar, profesor de Fisiología do Exercicio da Facultade de Ciencias do Deporte da Universidade de Estremadura

Calquera persoa que fai deporte pode sufrir a síndrome de sobreentrenamiento

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 07deXullode2009

A síndrome de sobreentrenamiento non é exclusivo dos deportistas de elite. Calquera persoa, sexa deportista amateur ou practique actividade física de cando en vez, pode sufrilo. Nestes entrevista Marcos Maynar, profesor titular de Fisiología do Exercicio da Facultade de Ciencias do Deporte da Universidade de Estremadura (UEX), explica por que ocorre, cales son os síntomas que permiten recoñecelo, como se pode previr e tratar. Detalla ademais cal é a liña de investigación que emprendeu o seu grupo paira tentar detectalo canto antes.

Que se entende por síndrome de sobreentrenamiento?

Aquel que se produce cando una persoa realiza durante bastante tempo una actividade con máis intensidade ou volume do que o seu corpo pode asimilar.

Por tanto, non é exclusivo dun deportista de elite?

Non. Calquera persoa que faga exercicio en exceso pode sufrilo. O corpo de cada un ten un máximo que pode asimilar, e cando se soporta una carga moi intensa ou prolongada, a longo prazo, ponse en marcha mecanismos de defensa.

Cales son os síntomas do sobreentrenamiento?

Son moi variados. Perda de peso sen razón, insomnio, nerviosismo, trastornos da temperatura corporal, o pulso -que normalmente baixa co adestramento- acelérase e, ademais, a persoa non é capaz de alcanzar os seus obxectivos de adestramento. Cánsase moito e máis rápido cunha actividade que antes facía moi ben e que agora lle custa moito realizar.

Como se pode previr?

Perda de peso, non durmir ben, nerviosismo, alteración da temperatura corporal e pulso acelerado son algún dos síntomas É moi importante que cada persoa teña un control da actividade que realiza. Cada un debe coñecer os seus límites e planificar o seu traballo. Agora, por exemplo , o aumento das temperaturas supón unha tensión engadida e o organismo sofre máis co incremento da temperatura corporal. Por tanto, é complicado traballar coa mesma intensidade. Hai que baixar o nivel de intensidade ou o tempo de actividade paira evitar a síndrome de sobreentrenamiento.

Una vez que aparece, como se trata?

Se se colle moi a tempo, redúcese a intensidade e o volume de traballo. Por exemplo, aos deportistas de alto nivel, ademais, prolónganselles os tempos de recuperación de forma que, entre un adestramento e outro, hai máis descanso. Tamén se recorre á balneoterapia, que é moi regenerativa. Con ela o que se busca é que o corpo se rexenere antes e o mellor posible. Tamén se administran una serie de vitaminas, como a C, a E, o complexo B, e una alimentación moi correcta, suplementada tamén con minerais.

E pódese reverter esta síndrome?

Depende da fase na que se detecte. En ocasións hai que baixar tanto o nivel que hai deportistas profesionais que teñen que dar por perdida a tempada a curto prazo. Outras veces detéctase na primeira fase de tempada e o deportista pode recuperarse e estar disposto paira competir na segunda fase.

É iso o que lle sucedeu este ano ao tenista Rafa Nadal no Roland Garros?

O seu problema foi fatígaa muscular, obviamente, consecuencia de moito traballo, seguido de problemas nos xeonllos, o que fai que a tensión se multiplique e que, ao final, cando un pásase de volume ou intensidade acúseo. Hai dous tipos de síndrome de sobreentrenamiento. Uno que se produce en deportes como o tenis ou o fútbol no que hai sobrecargas tendinosas ou musculares, e outro que afecta aos fondistas e que é a verdadeira síndrome de sobreentrenamiento, máis complexo de tratar. Cando o problema é de fatiga, como o do tenista mallorquino, despois dun determinado período de tempo de descanso, o corpo reacciona moi ben. Un deportista como el o que ten que facer é planificar e escoller as competicións máis importantes. Debe pensar no seu corpo tendo en conta que a vida dun deportista de elite non é moi longa.

A síndrome de sobreentrenamiento pode afectar a todos os deportes de diferente maneira.

Correcto. En deportes de máis longa duración, como o ciclismo, o tríatlon e de longo fondo, a síndrome de sobreentrenamiento é máis complexo, máis difícil de tratar e de controlar e, por iso, realízanselles a estes deportistas controis con moita frecuencia. A maior intensidade e sobrecarga musculares, máis fácil é que apareza esta síndrome e súfranse dores musculares.

Se calquera pode sufrir a síndrome, son un perigo as carreiras populares nas que participan persoas que poden levar moito tempo sen facer exercicio?

Cada persoa debe coñecer o estado no que se atopa, valorar a súa condición física e avaliar si está capacitada paira facer una determinada actividade. Se una persoa non ten suficiente información sobre o seu corpo e decide participar nunha desas carreiras populares pode atoparse cun accidente fatal paira a súa vida, como de feito xa sucedeu.

MARCADORES DO SOBREENTRENAMIENTO

Img
Imaxe: Virginia

Saber cando una persoa que practica un deporte atópase máis fatigada da conta e é vulnerable a sufrir a síndrome de sobreentrenamiento físico é un dos obxectivos das investigacións do grupo de Marcos Maynar. Paira pescudalo, están a buscar en ouríñaa sustancias que sexan indicadores ou marcadores dese sobreentrenamiento, posto que é máis sinxelo obtelas a partir dos ouriños do deportista que do plasma (sangue).

Segundo explica Maynar, cando se produce a síndrome de sobreentrenamiento hai un desequilibrio entre a formación do músculo, de tecido, e a súa destrución. A formación coñécese como anabolismo e a destrución como catabolismo. O anabolismo está marcado por esteroides centrais como a testostesorna e o crecemento de hormonas anabólicas. En cambio, o catabolismo, está marcado por glucocorticoides e tamén por esteroides anabólicos.

En casos de sobreentrenamiento, no corpo hai un gran predominio das hormonas metabólicas e, a través dos ouriños, prodúcese una eliminación de glucocorticoides. En cambio, os anabolizantes que realizan a formación e recuperación de tecido, ven moi diminuídos. En consecuencia, a relación entre ambas as altérase. “Cunha soa mostra de ouriños podemos obter os anabolizantes esteroideos e todas as hormonas metabólicas. Estas mostras permítennos saber se se está entrando nunha síndrome de sobreentrenamiento ou non. Son bos marcadores paira pescudar se se vai a producir fatiga ou non. Despois, a análise da mostra de ouriños efectúase mediante cromatografía de gases. “Un método que non é sinxelo, pero que se está impondo cada vez máis”, a xuízo de Maynar.

Na práctica, este sistema xa se probou en deportistas aos que se tomou a mostra de ouriños, pola mañá, en repouso e despois do adestramento, paira detectar si teñen problemas coas cargas de traballo. O grupo de Maynar ten varias publicacións que avalan a utilidade deste método de valoración da síndrome de sobreentrenamiento, que xa é aplicable. “O que fai falta agora é que se atope un sistema máis sinxelo paira analizar os ouriños”, conclúe.


Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións