Saltar o menú de navegación e ir ao contido

EROSKI CONSUMER, o diario do consumidor

Buscador

logotipo de fundación

Canles de EROSKI CONSUMER


Estás na seguinte localización: Portada > Saúde e psicoloxía > Atención sanitaria

Este artículo ha sido traducido por un sistema de traducción automática. Más información, aquí.

Marta Martínez do Val, coordinadora de Urxencias da Sociedade Española de Médicos Xerais

Máis da metade das urxencias resólvense nas consultas de atención primaria

  • Autor: Por
  • Data de publicación: Martes, 21 de Xuño de 2011

Acudir ao servizo de urxencias dun hospital por un catarro, unha dor de moas ou unha bocha no pé supón un uso irracional dos servizos sanitarios e está desaconsellado tanto polas autoridades sanitarias, como polas sociedades médicas. Unhas e outras piden de maneira repetida aos cidadáns que acudan á atención primaria se sofren problemas considerados menores. Con todo, aínda hai usuarios da sanidade pública que fan oídos xordos a esta recomendación e diríxense aos hospitais, onde é probable que deban esperar varias horas, mentres saturan o servizo que si necesitan outros enfermos. Hoxe en día non hai motivos para saltarse unha visita a un centro de asistencia primaria porque os médicos de cabeceira están moi ben formados para atendelas, explica Marta Martínez do Val, coordinadora de urxencias da Sociedade Española de Médicos Xerais (SEMG).

Ata que punto a atención primaria pode asumir as consultas urxentes?

Na asistencia sanitaria primaria hai dous servizos de urxencias: as consultas extrahospitalarias e os servizos de emerxencias. Tanto uns como outros están capacitados para atender unha elevada porcentaxe das urxencias sanitarias que se rexistran cada día. Hai máis disparidade en canto a recursos materiais, xa que segundo a zona de España, hai unha dotación maior ou menor.

Hai moita variabilidade en canto á disposición de material?

Si, a situación é moi variable dunha comunidade a outra, non se pode xeneralizar. Non se dispón dunha homoxeneidade en canto aos recursos nas distintas comunidades autónomas, nin humanos nin materiais.

Cre que a atención primaria adoece de falta de recursos?

En ocasións, si se detecta en canto a material e en recursos humanos, xa que cos recortes que se rexistran hai menos persoal dispoñible.

Os cidadáns saben que poden acudir a este nivel asistencial por unha consulta urxente?

“Os médicos de atención primaria están formados para atender as urxencias”A atención primaria é a porta de entrada ao sistema sanitario, que conta con persoal con capacidade suficiente para asumir unha urxencia ou para saber cando debe derivar ao paciente. Pero, ás veces, os cidadáns sáltanse este nivel asistencial e acoden ao hospital por problemas banais. Isto provoca, a miúdo, o colapso destes servizos.

En que casos debe dirixirse o cidadán a un centro de atención primaria, no canto da un hospital?

Por malestares que son frecuentes, como un proceso catarral, febre, tose, traumatismos leves ou unha odontalgia (dor de moas), por citar algúns exemplos. Estes pódense solucionar nun centro de saúde sen necesidade de acudir a un hospital.

É posible que o cidadán non confíe bastante nos médicos de cabeceira para resolver unha urxencia.

Os médicos de asistencia primaria están preparados pero, a miúdo, os cidadáns pensan que a ciencia médica só atópase nos hospitais. O médico de familia ten unha visión global do seu estado, coñece as súas enfermidades previas, os tratamentos que realiza e a súa contorna familiar, datos que en ocasións son importantes e inflúen na abordaxe do caso.

Que se pode facer para aumentar a confianza nos médicos de atención primaria?

“Malestares comúns, como procesos catarrales, febre, traumatismos leves ou dor de moas pódense solucionar nun centro de saúde”Debemos transmitir ao cidadán que o médico de familia non só fórmase nas facultades de Medicamento durante seis anos, senón que segue catro anos máis de formación como médico interno residente. Por tanto, leva dez anos de formación antes de exercer como médico de asistencia primaria na consulta e esta formación é importante, está avalada e ten o rigor científico suficiente como para fiarse. Hai que fiarse ao 100% do médico de cabeceira.

Pero poida que unha urxencia xurda un fin de semana ou pola noite e que o paciente que vaia a un centro de atención primaria non atope ao seu médico de cabeceira, senón a outro médico.

Pero este tamén estará formado para atender esa patoloxía, aínda que non sexa o seu médico de cabeceira. A pesar de que o paciente non coñeza ao médico, debe saber que está ben formado e que sabe discernir entre unha patoloxía banal e unha grave e, neste último caso, cando ten que derivar a un paciente grave ao hospital.

Cantas consultas urxentes resólvense na asistencia primaria e, por tanto, non hai que derivar ao hospital?

Non hai ningún dato epidemiolóxico, pero eu diría que máis da metade das consultas por urxencias resólvense na atención primaria. E se os cidadáns acudisen máis a este nivel de asistencia, creo que a porcentaxe subiría máis.

Que nota poríalle á asistencia urxente que se presta na atención primaria?

Un notable alto. Todos no noso traballo diario, independente da profesión, sempre podemos mellorar.

Non cre que esta calidade na atención urxente pode empeorar polos recortes de persoal que se prevén no verán?

“A demora na atención non inflúe na resolución dun proceso nin no coidado que se presta”Creo que a calidade persoal mantense, aínda que se se recorta persoal e hanse de atender 200 urxencias no canto de 100, é indubidable que pode supor unha pequena demora na atención, pero que non inflúe na resolución dun proceso nin no coidado que os profesionais prestan.

Cal sería a súa mensaxe final para os usuarios?

Os médicos de atención primaria son bos profesionais, aínda que ás veces é necesario un pouco de paciencia porque, debido ao recorte de persoal, non dan abasto. Os médicos deste nivel asistencial están perfectamente formados para atender as urxencias, pero hai que usar os recursos dunha forma racional porque non son ilimitados e, se se colapsan os hospitais, cando chega unha urxencia importante bloquéase a asistencia hospitalaria aos pacientes que realmente a necesitan.

MÁIS FORMACIÓN E MATERIAL EN ATENCIÓN PRIMARIA

A atención primaria ten capacidade suficiente para os cidadáns que acoden por unha urxencia, pero aínda necesita máis recursos materiais e humanos para mellorar a calidade da asistencia urxente que presta. A carencia destes recursos é moi desigual en distintos puntos de España. Entre os primeiros, falta material máis específico, como analíticas básicas ou kits de diagnóstico rápido, xa que son moi útiles, explica Marta Martínez do Val.

En canto aos recursos humanos, os profesionais sanitarios deberían dispor de máis tempo para formarse e reciclarse, posto que, a pesar de alcanzar unha boa formación nas facultades de Medicamento e de completar esta durante o catro anos de formación posteriores, precisan reciclaxe para manterse ao día e atender coa máxima excelencia aos seus pacientes. Por iso, a sanidade debería facilitarlles a asistencia a cursos e talleres de reciclaxe, conta Martínez do Val.

Ademais, entre as formas de atención inmediata, hai distintos tipos de asistencia: desde unha UVI móbil a un servizo de urxencias de atención primaria (SUAP) ou as urxencias do hospital. Por iso é polo que os profesionais sanitarios necesiten unha formación xeral e outra determinada para a área na que traballan. “En cada medio temos unha forma específica de traballar. Utilizamos distintas técnicas, material e medicación.

“Poida que o persoal sanitario dunha UVI móbil estea moi habituado a realizar unha intubación orotraqueal porque forma parte do seu traballo diario, pero nun servizo de atención primaria esta práctica non é tan habitual e pódese perder pericia na súa realización”, explica Martínez do Val, para quen a futura aprobación da especialidade de urxencias mellorará a formación dos profesionais que traballan nestes servizos e, por extensión, o coidado médico á poboación.


Pódeche interesar:

Infografía | Fotografías | Investigacións